Zartosht Va Zartoshtian

[RedWine]

Zoroaster, Religious Figure / Philosopher

Born: 628 B.C.
Birthplace: Northeastern Iran
Death: 551 B.C.
Best Known As: Founder of Zoroastrianism


Zoroaster was a religious reformer of ancient Persia (now Iran) and the founder of the pre-Islamic religion of Zoroastrianism (sometimes called Parsiism). Thought to have lived about 300 years before Alexander the Great, Zoroaster (Zarathustra in Greek) had a religious vision when he was about 30 years old, and for the next decade travelled throughout Persia preaching and running afoul of the established religious authorities. The story goes that he eventually settled in the land of King Vishtaspa, who embraced Zoroaster's teachings and had his people adopt the new religion. Zoroastrianism is considered an early influence on Judaism, Christianity and Islam, and one of the first monotheistic religions. It emphasizes that good and evil are separate entities at war with each other, in the form of Ormuzd (the god of good, creation and truth) and Ahriman (the god of evil destruction and lies), both ultimately descended from the Wise Lord, Ahura Mazda. The holy book of Zoroastrianism is the Avesta, which includes the hymns of Zoroaster (The Gathas, from which most of his biographical information comes), liturgical texts and prayers.

[RedWine]

Zoroaster


Zarathushtra (Zaraθuštra), usually known in English as Zoroaster after the Greek version of the name, Ζωροάστρης, was an Iranian prophet and the founder of Zoroastrianism, which was the national religion of Persia from the time of the Achaemenidae to the close of the Sassanid period. Zoroaster was probably born in the north eastern part of Iran, though there is also a tradition that he came from Balkh in modern day Afghanistan. In Modern Persian the name takes the form of Zartošt or Zardošt زرتشت

Zoroaster is generally accepted as a historical figure, but efforts to date Zoroaster vary widely. Scholarly estimates are usually roughly near 1000 BC. Others however give earlier estimates, making him a candidate as the founder of the earliest religion based on revealed scripture.


Zoroaster's name
The name zaraθ-uštra is a Bahuvrihi compound in the Avestan language, of zarəta- "feeble, old" and uštra "camel", translating to "having old camels, the one who owns old camels". The first part of the name was formerly commonly translated as "yellow" or "golden", from the Avestan "zaray", giving the meaning "[having] yellow camels". A more romantic, but inaccurate, translation of the name in the past has been "[bringer of the] golden dawn", based on the mistaken assumption that the second part of the name is a variant of the Vedic word "Ushas" meaning "dawn". This last translation seems to have derived from a desire to give a more fitting meaning to the prophet's name than "owner of feeble camels."


Zoroaster in History
Estimates for the lifetime of Zoroaster vary widely depending on the sources used.

Persian mythology, mainly the Šahnāma of Ferdowsi, and oral tradition place Zoroaster quite early. Manly Palmer Hall in his book, Twelve World Teachers, arrives at rough estimate ranging from 10000 BC to 1000 BC.

Zoroaster was famous in classical antiquity as the founder of the religion of the Magi. His name is cited by Xanthus, and in the Alcibiades of Plato as well as by Plutarch, Pliny and Diogenes Laertius. Ancient Greek estimates are dependent on Persian mythology and give dates as early as the 7th millennium BC. These are the dates to which Parsis subscribe.[1] (http://home.btconnect.com/CAIS/first_prophet.htm) [2] (http://web.utk.edu/~persian/monotheism.htm)
Archaeological evidence is usually inconclusive for questions of religion. However, a Russian archaeologist links Zoroaster to ca. 2000 BC based on excavations in Uzbekistan to (Asgarov, 1984). Indo-Iranian religion is generally accepted to have its roots in the 3rd millennium, but Zoroaster himself did already look back on a long religious tradition.
Linguistic analysis of the Gāthās, the only texts directly connected with Zoroaster, and comparison with other known Indo-Iranian languages, especially Sanskrit, can only give rough estimates, generally dating Zoroaster to the early 1st millennium BC. 1400–1000 BC is cited by Mary Boyce in her A History of Zoroastrianism (1989)
The historical approach compares social customs described in the Gāthās to what is known of the time and region through other historical studies. Since the Gāthās are very cryptic, and open to much interpretation, such a method can also only yield very rough estimates. Gherardo Gnoli gives a date near c. 1000 BC.
The Būndahišn or Creation, an important text within the religion, cites the time of Zoroaster as 258 years before Alexander's conquest of Persia, i.e. 588 BC.
Other scholars have been arguing even later dates, now widely rejected. Darmesteter reports 100 BC; before 458 BC is cited by H.S. Nyberg in Die Religionen des Alten Iran (1938)

[RedWine]

Life of Zoroaster
What we know of the life of Zoroaster is from the Avesta, the Gāthās, the Greek texts, oral history (which is a significant method of teaching in the tradition), and what can be inferred and archeological evidence.

The 13th section of the Avesta, the Spena Nask, the description of Zoroaster's life, has perished over the centuries. The biographies in the seventh book of the Dēnkard (9th century AD) and the Šahnāma are mythic.

It is fair to say that Zoroaster lived in the NE area of ancient Iranian territory. The Greeks refer to him as a Bactrian (coming from present day Afghanistan), a Median or a Persian about 3-5,000 years ago. His wife was named Hvōvi, and they had three daughters, Freni, Friti and Pourucista, and three sons, Isat Vastar, Uruvat-Nara and Hvare Ciθra. His mother was Dughdova; his father was Pourushaspa Spitāma, son of Haecadaspa Spitāma. His illumination from Mazda came at age 30. His first converts were his wife and children and a cousin named Maidhyoimangha.

The Greek writers recount a few points regarding the childhood of Zoroaster and his hermit-life. According to tradition and Nat. Hist. Zoroaster laughed on the day of his birth and lived in the wilderness. He seems to have enjoyed exploring the wilderness from a young age. Plutarch compares him with Lycurgus and Numa Pompilius (Numa, 4). Dio Chrysostom relates Zoroaster's Ahura Mazdā to Zeus. Plutarch, drawing partly on Theopompus, speaks of Zoroastrianism in Isis and Osiris.

Here he is a mortal, empowered by trust in his God and the protection of his allies. He faces outward opposition and unbelief and inward doubt. These human qualities support a historical Zoroaster, despite a lack of historical detail. The Gāthās are poetic admonitions and prophecies, cast in the form of dialogues with God and the Aməa Spəntas "Immortals" (Pahlavi Amahraspandān). However, they seem to contain allusions to personal events, overcoming obstacles in life imposed by competing priests and the ruling class. He had difficulty spreading his teachings, and was even treated with ill-will in his mother's hometown (an exceptional insult in his culture and time).

It is important to note the differences between the Zoroaster of the later Avesta and the Zoroaster of the Gāthās. In the later Avesta, he is depicted wrestling with the Daēva or "evil immortals" (Pahlavi Dēwān), and, in remarkable prescience of Jesus in the New Testament, is tempted by Ahriman to renounce his faith. (Yasht, 17,19)

The historical Zoroaster, however, eludes categorization as a legendary character. The Gāthās within the Avesta make claim to be the ipsissima verba of the prophet. The Vendidad also gives accounts of the dialogues between Ahura Mazda and Zoroaster. They are the last surviving account of his doctrinal discourses presented at the court of King Vištaspa.

Placing Zoroaster in a Historical Context
Textual evidence regarding the birthplace of Zoroaster is conflicting. Yasnas 9 & 17 cite Airyanem Vaējah, "Homeland of the Aryans" (Pahlavi Ērān Wēj), on the river Ditya, as the home of Zoroaster, and the scene of his first appearance. The Būndahišn or Creation (20, 32 and 24, 15) says the Dhraja River in Ērān Wēj was his birthplace and the home of his father. This same text identifies Ērān Wēj with the district of Arran on the river Aras (Araxes) close by the north-western frontier of Medes. According to Yasna 59, 18, the zaraθuštrotema, or supreme head of the Zoroastrian priesthood, had his residence in Ragha at a later (Sassanian) time. The Iranian Muslim writer Shahrastani endeavours to solve the conflict by arguing that his father was a man of Atropatene, while the mother was from Rai.

According to Yasnas 5 & 105, he prayed for the conversion King Vištaspa. He then appears to have left his native district. Yasnas 53 & 9 suggest that he ventured to Rai and was unwelcome. Eventually he met Vištaspa, king of Bactria. In the Gāthās he appears as a historical personage.

The court of Vištaspa included two brothers, Frašaōštra and Jamaspa; both were, according to the later legend, vizirs of Vištaspa. Zoroaster was closely related to both: his wife, Hvōvi, was the daughter of Frashaōštra, and the husband of his daughter, Pourucista, was Jamaspa. The actual role of intermediary was played by the pious queen Hutaōsa. Apart from this connection, the new prophet relies especially upon his own kindred (hvaētuš). His first disciple, Maidhyoimaōngha, was his cousin; his father was, according to the later Avesta, Pourušaspa, his mother Dughdova, his great-grandfather Haēcataspa, and the ancestor of the whole family Spitama, for which reason Zoroaster usually bears this surname. His sons and daughters are repeatedly mentioned. His death is not mentioned in the Avesta; in the Šahnāma, he is said to have been murdered at the altar by the Turanians in the storming of Balkh.

Placing the date of King Vištaspa is difficult. Antiquated sources suggest Vištaspa was Hystaspes, father of Darius I. Hutaōsa is the same name as Atossa, who apparently was queen consort to Cambyses II, Smerdis and Darius I. The matriarchal name is the only link to the Achaemenidian lineage.

According to the Arda Wiraf, Zoroaster taught an estimated 300 years before the invasion of Alexander. Assyrian inscriptions relegate him to a more ancient period. Eduard Meyer (v. Ancient Persia) maintainins that the Zoroastrian religion must have been predominant in Medes, therefore, estimates the date of Zoroaster at 1000 BC, in agreement with Duncker (Geschichte des Altertums, 44, 78). Zoroaster may have emanated from the old school of Median Magi and appeared first in Medes as the prophet of a new faith, but met with sacerdotal opposition and turned his steps eastward. Zoroastrianism then seems to have acquired a solid footing in eastern Iran, where it continues to survive in dwindling numbers.


Date of Zoroaster
One of the most important, and dividing, of all issues regarding the Iranian history is “the date of Zoroaster”, that is the date when he lived and composed his Gathas. Different sources ranging from linguistic evidence to textual sources and traditional dates have been used by various scholars to determine the date of Zoroaster. Accordingly, any date from the 6th century BC to 6000 BC has been suggested, although some with more merit than others. Here we shall look at the most prominent of these arguments.

A point of view held by many prominent scholars, among them Taghizadeh and W.B.Henning and continued by Gnoli among others, is what is known as “the Traditional Date of Zoroaster”. This date which was suggested in the Sasanian commentaries on the Avesta (Bundahišn), gives the date of Zoroaster’s life as “258 years before Alexander”. However one might want to interpret this statement (whether from the date of Alexander’s entry to Iran or even possibly from what is known as the “Seleucid Era”), the traditional dating would put Zoroaster at 6th century BC. This placement is particularly attractive when one notices that this dating would make Darius and Zoroaster contemporaries of sort, making Darius’ prominent mention of “Ahuramazda” and other Zorostrian motifs quite appropriate. Furthermore, the fact that Zoroaster’s benefactor, Kāvi Wishtaspa, closely reminds us of the name of Darius’ father, Wishtaspa, who was the Satrap of Parthia during the time of Cyrus the Great in the middle of the 6th century BC.

According to this view, Zoroaster lived in the court of Darius’ father as the chief clergy and influenced Darius as a young man. It was due to this influence that Darius makes constant mentions of Ahuramāmazdā and other Zoroastrian motifs in his inscriptions. The traditional tale of Zarathushtra's death, being slain by invading “Turan” warriors has also been affiliated with the unrests of Darius’ early years on the throne and the attacks of the rulers of Drangiana and Sogdiana on Bactria.

However, from an early time, scholars such as Bartholomea and Christensen noticed the problems with “Traditional Date”, namely the linguistic difficulties that it presents. As we know, Zoroaster himself composed the 18 poems that make-up the oldest parts of the Avesta, known as “the Gathas”. The language of the Gathas, as well as the text known as “Yasna Haptanghaiti” (the Seven Chapter Sermon), is called “Old Avestan” and is significantly different and more archaic than the language of the other parts of the Avesta, “Young Avestan”. On the other hand, Old Avestan is very close to the language of the Rig Veda (known as Vedic Sanskrit). The closeness in composition of Old Avestan and Vedic is so much that some parts of Gathas can be transliterated to Vedic only by following the rules of sound change (such as the development of Indo-Iranian “s” to Avestan “h”). These similarities suggest that Old Avestan and Vedic were very close in time, probably putting Old Avestan at about one century after Vedic. Since the date of the composition of Rig-Veda has been put at somewhere between the 15-12th centuries BC, we can also assume that Gathas were composed close to that time, at sometimes before 1000 BC.

Furthermore, a look at the Gathas and their composition shows us that the society in which they were composed was a nomadic society that lived at a time prior to settlement in large urban areas and depended greatly on pastoralism. This would stand sharply apart from the view of a Zoroaster living in the court of an Achaemenid satrap such as Wištaspa. Also, the absence of any mention of Achaemenids or even any West Iranian tribes such as Medes and Persians, or even Parthians, in the Gathas makes it unlikely that historical Zoroaster ever lived in the court of a 6th century Satrap. It is possible that Zoroaster lived sometimes in the 13th to 11th centuries BC, prior to the settlement of Iranian tribes in the central and west of the Iranian Plateau.

[RedWine]

History and later development

For the great mass of the people, Zoroaster's doctrine was too abstract and spiritualistic. The vulgar fancy requires sensuous, plastic deities, which admit of visible representation; and so the old gods received honour again and new gods won acceptance. They are the angels (Avestan yazata, Pahlavi yazdān). In the later Avesta, we find not only Mithra but also purely popular divinities such as Vərəθraghna "Victory", Anāhita (goddess of the waters), Tištrya "Sirius" (Pahlavi Tištar) and other heavenly bodies invoked with special preference. The Gāthās know nothing of a new belief which afterwards arose in the fravashi, or guardian angels of the faithful. Fravashi properly means "confession of faith", and when personified comes to be regarded as a protecting spirit. Unbelievers have no fravashi.

On the basis of the new teaching arose a widespread priesthood (aθravano) that systematized its doctrines, organized and carried on its worship and laid down the minutely elaborated laws for the purifying and keeping clean of soul and body, which are met with in the Vendidad. To these ecclesiastical precepts and expiations belong in particular the numerous ablutions, bodily chastisements, love of truth, beneficial works, support of comrades in the faith, alms, chastity, improvement of the land, arboriculture, breeding of cattle, agriculture, protection of useful animals, as the dog, the destruction of noxious animals, and the prohibition either to burn or to bury the dead. These are to be left on the appointed places or (dakhmas) and exposed to the vultures and wild dogs. In the worship, the drink prepared from the haōma plant had a prominent place. Worship was devoid of pomp; it was independent of temples. Its centre was the holy fire on the altar. The fire altars afterwards developed into fire temples. In the sanctuary of these temples the various sacrifices and high and low masses were celebrated. As offerings, meat, milk, show-bread, fruits, flowers and consecrated water were used.

Priests were the privileged keepers and teachers of religion. They only performed the sacrifices (Herodotus, i. 132), educated the young clergy, imposed the penances; they in person executed the circumstantial ceremonies of purification and exercised a spiritual guardianship and pastoral care of the laymen. Every young believer in Mazdā, after having been received into the religious community by being girt with holy lace, had to choose a confessor and a spiritual guide (ratu).

Also in eschatology, a change took place. The last things and the end of the world are relegated to the close of a long period of time (3000 years after Zoroaster), when a new saōšyant (Pahlavi sōšyans) or "savior" will be born from the line of Zoroaster, the dead will return to life and a new incorruptible world will begin.

Zoroastrianism was the national religion of Greater Persia, but it was not permanently restricted to the Iranians, being professed by Turanians as well. The worship of the Persian gods spread to Armenia and Cappadocia and over the whole of the Near East (Strabo, xv. 3, 14; xi. 8, 4; 14, 76). Of the Zoroastrian religion under the Achaemenid Dynasty and Aeracides, little is known. After the overthrow of the Achaemenids, a period of decay seems to have set in. Yet the Aeracides and the Indo-Scythian kings as well as the Achaemenids were believers in Mazdā. The national restoration of the Sassanid dynasty brought new life to the Zoroastrianism and long-lasting sway to its clergy. Protected by this dynasty, the priesthood developed into a completely organized state church, which was able to employ the power of the state in enforcing strict compliance with the religious law-book hitherto enjoined by their unaided efforts only. The head of the priesthood, or zarathuštrotema, had his seat at Rai in Medes and was the first person in the state next to the king. The formation of sects was at this period not infrequent (cf. Manichaeism).

The Islamic conquest of Iran (636), with the terrible persecutions of the following centuries, led to the gradual decline of Zoroastrianism. In Iran itself, Zoroastrian communities, though a minority, continue to persist despite the odds (primarily centred in Kerman and Yazd). The Parsis in and around Bombay hold by Zoroaster as their prophet and by the ancient religious usages, but their doctrine has reached the stage of a pure monotheism.


Zoroaster in the West
Zoroaster was known as a sage, magician and miracle-worker in post-Classical Western culture, though almost nothing was known of his ideas until the late eighteenth century. By this time his name was associated with with lost ancient wisdom and was appropriated by Freemasons and other groups who claimed access to such knowledge. He appears in Mozart's opera The Magic Flute under the variant name "Sarastro", who represents moral order in opposition to the "Queen of the Night".

Enlightenment writers such as Voltaire promoted research into Zoroastrianism in the belief that it was a form of rational Deism, preferable to Christianity. With the translation of the Avesta by Abraham Anquetil-Duperron Western scholarship of Zoroastrianism began. In the nineteenth century, the German philosopher Friedrich Nietzsche used the name of Zarathustra in his seminal book Also sprach Zarathustra (Thus Spake Zarathustra). Nietzsche fictionalizes and dramatizes Zarathustra toward his own literary and philosophical aims, presenting him as a returning visionary who repudiates the designation of good and evil and thus marks the observation of the death of God. Nietzsche asserted that he had chosen to put his ideas into the mouth of Zarathustra because the historical prophet had been the first to proclaim the opposition between "good" and "evil", by rejecting the Daeva (representing natural forces) in favour of a moral order represented by the Ahuras. It was this act that Nietzsche proposed to invert.

Richard Strauss's Opus 30, inspired by Nietzsche's book, is also called Also sprach Zarathustra. Its opening fanfare (corresponding to the book's prologue) was memorably used to score the opening sequence of Stanley Kubrick's movie 2001: A Space Odyssey.

[ProudPersian]

Zoroastrianism is an interesting, albeit a sadly manipulated subject. Many subvert the meanings of the gatha for their own interests, blatantly decreeing duality. Here is a very good site on Zarathustra, with a different, and i think better, perspective on Zoroaster than what western scholars have given.

http://www.ancientiran.com/

[RedWine]

Thx amigo .

[RedWine]

Béjart probably is the most famous choreographer in France. Like most great artists, Béjart is certainly a man of contradictions. He's been often criticized for his often bold ballet compositions and many experts tend to think that his best ballets are the ones he did in the 50s and 70s, but most admit that he helped ballet become more popular. His companies included many great dancers such as Jorge Donn, Daniel Lommel, Gil Roman; others, such as Paolo Bortoluzzi or Suzanne Farrell. He was also to greatly contribute to the Persian Ballet Repertoire in the late 60's and 70's performing at the famous Roudaki Hall in Tehran created under the supervision of the former Empress of Iran, Shahbanou Farah Pahlavi. One of the highlights of his contributions to Iranian Ballet was the creation of two consecutive ballets during the Persepolis Celebrations of 1971. One based on the Golestan Sa'adi with Iranian musicians Nur Ali Brumand, Nourredin RAZAVI Sarvestan & Dariush TALA'I and another with the same musicians called Farah in tribute to the Shahbanou. The latter was once again used for Béjarts 1995 ballet Scherehazad. (See French review of Farah). Greatly influenced by his trip to Iran after which he converted to Islam after meeting a Sufi Kurdish musician which he admits had the greatest artistic and spiritual influence in his career. This probably explains some of Béjarts initial enthusiasm for the Islamic Revolution of 1979 despite his personal sympathies and friendship with the Iranian Royal Family and Empress Farah in particular. The excesses of the Islamic revolution and the shock of September 11 th which has bad named Islam certainly shook the spiritual convictions of the famed ballet Maestro. His spiritual and philosophical quest has led him to the creation of a new Ballet which performed its premiere amidst standing ovation and cheers last December in Lausanne Switzerland.

Maurice Béjart presents new ballet Zarathustra based on German philosopher Friedrich Nietzsche's work

http://www.persianmirror.com/community/writers/DariusKadivar/images/zarathustrabejart.jpg

Entitled Zarathoustra. Le chant de la danse aka Zarathustra. the song of the dance the scarcely two-hour ballet for 50 dancers is based on works of Friedrich Nietzsche's, particularly his book "thus spoke Zarathustra". Béjart called the work the coronation of his occupation of many years with the German philosopher - the premiere public followed this opinion. When the 78 year old Béjart stepped on the stage, he was cheered by a standing ovation of approximately 2400 spectators which lasted several minutes.

In "Zarathustra" , Béjart seems to have united all constant themes of his work with topics such as love, death and war. His work moves technically between the classical period and avant-garde. With this piece Béjart considers he has achieved his vision of "total theatre", in which language, music, dance and direction join a complete work flow together.

Little if not nothing to do with the teachings of the historical namesake and religious prophet Zoroaster known as Zartosht in Persian, Nietzsche's “Zarathustra” is considered as a controversial yet important philosophical work of the late 19 th century. Scholars are divided as to exact interpretation of Nietzsche's work. Some see him as a promoter of the totalitarian ideas of the 20 th century, others consider him as a critic of religious thought.

An inspiration or interpretation for Nietzsche's work ? The question remains. Persian Prophet Zartosht 628 B.C.- 551 B.C. monotheist founder of Zoroastrianism

Zarathustra has also been subject to several other music compositions prior to Nietzsche. The French composer Rameau wrote an opera called "Zoroastre" and the free-thinking Mozart used a variant of the name for his character Sarastro in "The Magic Flute;" Sarastro is the priest of the Sun and Light who defeats the Queen of the Night. But it is certainly the German composer Richard Strauss, who inspired by the Nietzsche work, wrote Also Sprach Zarathustra by Strauss the tone-poem of the same name, which became famous in 1968 as the theme for the Stanley Kubrick's film 2001 - 'A Space Odyssey. '



Maurice Béjart Ballet performs at Roudaki Hall Tehran 1971

But Béjarts claims his work is not only a tribute to Nietzsche's and the dance, but also an hymn at Richard Wagner and Ludwig van Beethoven. Nietzsche's, and Wagner were friends had the German philosopher praised music as the ultimate art form. "I call Wagner the largest benefactor of my life." Say's Béjart. His ballets also contains works of Italian composer Vivaldi as well as Iranian music pieces.

Shahbanou Farah Pahlavi of Iran and Maurice Béjart at the Shiraz Festival 1976

Interestingly Maurice Béjart concludes his Ballets, not by quoting Nietzsche, but Beethoven in what looks like also a tribute to one of Persia's greatest Poets Sa'adi. All 50 dancers closed in line up and member on the stage to meet, the hands towards skies stretched with Beethoven's music composition "Ode to Joy" : “ all humans become brothers and sisters on this incredible creation of God.”

http://www.persianmirror.com/community/writers/DariusKadivar/images/bejartfarahshiraz.jpg


http://www.persianmirror.com/community/writers/DariusKadivar/images/bejartroudaki.jpg

[veesta]

زرتشت، تبار و انديشه ها


زَرتُشت ، زردشت،زردهُشت یا زراتُشت(در اوستا زَرَثوشْتَرَ به تعبیری به معنی «دارنده روشنایی زرین*رنگ» و به تعبیری دیگر «دارنده شتر زردفام» و سرانجان به معنای «ستاره زرین») نام پیامبر ایرانی و بنیادگذار دین زرتشتی*گری یا مزداپرستی و سراینده گاهان (کهنترین بخش اوستا) است. بعضی پژوهشگران بر این باورند که زرتشت در روز ششم فروردین زاده شده ولی درباره تاریخ زایش او دیدگاه*های فراوانی وجود دارد. برآوردها از ششصد تا چندین هزار سال پیش از میلاد تفاوت دارند. تولد زرتشت را در شمال غربی ایران در نزدیکی دریاچه چیچست (ارومیه) در روستای انبی دانسته*اند. پس از اعلام پیامبری در سن 30 سالگی، زندگی بر زرتشت در منطقه شمال غربی ایران سخت شد و او ناچار به کوچ به شمال شرقی ایران آن روزگار یعنی منطقه بلخ شد. در آنجا زرتشت از پشتیبانی گشتاسب*شاه برخوردار شد و توانست دین خود را گسترش دهد. زرتشت در سن 77 سالگی در روز پنجم دی ماه در نیایشگاه بلخ بدست یکی از تورانیان به نام توربراتور کشته شد.



تبار و خانواده زرتشت

نام خانوادگی زرتشت اسپنتمان بود. مادر او دُغدو و پدر وی پوروشسب نام داشتند. پوروشَسْب اِسپَنْتْمان مردی دانشور و درستکار بود. دغدو دختر فری*هیم*رَوا از خاندان نژادگان (اشراف) و دینور بود. حاصل ازدواج پوروشسب و دغدو پنج پسر بود و زرتشت سومین آنهاست. زرتشت از همسر خود به نام هووی شش فرزند داشت. نام سه پسر ایشان ایسَت*واسْتَرَه، اورْوْتَتْ*نَرَه، هْوَرْچیثْزَه و نام سه دخترشان فرینی، ثریتی و پوروچیستا بود. یکی از هفت شاگرد اصلی زرتشت به نام مَیدیوماه پسرعموی پیامبر بود.

پدر زردشت پروشاسپه ( دارنده ی اسب پير ) و مادرش دوغدو و جد پدريش ( پيترگتراسپه ) نام داشت. زردشت چهار برادر داشت. او سه بار ازدواج نموده بود و زن سومين او که در بخدی ( بلخ ) به عقد او درآمده بود ، دختر ( فره شه و شتره ) برادر جاماسپ ( وزير گشتاسپ .اسب تيز رو) بنام ( هودوی ) بود. زردشت سه پسر و سه دختر داشت که هر يک وظايفی بس عمده بردوش داشتند. به عبارت ديگر پسر ارشد او روحانی ، پسر دوم جنگجو و پسر سوم شبان بوده است. زمان زندگانی زردشت به يقين معلوم نيست ولی به موجب روايات کتب زردشتی وی در حدود سال 660 ق. م بدنيا آمده ، در سن 23 سالگی منزوی شده و در سن سی سالگی ( 630 ) مدعی رهنمايی گرديده و در سن 77 سالگی هنگام هجوم ارچاسپ تورانی در آتشکدهء بلخ بدست توربراتور (براترکرش) تورانی کشته شده است. اما محققان در مورد تاريخ تولد او متفق رای نبوده ، برخی تولد او را در حدود 588 ق. م گفته اند.



خاستگاه و اندیشه زرتشت

از این پیامبر ایرانی* در یشت*های* کهن* سخن* میآید که* در (اَریّانَ و یَوچَه*) در ساحل* رود (دائیتی) در سرزمین* قبایل* ایرانی* متولد گردید در (زامیادیشت*) زیستگاه* زرتشت* را در ناحیه* ئی* میداند که* در آن* دریاچه* (کوسَویّ) است* که* مطابقتی* با دریاچه* هامون* دارد. بهر تقدیر ناحیه* (اَریانَّ و یوچَه*) گاه* خوارزم* پنداشته* می*شود و گاه* آنرا آذربایجان* و بعضاً بدلیل* مراسمی* مذهبی* که* در ستایش* (اَرُدویسورااناهیتا) می*شود آنرا در سیستان* ذکر کرده*اند. امروز بر این* باوریم* که* گاهان اثری* قبل* از زرتشت* پیامبر محسوب* می*شود تاریخ* موجودیت* زرتشت* را نمی*توان* بطور قطع* مشخص* نمود که* احتمالاً قدمت* آن* از 1400 سال* قبل* از میلاد تا 630 سال* ق م* میدانند. زرتشت* از سرزمینی* کهنی* برخواست* که* مردمانش* آریایی*یانی* بودند که* به* پرستش* چهار رب* النوع* مشهور بودند 1 میترا یا (میتَر) 2 ورونایا(وَرُون*) و ایندرا (آندرا) و ناسیته* یا (ناستی*) که* استنباط* است* آنها نمایندگان* دو خدای* آریائی* (اَسورا) یا اهورا و دئوها (دیوان*) بودند. قبایل* ایرانیان* قدیم* را قبایل* (مادای*) یا ماد و نیز از قبایل* پارسوآ یا پاراسیکا میدانند. لذا منشأ خدایان* (کاثاها) همان* سُوریّ (اسورا) دارگونه (رب* النوع*) آریائی* خورشید است* بنابر آن* (سوُرّی*) - SURYA - مورد پرستش* جنگجویان* آریائی* بود که* هیجده* قرن* قبل* از میلاد آثار آن* بجا مانده* است*. سورا خدای* آریائیان* یا سور که* در اوستا (هوْرَ) HVER نام* برده* شده* است* در سده چهارده* پیش از میلاد در آثار نوشتاری* میتانی*، خدایان* آریائی* قدیم* ودائی* یعنی* ورونا و میترا و اندرا و ناسیته* را می*بینیم* در کاثاها از اَهُورَ به* مفهوم* خردمند (مزداه*) MAZDAH و یا مزداه* اهور برمی*خوریم* و از (دَیؤَ) DAVA به* معنای* خدای* اهریمن*. تباین* این* دو را در ادوار هند و ایرانی* قبلاً شرح* دادیم* که* چگونه* بر مفاهیم* متضاد برای* دو قوم* هند و ایرانی* تبدیل* گردید. (سپَنتَامَینیو) نماد اهورائی* گوهر پاک* نیکوئی* و خیر و نور مقدسی* پارسیان* بود و (انگْرمینیو) نماد اهریمن* و شر و ویرانگراست* که* هر دو جنبه* آفرینندگی* دارند یکی* سازندگی* دیگری* ویرانگری*. در نظرگاههای* زرتشتیان* ابدیت* تعاقب* بُعد مادی* آفرینش* است*. در فلسفه* زرتشت* (اَشا) قانون* طبیعی* و قانون* الهی* و ازلی* و ابدی* است* (اشا) قانون* راستی* و درستی* و داد است* هر فعلیتی* و هر کنشی* چنانچه* با قانون* (اَشا) همخوانی* و سازگار نباشد و راستی* و درستی* آن* بر عدالت* و دادخواهی* نیانجامد از قانون* (اَشا) خارج* است* (اَشا) درون* پویائی* و برون* پویائی* تکامل* را به* جهان* عرضه* میدارد. گفتار نیک* و انديشه ی نیک* و کردار نیک* سه* اصل* اهورائی* است* که* در تارپود قوانین* زیستن* بشریت* ارمغانی* جز جاودنگی* ندارد. زرتشت* آزادی* و اختیار را گزینشی* برای* مردم* میداند. بهره* کار هر کس* همانست* که* انجام* می*دهد جبری* برای* اشخاص* نیست* نیکی* اشخاص* جز بهره*ئی* از نیکوئی* و شر اشخاص* جز شری* برای* وی* نخواهد بود. داد اهورائی* خدشه*ناپذیر است* و نیکی* و شرارت* اصالت* دارند.

اين نوشته سراسر برگرفته از دانشنامه ی آزاد وکی پديا




آزادی در زرتشت

آزادی بخش مهمی از اشا هست. اين آزادي به انسان پروانه(اجازه) ميدهد كه اگر بخواهد بر پايه ی قانون اشا در راه پيشرفت جهان به سوي رسايي كار كند ويا آنكه بر خلاف قانون اشا كار كرده خود را از راستي بيگانه كند.
آزادي ارزشمند ترين داده اهورايي است .كه در والاترين جلوه ي خود به ريخت آزادي انديشيدن و آزادي گزينش دين زير بناي گاتاهاست . اهورامزدا آدمي را در انديشيدن رايزني به خرد و پذيرش يا رد دين آزاد گذاشته است ودر عين حال از روي دادگري هشدار داده است آنان كه به بدي گرايند بر پايه ی قانون اشا دچار اندوه و افسوس خواهند شد و آنان كه به دنبال خوبي بروند به خوشبختي و شادي ميرسند.
گروهي از روي اختيار (طوعا)در برابر(قوانين تشريعي)او تسليمند وگروهي بي اختيار (كرها)در برابر (قوانين تكويني)او.
پل دوبروي زرتشت شناس پرآواز ه ی فرانسوي مينويسد: "هيچ برگه اي از كتابهاي تاريخ نمي تواند گواه دهد كه يك نفر به زور به انديشه زرتشت وارد شده باشد اگر جز اين بود زماني كه ايرانيان امپراتوري جهاني درست كرده بودند هند.مصر.يونان.تمام خاور ميانه ونيمي از افريقا زرتشتي شده بودند"
(پل دوبروي .تاريخ فلسفي زرتشت .پاريس 1984 رويه 110)

دريافتم كه انديشي رسا از تست .خرد جهان افرين از تست واي خداوند جان و خرد اين نيز از تست كه جهانيان را اختيار داد وراه نمود كه اگر بخواهند به راستي گرايند ويا دروغ را برگزينند
(گاتاها .يسناي 31 بند 9)


تقليد و پيروي كوركورانه در دين زرتشت نيست:

بهترين گفته را با گوش بشنويد
وبا انديشه روشن بنگريد
سپس هر مرد و هر زن از شما
از اين دو راه نيكي و بدي
يكي را برای خود برگزينيد.
(30-2)


اي خداوند خرد .هنگامي كه در آغاز از منش خويش زندگاني و وجدان و خرد آفريدي .آنگاه كه توانايي كار كردن و سخن گفتن بخشيدي خواستي تا هر كس آزادانه دين خود را برگزيند.

(گاتاها.يسناي 31.بند 11)

ايرانيان فرهنگ ژرفي كه زرتشت به وجود آورد را در ميان ملتهاي فرمانروايی گسترش دادند و در اين راستا نخستين قانون حقوق بشر(فرمان آزادي) را به نگارش در آوردند زرتشت به آنان آموخته بود كه ( راستي وابسته به هيچ كشور .مردم ونژادي نيست)






خجسته زادروز زرتشت را به شما ايرانيان شادباش مي گويم.

[donsaeid]

manam in rozro be hameye irania makhsosan hamvatanaye zartoshti tabrik migam.....

[donsaeid]

نمـاز و نیـایش در آئین زرتـشتـی


"نمـاز رسمی ترین راه ارتباط فرد با اهورا مزدا و یکی از راههای سپاسگذاری از بخششهای بی کران خداوندی است که در آئین زرتـشتـی عاشقانـه همواره مورد توجه بوده و هر زرتشتـی در اوج پاکی اندیشه روزانـه پنـج بار به نیایش اهورا مزدا می پردازد و ضمن سپـاس و ستـایش اهورا مزدا بر آفریده های نیک خداوندی نیز درود می فرستدو ضمن قدرشناسی خود را به خدا نزدیکتر می گرداند تا از بخشش نیک اندیشی برخوردار گردد و بر نیکی های جهان هستی بیفزاید . . . . . .

نمـاز و نیـایش در آئین زرتـشتـی



یزدان پناه باد – دیر زیوشنی شاد باد (در پناه یزدان باشیم- تا دیر زمان به شادی زیست نمائیم )

اشو زرتشت پیامبر باستانی ایران در 1179 سال پیش از شاهنشاهی کورش بزرگ پیام جاودانی یکتا پرستی در جهان راپس از کنکاش و ژرف نگری درونی در میان مردمان آشکار نمود و ایرانیان آریائی را به پرستش یکتا آفریدگار جهان یعنی اهورا مزدا دعوت کردو پس از پشت سر گذاشتن مشکلات و سختی های بسیار سرانجام در دربار شاه گشتاسب بنیاد اجتماعی و مذهبی کیش زرتشتی را به شکل با شکوهی پایه گذاری نمود .

پیام اهورائی اشوزرتـشـت در گاتـها به شکل معجزه آسایی در میان نیایشها ، سروده ها ، تفسیرها و مطالب گرانبهای اوستا که به وسیله موبدان دین برای درک مردمان زمانه گردآوری و حفظ میشد چون گوهری گرانمایه و نگینی بی بدیل پس از هزاران سال رهبری کار آمد اندیشه ، مذهب و شکوه شاهنشـاهی مقتدر ایرانـی در جهان با پشت سر گذاشتن فراز و نشیب بسیار در هجوم دیوسیرتان و انیران از آسیب زمانه و گزند بدخواهان و بدکنشان در امان ماندو بی گزند پهنه اندیشه و زمان را شکافت و بدست ما رسیدو همچنان آوای دل انگیزش در جان جهـان جاری وجاودان واندیشه پر شکوه یکتـا پرستی ایرانیان پاینده و پایدار است و با یک جهان بینی منطقی وروشن و با یک فلسفه قوی و پویا در اوج اقتدار بر بلندای اندیشه بشریت به نظاره جهـان و مردمان آن نشسته و تحسین اندیشمندان را برانگیخته و جان و روح حقیقت جویان را مجذوب خویش ساخته و زمینه را برای یک زندگی خوش ،سالم و پر از آسایش برای مردمان در کنار پرستش اهورا مزدا و احترام به آفریده های سودمند اهورائی فراهم آورده است .

یک زرتشتی با جهان بینی که از اشو زرتشت آموخته میداند که در این جهان وظیفه ای سنگین را به دوش می کشد و باید همواره آماده نبرد با بدی ها باشد و ضمن دوری جستن از دروغ و گناه و اندیشه های بد پاسدار ارزشها ، نیکی ها و آفریده های سودمند بوده و ضمن گسترش راستی ، شادی و انجام نیکی ودستگیری نیازمندان و یاری درماندگان همواره ارتباط خود را با اهورا مزدا حفظ نماید .

نمـاز رسمی ترین راه ارتباط فرد با اهورا مزدا و یکی از راههای سپاسگذاری از بخششهای بی کران خداوندی است که در آئین زرتـشتـی عاشقانـه همواره مورد توجه بوده و هر زرتشتـی در اوج پاکی اندیشه روزانـه پنـج بار به نیایش اهورا مزدا می پردازد و ضمن سپـاس و ستـایش اهورا مزدا بر آفریده های نیک خداوندی نیز درود می فرستدو ضمن قدرشناسی خود را به خدا نزدیکتر می گرداند تا از بخشش نیک اندیشی برخوردار گردد و بر نیکی های جهان هستی بیفزاید .

در خصوص آشنایی با نمـاز و نیـایش در آئین زرتـشتـی باید به موارد خاصی اشاره کرد و به دانسته های دسته بندی شده جداگانه ای توجه نمود . نیایشها در آئین زرتـشتـی از پیچیدگی های ظریف زیبایی برخوردار بوده و با یک فلسفه خـاص و منطقی قـوی با یکدیگر در آمیخته تا زمینه را برای پاکی انسان و اندیشیدن ژرف به اهورا مزدا فراهم آورد .

در ارتباط با توضیـح فلسفه و ارتبـاط جزئیات در نیـایشها ژرف نـگری و پاسخگویی فقط از عهده موبدان و اندیشمندان قدرتمندی که در خصوص اوستـا و زیر و بم مطالب مذهبی مرتبط با کلام مقدس گاتـها و همچنین فرهنگ دینی زرتـشتـی اطلاعات کاملی در اختیار دارند ساخته بوده و توضیحات ارزشمند ایشان را طلب میکند . در اینجا مطالب صرفاً تداعی کننده ظاهری نمـاز و نیـا یش می باشد و پرداختن به فلسفه این آئین ها بر عهده

موبدان اندیشمندی که همواره نگهبان دین بوده اند گذاشته می شود تا گوهر منطق و راز زیبائیهای نهفته در مراسم نمـاز و نیـایش را بیان کنند . در خصوص آداب نیایش مطالب را باید به چند دسته تقسیم کرد :

1 . کتاب مقدس « خرده اوستـا »

2 . نـور ، روشنـایـی و آتـش

3 . روش خواندن نمـاز و نیـایش

4 . اشکال خواندن نمازهای گروهی

5. مـاه ، روز و گـاه نیــایش

6 . کشتی و سدره ، لباس نیـایش

7 . پـاکـی تـن و اشـو یی روان



« خرده اوستـا »

خرده اوستـا کتاب کوچک و مقدسی است که شامل قطعاتی چون دعاها ، نیایشها و نمازهایی از اوستـای بزرگ است که بهدینان زرتـشتـی همواره در زندگی روزمره جهت انجام تکالیف مذهبی به آن نیاز دارند . این کتاب ارزشمند توسط موبـد موبـدان آذرپاد مهراسپندان در زمان شاهنشاهی شاهپور دوم ساسانی از قسمتهای مختلف اوستای بزرگ جهت انجام مراسم مذهبی عامه مردم از جمله سدره پوشی ، ازدواج ، گرامیداشت درگذشتگان ، برگزاری جشنها و همچنین خواندن نماز و نیایشهای روزانه که مورد استفاده قرار میگرفت تهیه و استخراج شد و به شکل کتاب کوچکی که مورد استفاده همگان باشد دسته بندی گردیدکه شامل سروده های مقدس اشم وهو ، یتااهو ، سروش باج ، اوستای کشتی ، تندرستی ، پیمان دین ، ستایش یکتا خداوند ، صدویک نام خدا و نیایشهای خورشید نیایش ، مهـرنیایش ، ماه نیایش ، آتـش نیایش و نمازهای گاه هاون ، گاه رفتون ، ازیرن گاه ، ایوه سریترم گاه و اشهـن گاه و قطعاتی همچون اورمـزد یـشت ، هفتـن یشت ، اردیبهشـت یشت ، سروش یشت هادخت ، سروش یشت سر شب ، ورهـرام یشت ، آبـزور ، آفرینگان دهمان ، کرده سـروش ، همازور دهمان و آفرینگان گهنبار ، آفرینگان پنجه ، همازور ، فروردینگان و پتت و . . . می باشد . همانگونه که گفته شد هر کدام از این نیایشها به گونه ای ویژه توسط زرتـشتیـان در مراسم ، جشـن ها و یا نمـازها و نیـایشهای روزانـه مـورد استفاده قرار می گیرد .

نور ، روشنایی و آتـش

« آتـش» زیبـا ترین پرتو خداوند با تنـی مینـوی ، که انسـان قادر به درک آن با حواس بشری خود میباشد . پـاک ، روشـن ، زندگی بخش در تمـام اشکال خود ، چه کوچک و چه بـزرگ ، چه در زمین و چه در اوج آسمـان و قلب خورشید . فرایندی پاک و فروزان ، زنده و روشن از گـذر ماده که به سوی مینـو می شتابد و تن پوش گیتی را می سوزاند تا چشم بر مینـو بگشـاید . یـار و یـاور انسان و یـادآور او ،که او نیز باید خویشتن را همچون آتش به اشویی یعنی همان منتهای خواسته اهورائی برساند تا روزی بتواند با سر بلندی همچون آتـش پـاک سر به آسمان بساید و گیتی را با همه دلبستگیهای دلفریبش ترک گفته و حتی خویشتن را از بند جهان دوم یعنی گیتی مینـوی (1) نیز برهاند و از دام و دانه او نیز رها گشته و رو بسوی مینوی مقدس اهورائی نماید و در آن جای گیرد . با رسیدن به انسانیت که اوج خواسته اهـورا مـزدا از انسانی ست که او را آفریده سپاسگذاری ، قدرشناسی و لیاقت خود را به اهـورا مـزدا نشان دهد و ثابت نماید که قدرت درک حقیقت راستین هستی را داشته و لایق پاداش و رسیدن به مینوی مقدس اهورائی بوده است . در اینجاست که باز میتوان ژرف بینی آریایی را در اندیشه پیام آور اهـورا مـزدا به وضوح مشاهده کرد و از اینکه اشـو زرتـشت اینچنین مدبرانه اندیشه های انسانی را رهبری کرده و اینچنین هنرمندانه ژرفنای ماهیت گیتی و مینو را دریافته و او نیز همانندهنجار حاکم بر هستی که در آن کل کائنات گرمی آتـش و نور و روشنایی ستارگان را نقطه پرگار زندگی خویش قرار داده اند ، آتـش این پرتو پاک خداوندی را پرستش سوی و نماد نیایش های خود ساخته و در جان آتش پاکی مینوی اهورایی را احساس کرده بی اختیار اندیشه پاک حقیقت جوی به سوی او کشیده میشود تا از این چشمه شراب هزاران ساله جامی آتشین را به کام اندیشه تشنه خویش بکشاند و از گرمی این شراب عارفانه در راز و نیازهای عاشقانه به درک هستی و حقیقت محض دست یابد .

یک زرتـشتـی همواره به سوی روشنایی ایستاده و نماز خود را به درگاه اهورا مزدا تقدیم میکند ، چنانکه برای خواندن نماز لزوماً به سمت آتش نمی ایستد بلکه رو به سمت روشنایی خورشید یا مـاه نموده و از روشنایی آنها جهت پرستش سوی برای خواندن نماز و سپاس و ستایش اهورا مزدا استفاده میکند و در صورت نبودن خورشید به طرف نور و روشنایی آتش می ایستد .

[donsaeid]

روش خواندن نمـاز و نیـایش

نماز و نیایش در آیین زرتشتی به سه طریق خوانده میشود :

*

خوانـدن با صدای بلنـد
*

خواندن به صورت زمزمه یا واج
*

خواندن با منشن یا اندیشه بدون اینکه زمزمه ای شنیده شود .

ستایشهایی که به زبان اوستا است باید با آواز بلند و قسمتهای پازند را باید به زمزمه خواند . ستایش با منشن فقط به هنگام نام بردن در تندرستی یا مواقع دیگری که خواندن نیایش واجب نیست صورت میگیرد . نمازها و نیایـشها را میتوان به صورت ایستاده و یا نشسته خواند ، اما توصیه شده خواندن سروش باج و کشتی به صورت ایستاده انجام شود .

اشکال خواندن نمازهای گروهی

خواندن نماز و نیایش به شکل گروهی یا همازور شدن در ستایش بر سه گونه میباشد :

*

موبـد قسمتی از اوستا را خوانده و دیگران آن را تکرار میکنند .
*

گروهی یک قسمت از اوستا و یا نیایش را با هم با صدای بلند می خوانند .
*

ضمن خواندن اوستا توسط چند موبد دیگران بی صدا با حالت واج گوش داده و آن را زمزمه میکنند .

نیایش های گروهی معمولا به هنگام حضور دسته جمعی بهدینان در زیارتگاهها و همچنین آتشکده و مراسم گهنبار و . . . انجام میشود .

مـاه ، روز و گـاه نیــایش

در تقسیمات مذهبی زمانی آیین زرتشتی سال به دوازده ماه و هر ماه به سی روز و هر روز به پنج گاه تقسیم شده است که این ماهها و روزها با نامهای مخصوص به خود مشخص میشوند . ماهها به ترتیب : فروردین، اردیبهشت ، خورداد ، تیر ، امرداد ، شهریور ، مهر ، آبان ، آذر ، دی ، بهمن و اسفند نام گذاری شده است . (در یازدهم فروردین 1304 بنا بر تصویب مجلس شورای ملی در تقویم رسمی کشور از نامهای ایرانی سالنمای اوستایی استفاده شد و از آن زمان نام ماههای زرتشتی و تقویم رسمی کشور یکی شد.) همچنین هر روز از ماه در بین زرتشتیان به یک نام خوانده میشودکه نخستین روز ماه ، به نام اورمـزد آغاز و پس از آن با نام امشاسپندان ادامه می یابد بهمن ، اردیبهشت ، شهریور ، سپندارمذ ، خورداد ، امرداد و پس از آن با نام ایزدان دی به آذر ، آذر ، آبان ، خور ، ماه ، تیر ، گئوش در دسته اول و دی به مهر ، مهر ، سروش ، رشن ، فروردین ، ورهرام ، رام ، باد در دسته دوم و دی به دین ، دین ، ارد ، اشتاد ، آسمان ، زامیاد ، مانتره سپند و انارام در دسته سوم . در سرآغاز هر یک از این دسته ها نام دی به معنی آفریدگار جای گرفته که سه مرتبه تکرار میشود .به همین علت برای متمایز ساختن آنها از یکدیگر این روز های دی به همراه نام روز بعد خود مشهور میباشند .همچنین پنج روز باقیمانده پایان سال که به بهیزک یا پنجه معروف می باشد به ترتیب با نامهای اهنود ، اشتود ، سپنتمد ، وهوخشتره و وهیشتواش نامیده می شود .

توضیحات بالا به این منظور ارائه گردید که در پایان نماز و به هنگام خواندن برساد لازم است تا نام روز و ماه و همچنین گاه بجای آوردن نماز ذکر شود . بنا بر این در آغاز نیایش نماز گزار باید نام روز و ماه را دانسته تا در پایان نماز ، برساد را به نام گاه مورد نظر بخواند . همچنین به هنگام خواندن سروش باج یا لابه لای نیایش های دیگر قطعات مخصوص که مربوط به گاه خواندن نماز است خواسته می شود که باید مطالب ویژه گاه مورد نظر خوانده شود . در این میان روز نیز که به پنج قسمت تقسیم شده با نامهای مخصوص به خود خوانده میشود: هاون ، رفتون ، ازیرن ، ایوه سریترم ، اشهن .

· گاه هاون ، از برآمدن آفتـاب تا نیمـروز میباشد .

· گاه رفتون از نیمروز تا سه ساعت پس از نیمروز میباشد ، با توضیح اینکه از روز اورمزد و آبانماه یعنی آغاز زمستا ن بزرگ (مطابق با بیست و پنجم مهر ماه تقویم رسمی ) تا پایان سال گاه رفتون نداریم و خواندن گاه رفتون جایز نیست . گاه هاون در این روزها از برآمدن آفتاب تا سه ساعت پس از نیمروز میباشد ، یعنی عملا با کوتاه شدن طول روز گاه هاون جایگزین گاه رفتون میشود .

· گاه ازیرن از سه ساعت پس از نیمروز شروع و تا غروب خورشید ادامه می یابد .

· ایوه سریترم گاه با غروب خورشید و پیدا شدن ستاره آغاز و تا نیمه شب ادامه می یابد .

· گاه اشهن از آغاز نیمه شب تا برآمدن آفتاب است . برساد در گاه اشهن بنام روز قبل خوانده میشود یعنی عملاً آغاز روز از بر آمدن آفتاب در گاه هاون در نظر گرفته میشود .

به هنگام آغاز گاه موبد آتـشکده ، ضمن خواندن اوستا در مقابل آتـش با به صدا در آوردن زنگی که در آتشگاه و در کنار آفرینگانی آتـش قرار دارد آغاز گاه تازه را به نمازگزارانی که در آتـشکده هستند اعلام میکند .

زرتشتیان خصوصا