Armenian Happy Parties

[Rasputin]

[Rasputin]

عید عروج حضرت مریم
این جشن در پانزدهم ماه «ناواسارد» ارمنی (24 ام مرداد ماه) در میان ارمنیان و آشوریان ایران برگزار می شود. ارمنیان نیز این مراسم را که به آن «خاقوق اورهنگ» می*گویند، در روز عید حضرت مریم انجام می*دهند. در این روز، در كلیسا، ابتدا شاراگان خاصی به نام « پارك سورب خاچی » اجرا می*شود و سپس بندهایی از انجیل خوانده می*شود. شاراگان را كشیش یا بالاترین فرد روحانی و مذهبی، با هم*آوازی گروه كر می*خواند و احیانا برخی از مردم حاضر در كلیسا نیز، شاراگان را همراه آنها زمزمه می*كنند. در پایان، از درگاه الهی درخواست می*شود كه روح و جسم آدمیان را از گناهان پاك سازد و برای شركت در مراسم تبرک انگور آماده كند. سپس طی تشریفاتی، سه بار انگور متبرک می*شود و در میان حاضران تقسیم می*گردد.
درباره ی چرایی تبرک انگور، می*گویند كه طبق روایات ، حضرت مسیح خود را به انگور تشبیه می كرد و می*فرمود:
«همانگونه كه انگور ذره*ای فساد را تحمل نمی*كند ، من هم نمی*كنم.» و این گفته ، علت احترام انگور از جانب كلیسا عنوان شده است. روز تبرک انگور قرنها پیش از مسیحیت وجود داشته است. در فصل میوه چینی ، میوه باغها را تبرک می*کردند ،به همین آیین بعد از مسیحیت رنگ مذهبی داده شد. با عروج حضرت مریم در فرهنگ ارامنه، انگور ، انار و زردآلو سمبل تسلسل نسلها و پایداری و نشاط شده است.

جشن هامبار سوم
در جشن هامبار سوم مردم، به خصوص جوانان و نوخاستگاه لباسهاى رنگارگ به تن کرده که ده و به صحرا می روند تا به عادت ديرينه، مراسم فالبينى را انجام دهند.
ارامنه به دليل زندگى در کنار ايرانيان غذاهائى را که ايرانيان استفاده می کنند و از موادى که در پخت و پز غذاها استفاده می کنند فقط در بعضى اعياد يا مراسم غذاهائى را بيشتر استفاده می کنند يا به عبارتى خاص است مانند ايرانيان که مثلاً در شب يلدا يا شب عيد غذاهاى خاصى را می خورند يا در سيزده به در آش رشته می خورند ارمنيان نيز در بعضى موارد اينگونه هستند.

جراگالوتيس
جراگالوتيس که روز پيش از کريسمس است نزد ارمنيان ايران رسم چنين است که بزرگ خانواده پيش از خوردن شام، نان مقدس را ميان اعضاء خانواده تقسيم می کند تا درون جامهاى شراب بگذارند و به سلامتى همديگر بنوشند و شام آن شب کوکو پلو، ماهی شور، تخم مرغ و شراب است.

جشن آراجاووراتس
جشن آراجاووراتس باهک که نخستين باهک يا پرهيز از جانب سورب گريگورلوساوريچ آراجاووراتس باهک است برخلاف روزهاى ديگر داراى غذاى ويژه اى است که به ارمنى پوخيند يا پوخيندز نام دارد که نوعى شيرينى حلوا مانند است و يا در شب عيد بون باريگندان که روز فراوانى است و شنبه پيش از روزه را باريگندان گويند و در اين روز برنامه غذا مفصلتر و گوناگون است و اما شب، هنگام پس از خوردن آش ماست به بستر می روند و پيش از خواب يک تخم مرغ پخته در دهان خود می گذاشتند تا بامدادان با خير و برکت دهان خود را باز کنند.

عيد آواگ
در عيد شنبه آواگ که در اين روز مراسم باداراگ انجام می گيرد و بخشهائى از کتب مقدس قرائت می شود شبانگاه روزه بزرگ به پايان می رسد و در اين موقع رسم آن است که همگى غذاى ماهى و تخم مرغ میخورند در زمان روزه بزرگ يا پرهيز بزرگ مردم از خوردن بيشتر خوراکی ها به ويژه غذاهاى تهيه شده از گوشت، شير، تخم مرغ و غيره منع کرده و همگان را به دعا و نيايش و رياضت تشويق می نمود.

جشن وارداوار (آب پاشان):
جشن وارداوار (Vardavar) از قدیمی*ترین جشن*های ارمنیان محسوب می*شود که در میان ایرانیان به عید آب پاشی ارمنیان شهرت دارد. ارمنیان در این روز به یکدیگر آب می*پاشیدند، کبوترپرانی می*کردند و مسابقات ورزشی ترتیب می*دادند. زمان برگزاری آن 100 روز پس از عید پاک است. بیشتر محققانی که در زمینه اعیاد ارمنیان پیش از مسیحیت تحقیق می*کنند، این جشن را مربوط به الههٔ آستغیگ و الههٔ آناهید می*دانند. به موجب افسانه*های ارمنی، آستغیگ، الههٔ*زیبایی، باروری و حاصل*خیزی بود و برگزاری این جشن در فصل تابستان به منظور طلب باران و برکت بوده است. جشن آب پاشی از جشن*های خاص اقوام آریایی است و ارتباطی با دین خاصی ندارد ولی ارمنیان از سدهٔ چهارم میلادی پیرایه*هایی مذهبی برای آن فراهم کردند. اکنون جشن وارداوار به عنوان یکی از اعیاد مسیحیت، نود و هشت روز پس از عید پاک، بین بیست و هشتم ماه ژوئن تا اول ماه آگوست (4 امرداد در گاهشماری ایرانی) برگزار می*شود. این جشن در ایران از زمان مادها تا پایان دورهٔ صفوی برگزار می*شد.
درباره ی چرایی ِنامگذاری این عید، گفتارهای متفاوتی وجود دارد برخی از محققان «وارد» را به معنی «آب» و «اوار» را به معنای «راه آب» میدانند و این جشن را به ایزد بانوی آبها «آناهیتا» نسبت میدهند و برخی دیگر واژه ی «وارد» را به معنی گل می*دانند و این جشن را از آن «آستفیک» ایزدبانوی زیبایی و دلاوری میدانند. بر پایه ی نوشته*های مورخان ارمنی، در ارمنستان قدیم، جشن «وارداوار» برای بزرگداشت ایزدبانوی زیبایی با شکوه فراوان برپا می*شده، همه ی مردم در این جشن شرکت می*کردند و الهه را با گل*های سرخ می*آراستند. می*گویند گل*سرخ، پیش از این به رنگ سفید بوده است تا هنگامی که الهه، با پای برهنه به میان مردم آمد و خارها پاهای او را زخمی کردند و از خون وی آن گل های سفید رنگین شدند، از آن پس گل سرخ امروزی پدید آمد.
ارمنیان امروز، از عید پاک 100 روز را شمارش کرده و در نزدیک*ترین یکشنبه، مراسم «وارداوار» را به جای می*آورند.
در این روز به جز اجرای مراسم «باداراک» در کلیسا، دعا و خطبه*ای اضافه بر مراسم هر یکشنبه، مخصوص روز «وارداوار» *ایراد می*شود و سرانجام، هنگامی که از کلیسا بیرون می*آیند، در کوچه و خیابان و در منزل به روی یکدیگر یا زمین آب می*پاشند. از مراسم دیگر این روز میتوان از کبوتر*پرانی نیز نام برد که این رسم نیز از گذشته*های دور به یادگار مانده است، چرا که کبوتران سپید، همگی به الهه ی زیبایی و عشق تعلق دارند. ارامنه داراى آشهاى به خصوصى می باشند که در زمان روزه بيشتر طبخ می گردد که معمولاً با سبزی هاى صحرائى و مواد نباتى درست می شود که به زبان ارمنى به اين آشها ”باس“ گفته می شود.

جشن طاطائوس (تادئوس) مقدس
کلیسای تادئوس یا قره کلیسا (طاطائوس - تاتائوس Tatavoos) نخستین کلیسای مسیحیت در ایران است که در منطقه ی سرسبز و زیبای چالدران در شمال غرب کشور ساخته شده است.
هر سال عده ی زیادی از ارمنیان ایران و کشورهای همسایه، در بیست و نهم جولای (برابر با 7 مرداد) برای بزرگداشت روز ویژه ی تادئوس در آنجا گرد هم می آیند.
این مراسم هر سال بین اول تا هفتم امرداد ماه برگزار می شود. محوطه ی بزرگی در اطراف کلیسا، با چادرهایی رنگارنگ برپا و تدارک دیده میشود و خانواده ها در این چادرها ساکن می شوند. در این روزها کودکان برای انجام مراسم غسل تعمید به کلیسا آورده میشوند. مادران، کودکان خود را به دست کشیشهای کلیسای تادئوس میسپارند تا غسل تعمیدشان دهند.
شب هنگام نیز ساکنان از چادرها نیز بیرون می آیند و آتش برپا میکنند. جوان ترها به نشانه ی گرمی و دوستی به دور آتش حلقه می زنند و به زبانهای ارمنی، فارسی و گاه آذری، آوازهایی مخصوص میخوانند.
بامداد روز مراسم اصلی، ساکنان چادرها زودتر از همیشه بیدار میشوند. گوسفندهای نذری را قربانی میکنند و گوشت نذری را در بین میهمانان دیگر تادئوس پخش میکنند.
در این روز، خواندن دعا و انجام فرایض مذهبی ویژه ی ارمنیان در داخل کلیسا انجام میپذیرد و پس از مراسم مذهبی، تبرک ساختمان کلیسا با آب مقدس، حدود نیمروز انجام میشود و پس از آن شادی و پایکوبی به مناسبت این روز مقدس آغاز میشود.
تادئوس مسیحی در همان سالهای نخستینی که حضرت عیسی به تبلیغ دین میپرداخت، راه ارمنستان را در پیش گرفت. این حواری مسیح، به نقاط مختلف ارمنستان سفر کرد و به تبلیغ مسیحیت پرداخت. تادئوس قدیس همراه عده ای از پیروانش در سال ۴۸ میلادی در ناحیه ی «آرتاز» کشته شد و با رسمیت یافتن دین مسیح، پیروان این آیین مقبره ایی بر مزار این قدیس برپا کردند که در سده های بعدی به زیارتگاه با شکوهی مبدل گشت.
نخستین نشانه ای که در متون تاریخی از این زیارتگاه پیدا شده در یکی از نوشته های «توما آرزرونی»، مورخ ارمنی است که در اواخر سده ی نهم و اوایل سده ی دهم میلادی از دیر تادئوس (طارئوس) قدیس نامبرده است.