Nuclear Crisis

[donsaeid]

[Rasputin]

شورای امنيت سازمان ملل متحد، در قطعنامه ای از ايران خواسته است که تمام فعاليتهای هسته ای بحث انگیزخود را تا پايان ماه اوت به حال تعليق درآورد و در غير اينصورت با تحريمها مواجه خواهد شد.
قطعنامه با 14 رای موافق به تصویب رسید. قطرکه تنها عضو عرب شورای امنیت است با قطعنامه مخالف بود.دولت قطر قطعنامه را موجه دانسته ولی زمان آن را اشتباه خوانده است.

نصیر الناصر نماینده قطر در سازمان ملل متحد گفت: "ما با صدور این قطعنامه در زمانی که منطقه ما دستخوش شعله های آتش است موافق نیستیم."

بدلیل اصرار چین و روسیه، شورای امنیت گفته است که قبل از اعمال هرگونه تحریم، مذاکرات بیشتری صورت خواهد گرفت.

اعضای دائم شورای امنيت سازمان ملل روز جمعه بر پيش نويس اين قطعنامه به توافق رسيدند.

محمد جواد ظریف، نماینده ایران در سازمان ملل متحد گفته است که این قطعنامه هیچگونه مبنای قانونی ندارد.

پيشتر مقامات ايران هشدار داده بودند که اگر شورای امنيت سازمان ملل متحد قطعنامه ای عليه ايران تصويب کند، اين کشور پيشنهادهايی را که با هدف محدود کردن برنامه هسته ای اش مطرح شده، مورد بررسی قرار نخواهد داد.

حميدرضا آصفی، سخنگوی وزارت امور خارجه ايران گفته است اگر شورای امنيت پيش نويس قطعنامه را تصويب کند، مجموعه پيشنهادی اروپا ديگر در دستور کار دولت ايران نخواهد بود.


تصوييب اين قطعنامه پرونده هسته ای ايران را در موقعيت جديدی قرار می دهد؛ بدين معنی که ايران با يد تهديدهای خود را عملی کند که در آن صورت بحران عميق تر می شود و يا اينکه در صدد کاهش تنش بر آيد و با پذيرش بسته پيشنهادی راه را برای يک توافق دپپلماتيک مهيا کند


صادق صبا

برخی از مقامات ايران پيشتر نيز درباره خروج از ان پی تی تهديدهايی را مطرح کرده بودند.

علاءالدين بروجردی، رييس کميسيون امنيت ملی و سياست خارجی مجلس ايران، روز سه شنبه 18 ژوئيه گفت اگر قرار باشد حق غنی سازی از ايران سلب شود، ديگر انگيزه ای برای ادامه حضور در چارچوب ان پی تی باقی نمی ماند.

البته حکومت ايران هنوز پاسخ رسمی به مجموعه پيشنهادی اروپا نداده و گفته است که حداقل تا اوائل شهريور ماه فرصت می خواهد که جواب خود را آماده کند.

در ماه ژوئن، پنج کشور عضو دائم شورای امنيت سازمان ملل به علاوه آلمان مجموعه پيشنهاداتی به ايران ارائه کردند و در مقابل آن از ايران خواسته اند غنی سازی اورانيوم را متوقف کند.

به گفته صادق صبا، تحليلگر مسايل ايران در بی بی سی، تصويب اين قطعنامه پرونده هسته ای ايران را در موقعيت جديدی قرار می دهد؛ بدين معنی که ايران با يد تهديدهای خود را عملی کند که در آن صورت بحران عميق تر می شود و يا اينکه در صدد کاهش تنش بر آيد و با پذيرش بسته پيشنهادی راه را برای يک توافق دپپلماتيک مهيا کند.

[donsaeid]

نزديك به يك سال از روي كار آمدن دولت اصولگراي احمدي نژاد ميگذرد.

پرونده هستهاي ايران با تمامي فراز و نشيب هايش مهمترين چالش بين المللي فراروي جمهوري اسلامي در چند سال اخير و بويژه در مقطع كنوني است.

نوشتار حاضر به طور گذرا فراز و فرودهاي پرونده هستهاي ايران در دولت احمدي نژاد را مرور كرده است:
دولت احمدي نژاد در حالي قدرت را رسما در روز چهارشنبه ۱۲مردادماه سال گذشته به دست گرفت كه همزمان با آن و به فاصله دو روز قبل، "علي آقامحمدي"، سخنگوي وقت هيات مذاكرهكننده هستهاي در گفت وگو با خبرنگاران از تصميم "جدي" ايران براي شكستن پلمب تاسياست "يو.سي.اف" اصفهان خبر داده بود.

با اعلام اين تصميم كه در پاسخ به تاخير اروپا در ارائه طرح جامع توافق شده در چارچوب مذاكرات ايران و اروپا درباره نحوه ادامه فعاليتهاي هستهاي جمهوري اسلامي و تضمينهاي امنيتي به تهران اتخاذ شد، اروپا و آمريكا با گسترش دامنه تبليغات سياسي و رسانهاي خود از قوت گرفتن ارجاع پرونده هستهاي ايران به شوراي امنيت سازمان ملل خبر دادند تا دولت احمدي نژاد در روزهاي آغازين خود با چالشي عمده روبرو شود.

آمريكا و اروپا در واكنش به اين اقدام ايران با تشكيل نشستي فوقالعاده در شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي ( ۲۰مردادماه)، جمهوري اسلامي ايران را تهديد كردند چنانچه اين تصميم خود را عملي كند، پرونده هستهاي اين كشور براي وضع تحريمهاي گسترده بينالمللي به شوراي امنيت ارسال ميشود.

به فاصله پنج روز پس از قطعنامه شوراي حكام عليه ايران، علي لاريجاني بجاي حسن روحاني به سمت دبير شوراي عالي امنيت ملي منصوب شد و سرپرستي مذاكرات با غرب را برعهده گرفت. او يك روز بعد از عهده دار شدن اين مقام، اعلام كرد كه به مذاكرات ادامه ميدهد.

در همين روزها، طرحي پيشنهادي از سوي اروپا در قالب ۳۴صفحه به ايران ارائه شد، اما در اين طرح هيچ امتياز ويژهاي بجز موارد كلي براي ايران در نظر گرفته نشد و در عوض از جمهوري اسلامي ايران خواست كه كليه فعاليتهاي مرتبط با چرخه سوخت هستهاي را براي هميشه متوقف كند.

اين درحالي بود كه مقامات ايراني در مورد ارجاع پرونده به شوراي امنيت ابراز نگراني نكردند، چرا كه از منظر آنها، بازرسان آژانس بينالمللي انرژي اتمي نشانهاي از فعاليتهاي غيرمجاز هستهاي در تاسسيسات اتمي ايران پيدا نكرده بودند.

از اين رو، اقدام جمهوري اسلامي در از سرگيري فعاليتهاي مربوط به فرآوري اورانيوم در تاسيسات هستهاي اصفهان موسوم به "يو.سي.اف" در يكماه پيش از آن، اساسي براي صدور قطعنامه "شديداللحن" آژانس عليه ايران در ماه مرداد و پس از آن، ارائه گزارش مديركل درباره فعاليتهاي هستهاي جمهوري اسلامي شد.

شوراي حكام در قطعنامه خود تا سوم سپتامبر ( ۱۲شهريورماه) به جمهوري اسلامي مهلت داد تا فعاليتهاي خود در سايت هستهاي اصفهان را به حالت تعليق درآورد.

اين شورا در قطعنامه خود ايران را تهديد كرد كه در صورت امتناع از خواسته آژانس، ممكن است، شوراي حكام آژانس دراجلاس ۱۹سپتامبر (۲۸ شهريورماه) خود درباره ارجاع مساله هستهاي ايران به شوراي امنيت تصميمگيري نمايد.

"محمد البرادعي"، مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي در واپسين ساعات روز سوم سپتامبر ( ۱۲شهريورماه) گزارش خود درباره فعاليتهاي هستهاي ايران را در ۱۵برگ به اعضاي شوراي حكام ارائه كرد.

تهديدهاي آژانس و شخص مديركل آن از يكسو و قدرتهاي بزرگ به رهبري آمريكا از سوي ديگر در واپسين روزهاي شهريورماه ۸۴هر لحظه دامنه فشار را عليه جمهوري اسلامي بيشتر وبيشتر ميكرد. در چنين فضاي تهديدآميزي بود كه محمود احمدي نژاد نيمه شب چهارشنبه ۲۴شهريورماه به وقت تهران طي سخناني در مجمع عمومي سازمان ملل متحد طرح ابتكاري ايران را در مورد برنامه صلحآميز هستهاي كشور ارايه داد كه محورهاي عمده طرح پيشنهادي به قرار زير بود:
-۱همانگونه كه بارها اعلام شده است ايران بر اساس مباني ديني حركت به سمت تسليحات هستهاي را جايز نميداند.

-۲جمهوري اسلامي ايران احياي معاهده "ان پي تي" و ايجاد كميته ويژه را اقدامي ضروري و اساسي براي مقابله با سلاحهاي هستهاي و رفع آپارتايد هستهاي ميداند.

با توجه به اينكه در سالهاي گذشته اقدامي جدي براي اجراي كامل خلع سلاح و مفاد پيمان "ان.پي.تي" به عمل نيامده، مجمع عمومي بايد كميته ويژهاي را براي تهيه و ارايه گزارش جامع پيرامون تدوين راهكارهاي عملي خلع سلاح كامل مامور كند.

-۳چرخه توليد سوخت هستهاي در جمهوري اسلامي ايران به لحاظ فني متفاوت از چرخه سوخت در ساير كشورهاي بهرهمند از فنآوري هستهاي نيست.

براين اساس جمهوري اسلامي ايران آماده است در اجراي پروژه غنيسازي اورانيوم درايران و براي شفافسازي و اعتمادسازي بطور جدي با بخشهاي خصوصي و دولتي ساير كشورها مشاركت نمايد واين گام مهم ديگري وراي همه ضوابط "ان پي تي" است كه جمهوري اسلامي صرفا جهت اعتمادسازي و روشنگري فعاليت هستهاي خويش آنرا پيشنهاد مينمايد.

-۴برپايه حق مسلم ايران براي دستيابي به چرخه توليد سوخت هستهاي، ادامه تعامل و مراوده دقيق و فني و حقوقي با آژانس بينالمللي انرژي اتمي، محور سياست هستهاي جمهوري اسلامي ايران است. مبادرت و استمرار مذاكرات با كشورهاي ديگر در چارچوب تعامل ايران با آژانس محسوب ميشود. براين اساس مسوولين مربوطه را مامورتهيه جزييات فني و حقوقي و رويكرد هستهاي ايران براساس رئوس ذيل كردهام:
-۴ -۱سوابق بينالمللي دلالت برآن دارد كه قراردادهاي تامين سوخت هسته- اي قابل اتكاء و اعتماد نيستند و هيچ سند الزامآور بينالمللي براي تضمين تامين سوخت هستهاي وجود ندارد و در موارد متعددي قراردادهاي دو جانبه در اين زمينه نيز بدلايل سياسي معلق و يا متوقف گرديده است.

بنابراين جمهوري اسلامي ايران در روند دستيابي به فناوري صلحآميز هسته اي، دريافت تضمينهاي عيني براي غنيسازي اورانيوم در چرخه توليد سوخت هستهاي را حق مسلم خود ميداند.

- ۴ -۲همانگونه كه ايران در مذاكره با سه كشور اروپايي صادقانه بهدنبال اثبات حقانيت فعاليت هستهاي خود در چارچوب مقررات "ان پي تي" و دستيابي به اعتماد متقابل بود، انتخاب طرفهاي مذاكره و تداوم مذاكرات با سه كشور اروپايي به تناسب ضرورتها و مقتضيات همكاري با آژانس و پيرامون عدم انحراف فرآيند غنيسازي اورانيوم به مقاصد غير صلح آميز در چارچوب مقررات "ان پي تي" صورت پذيرد. در اين زمينه طرحهاي مختلفي ارايه شده است كه در چارچوب مذاكرات قابل بررسي خواهد بود. ايران از نقش سازنده آفريقاي جنوبي و شخص جناب آقاي "امبكي"، رييس جمهور محترم آفريقاي جنوبي در روند حل و فصل موضوع هستهاي تشكر ميكند و با توجه به نقش فعال اين كشور در شوراي حكام آژانس، از مشاركت فعال اين كشور در گفت وگوها استقبال ميكند.

-۴-۳از تداوم رويكردهاي تبعيض آميز نسبت به معاهده "ان پي تي" در قالب تمركز بر روي تكاليف كشورها و بياعتنايي نسبت به حقوق آنها وفق معاهده "ان پي تي" جلوگيري شود.

طرح پيشنهادي محمود احمدي نژاد، رييس جمهوري اسلامي ايران درباره برنامههاي هستهاي ايران با واكنشهاي گستردهاي از سوي محافل سياسي و رسانهاي منطقه و جهان روبرو شده است.

"كاندوليزا رايس" وزير خارجه آمريكا نيز مصرانه از سازمان ملل خواست در مقابل ايران به دليل بلند پروازيهاي هستهاي آن كشور، موضع محكمي اتخاذ كند، اما در ضمن اظهار داشت كه هنوز زمان براي استمرار رويكرد روند ديپلماتيك وجود دارد."
رايس ضمن تقاضا از سازمان ملل براي اتخاذ موضع محكمي در قبال ايران، مصرانه از تهران خواست مذاكرات هستهاي خود با اروپاييها را كه ماه گذشته متوقف شد، از سر گيرد و در غير اين صورت شوراي امنيت سازمان ملل دخالت كند.

"جك استراو" وزير امور خارجه وقت انگليس نيز سخنان رييس جمهوري ايران را كه بر حق مسلم تهران در توليد انرژي هستهاي تاكيد كرد، "غيركمككننده و نااميدكننده " خواند.

استراو گفت كه مواضع مطرح شده احمدي نژاد در سخنراني، تعجب برانگيز نبود،زيرا همين مواضع در تبليغات انتخاباتي هم مطرح شده بود. لحظه دشواري براي تصميمگيري جامعه بينالملل در مورد ايران است.

"فيليپ دوست بلازي" وزير امور خارجه فرانسه نيز درباره طرح ايران گفت:
با سخنان احمدي نژاد، موضوع ارجاع پرونده ايران به شوراي امنيت بايد در دستور كار قرار گيرد.

بهگفته دوست بلازي، سخنان احمدي نژاد در زمينه مذاكرات هستهاي ايران با طرفهاي اروپايي به كلي نااميدكننده بود.

"سيلون شالوم" وزير امورخارجه رژيم صهيونيستي نيز اعلام كرد: ايران با ارائه پيشنهاد به شركتهاي خارجي براي مشاركت در برنامه هستهاي اين كشور، قصد تطميع كشورهاي غربي را دارد.

شالوم كه با راديو نظامي اسراييل گفت وگو ميكرد، افزود: مقامات ايران همواره با نشان دادن پول و وعده برخي قراردادها به شركتهاي خصوصي و دولتي كشورهاي غربي، قصد تطميع آنها را دارند.

[donsaeid]

سخنراني رييس جمهوري ايران در سازمان ملل و ارائه طرحي پيشنهادي درباره خروج از بن بست هستهاي و به تبع آن، واكنش "منفي" كشورهاي غربي ، نشست فوقالعاده شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي بررسي وضعيت پرونده ايران در وين ( ۱۹سپتامبر - ۲۸شهريورماه) را به طور كامل تحت تاثير قرار دهد.

نشست سپتامبر نهمين جلسه آژانس براي بررسي پرونده ايران بود.

در چنين فضايي، روز ۲۴سپتامبر ( ۲مهرماه) قطعنامه شوراي حكام با اكثريت آراء به تصويب رسيد و از ايران خواست مذاكره با سه كشور اروپايي را از سر گيرد، پروتكل الحاقي را به تصويب قوه مقننه برساند و برنامه غنيسازي اورانيوم را متوقف كند.

يك روز بعد، "منوچهر متكي"، وزير خارجه در واكنش به تصويب قطعنامه عليه ايران، آنرا را "غيرقانوني" و "غيرقابل قبول" خواند، اما در عين حال گفت كه ايران راه مذاكره را نميبندد.

كمتر از يك هفته بعد از قطعنامه شديداللحن آژانس عليه ايران، مجلس شوراي اسلامي با تصويب طرحي يك فوريتي، دولت را موظف كرد اجراي مفاد پروتكل الحاقي به پيمان ان.پي.تي را به تعليق درآورد.

اواسط مهرماه هم محمد البرادعي و سازمان تحت امر وي، مشتركا برنده جايزه صلح نوبل در سال ۲۰۰۵شدند. البرادعي در مراسم دريافت اين جايزه بينالمللي گفت كه اين جايزه به سازمانش در برخورد با برنامه اتمي ايران و كره شمالي كمك خواهد كرد.

در روز ۲۴اكتبر (دوم آبانماه)، دولت احمدي نژاد كليات آيين نامه چگونگي مشاركت كشورهاي خارجي در برنامههاي هستهاي را به تصويب رساند.

براساس اين آيين نامه، تنها كشورهايي ميتوانند در اين مشاركت نقش داشته باشند كه دوست جمهوري اسلامي و بيطرف باشند و مقررات پيمان منع گسترش سلاح هاي هستهاي (ان.پي .تي) را اجرا كنند.

دو روز بعد از آن نيز آقاي احمدي نژاد طي سخنراني در نشست "جهان بدون صهيونيسم" خواستار محو اسراييل از روي نقشه جهان شد.

درپي سخنراني شهريورماه رييس جمهوري اسلامي در سازمان ملل و همچنين اظهارات وي در نشست جهان بدون صهيونيسم غرب ويژه آمريكا و رژيم صهيونيستي فضاي تبليغاتي عليه ايران راتشديد كردند.

در تاريخ ششم نوامبر ( ۱۵آبانماه)، علي لاريجاني با ارسال نامه براي كشورهاي اروپايي اعلام كرد كه جمهوري اسلامي مايل به از سرگيري مذاكرات اتمي است. يك روز بعد هم، البرادعي از ايران خواست در زمينه برنامه اتمي اش شفافيت بيشتري نشان دهد. وي همچنين پيشنهاد داد براي حل مناقشه اتمي جمهوري اسلامي، يك بانك جهاني سوخت اتمي تشكيل شود تا كشورهاي بتوانند از آن برداشت كنند.

همزمان، لاريجاني در مصاحبهاي با شبكه خبري بيبيسي اعلام كرد كه مذاكرات ايران و اتحاديه اروپا ميتواند"ثمربخش" باشد. وي گفت كه اگر اروپاييها بار ديگر به ايران اصرار كنند تا فراوري اورانيوم را متوقف سازد، مرتكب اشتباهي ميشوند و دستاوردهاي بزرگتري را به مخاطره مي اندازند.

بعد از اظهارات لاريجاني، وزيرخارجه انگليس پس از گفتگو با رهبران روسيه اعلام كرد كه دولتهاي بريتانيا، فرانسه و آلمان خواهان ارجاع پرونده اتمي ايران به شوراي امنيت سازمان ملل متحد نيستند.

هفته پاياني آبانماه ، ۱۳۸۴انتشار خبري "جعلي" همزمان از سوي برخي رسانههاي غربي، روند تبليغي عليه ايران را تشديد بخشيد. اين خبر مربوط به وجود يك لپ تاپ حاوي اطلاعات مهم درباره فعاليتهاي هستهاي ايران بود.

در روزهاي پاياني آبانماه، حمايت "ضمني" بوش از طرح پيشنهادي مسكو براي حل بن بست هستهاي ايران، بار ديگر پيشنهاد روسها را يكي از قويترين گزينههاي موجود روي ميز تحليلگران و ديپلماتها قرار داد.

رئيس جمهوري آمريكا درباره اين طرح، به رهبر روسيه گفت كه آمريكا مايل است طرح پيشنهادي مسكو براي سازش بر سر برنامه اتمي ايران را بپذيرد.

نمايندگان مجلس ايران در ۲۹آبانماه، راي دادند كه اگر پرونده اتمي جمهوري اسلامي به شوراي امنيت ارجاع شود، ايران بايد فعاليتهاي داوطلبانه از جمله اجازه بازرسي سرزده از تاسيسات اتمي بر اساس پروتكل الحاقي را متوقف كند.

اظهارات ژنرال دان هالوتز، رئيس ستاد ارتش اسرائيل در واپسين روزهاي ماه آبان، بار ديگر فضاي تبليغي اسراييل و آمريكا عليه برنامه هسته اي صلح آميز ايران را هويدا كرد. اين ژنرال اسراييلي گفت كه تلاشهاي جامعه بينالمللي براي جلوگيري از تبديل شدن ايران به يك قدرت هستهاي موفقيت آميز نبوده و كشورش براي نابودي برنامه اتمي جمهوري اسلامي حاضر است تا دو هزار كيلومتر برود.

با مطرح شدن دوباره طرح هستهاي روسيه و حمايت آمريكا از اين طرح، كشورهاي عضو شوراي حكام در نشست پاييز خود كه هفته اول آذر۱۳۸۴برگزار شد، درباره پرونده هستهاي جمهوري اسلامي به يك "يادداشت" در اين زمينه بسنده كرد و خواستار دادن "فرصت بيشتري" به ايران براي بررسي و مذاكره بر سر طرح پيشنهادي روسيه شد.

اين نشست شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي برخلاف نشستهاي پيشين هيات رييسه آژانس درباره مساله هستهاي ايران حال و هوايي ديگر داشت و فضاي حاكم بر آن "عقلاني تر" و "واقع گرايانهتر" به نظر ميرسيد.

براساس طرح پيشنهادي روسيه، ايران ميتواند مرحله "تبديل" سنگ معدن اورانيوم به گاز هگزا فلورايد (يو.اف.سيكس) را در خاك خود انجام دهد، اما مرحله "تزريق" اين گاز به دستگاههاي سانتريفيوژ كه به غنيسازي اين عنصر راديو اكتيو ميانجامد، در خاك روسيه صورت گيرد.

با اين وجود، ايران ميتواند تاسيسات هستهاي "يو.سي.اف" اصفهان را فعال نگه دارد، اما آغاز فعاليتهاي تزريق در تاسيسات نطنز به اما و اگرهاي بيشماري بستگي خواهد داشت.

كارشناسان امور هستهاي معتقدند: با شرايط پيش آمده، اروپا و آمريكا از خواسته اوليه خود مبني بر توقف كامل فرايند غنيسازي از مرحله ابتدايي "تبديل" گرفته تا "تزريق و غنيسازي " كمي پايين تر آمده و اعلام كرده اند كه موافقت با مرحله تبديل، "سقف" امتيازاتي است كه آنها ميتوانند به ايران بدهند، اما اين مساله براي جمهوري اسلامي "كف" انتظارات خود از غرب درباره به رسميت شناختن حق مشروع تهران در دستيابي به چرخه كامل سوخت هستهاي براي مصارف صلح آميز است. سخنراني رييس جمهوري ايران در سازمان ملل و ارائه طرحي پيشنهادي درباره خروج از بن بست هستهاي و به تبع آن، واكنش "منفي" كشورهاي غربي ، نشست فوقالعاده شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي بررسي وضعيت پرونده ايران در وين ( ۱۹سپتامبر - ۲۸شهريورماه) را به طور كامل تحت تاثير قرار دهد.

نشست سپتامبر نهمين جلسه آژانس براي بررسي پرونده ايران بود.

در چنين فضايي، روز ۲۴سپتامبر ( ۲مهرماه) قطعنامه شوراي حكام با اكثريت آراء به تصويب رسيد و از ايران خواست مذاكره با سه كشور اروپايي را از سر گيرد، پروتكل الحاقي را به تصويب قوه مقننه برساند و برنامه غنيسازي اورانيوم را متوقف كند.

يك روز بعد، "منوچهر متكي"، وزير خارجه در واكنش به تصويب قطعنامه عليه ايران، آنرا را "غيرقانوني" و "غيرقابل قبول" خواند، اما در عين حال گفت كه ايران راه مذاكره را نميبندد.

كمتر از يك هفته بعد از قطعنامه شديداللحن آژانس عليه ايران، مجلس شوراي اسلامي با تصويب طرحي يك فوريتي، دولت را موظف كرد اجراي مفاد پروتكل الحاقي به پيمان ان.پي.تي را به تعليق درآورد.

اواسط مهرماه هم محمد البرادعي و سازمان تحت امر وي، مشتركا برنده جايزه صلح نوبل در سال ۲۰۰۵شدند. البرادعي در مراسم دريافت اين جايزه بينالمللي گفت كه اين جايزه به سازمانش در برخورد با برنامه اتمي ايران و كره شمالي كمك خواهد كرد.

در روز ۲۴اكتبر (دوم آبانماه)، دولت احمدي نژاد كليات آيين نامه چگونگي مشاركت كشورهاي خارجي در برنامههاي هستهاي را به تصويب رساند.

براساس اين آيين نامه، تنها كشورهايي ميتوانند در اين مشاركت نقش داشته باشند كه دوست جمهوري اسلامي و بيطرف باشند و مقررات پيمان منع گسترش سلاح هاي هستهاي (ان.پي .تي) را اجرا كنند.

دو روز بعد از آن نيز آقاي احمدي نژاد طي سخنراني در نشست "جهان بدون صهيونيسم" خواستار محو اسراييل از روي نقشه جهان شد.

درپي سخنراني شهريورماه رييس جمهوري اسلامي در سازمان ملل و همچنين اظهارات وي در نشست جهان بدون صهيونيسم غرب ويژه آمريكا و رژيم صهيونيستي فضاي تبليغاتي عليه ايران راتشديد كردند.

در تاريخ ششم نوامبر ( ۱۵آبانماه)، علي لاريجاني با ارسال نامه براي كشورهاي اروپايي اعلام كرد كه جمهوري اسلامي مايل به از سرگيري مذاكرات اتمي است. يك روز بعد هم، البرادعي از ايران خواست در زمينه برنامه اتمي اش شفافيت بيشتري نشان دهد. وي همچنين پيشنهاد داد براي حل مناقشه اتمي جمهوري اسلامي، يك بانك جهاني سوخت اتمي تشكيل شود تا كشورهاي بتوانند از آن برداشت كنند.

[donsaeid]

همچون سال گذشته، در روزهاي آغازين سال جديد نيز پرونده هستهاي ايران به عنوان يكي از اصليترين موضوعات در ميان مباحث موجود در محافل سياسي و رسانهاي ايران و جهان مطرح شد.

تحليلگران و صاحبنظران مسايل سياسي و رسانهاي در حالي سال جديد را آغاز كردند كه پرونده هستهاي ايران بعد از سه سال از شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي (به عنوان يك نهاد تخصصي وابسته به سازمان ملل متحد) به شوراي امنيت (به مثابه عاليترين نهاد و بازوي اجرايي سازمان ملل ) ارسال شد.

در نخستين روزهاي سال جديد و همزمان با تعطيلات نوروزي در ايران، سرانجام آمريكا موفق شد پس از برگزاري چند نشست در چهارچوب شوراي امنيت و خارج از آن، به يك اجماع نسبي عليه ايران ميان پنج قدرت دائم اين شورا دست يابد و عليه برنامههاي هستهاي ايران بيانيه ( (Statementصادر كند.

شوراي امنيت سازمان ملل با صدور بيانيهاي در تاريخ ۹فروردين ماه از مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي درخواست كرد تا ظرف ۳۰روز گزارشي را درباره روند پايبندي ايران به گامهاي درخواست شده از سوي شوراي حكام تهيه كرده و به شوراي حكام و شوراي امنيت براي بررسي ارايه دهد.

پس از صدور اين بيانيه نماينده ايران در آژانس بينالمللي انرژي اتمي اعلام كرد كه تهران به طور قطع مجددا تعليق غنيسازي اورانيوم را از سر نميگيرد.

وزير امور خارجه ايران نيز در اينباره گفت: مداخله شوراي امنيت در مساله هستهاي ايران گواه ديگري بر مانور سياسي برخي كشورهاي غربي است.

چند روز بعد از صدور بيانيه شوراي امنيت عليه فعاليتهاي هسته اي ايران، ديپلماتهاي پنج كشور عضو دايم شوراي امنيت سازمان ملل متحد به همراه آلمان به منظور دستيابي به يك "ديپلماسي واحد" در برابر برنامه هستهاي ايران روز سه شنبه ( ۲۹فروردين) در مسكو ديدار كردند، اما نتوانستند به توافق مشخصي دست يابند.

به گفته ناظران آگاه، اختلاف نظر آمريكا و كشورهاي غربي از يك سو و چين و روسيه از سوي ديگر درمورد چگونگي برخورد با پرونده ايران در شوراي امنيت ، مانع از كسب نتيجه مورد نظر آمريكا در اجلاس مسكو بوده است.

پس از آن و در موعد مقرر در بيانيه ۹فروردين شوراي حكام، مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز به نوبه خود گزارشاش را درباره برنامه اتمي ايران به طور همزمان در اختيار شوراي امنيت سازمان ملل و شوراي حكام ارائه كرد.

در اين گزارش البرادعي كه لحني به مراتب "تندتر" نسبت به گزارشهاي پيشين ديده بان هستهاي سازمان ملل درباره برنامه هستهاي ايران داشت، آمده بود: ايران همچنان برخلاف درخواستهاي شوراي امنيت سازمان ملل به فعاليتهاي مرتبط با غنيسازي اورانيوم ادامه ميدهد.

اما با وجود انتشار گزارش نسبتا "منفي" البرادعي عليه برنامه هستهاي ايران، چين و روسيه كه داراي منافع فراوان اقتصادي در ايران هستند، همچنان تاكيد كردند كه آژانس بينالمللي انرژي اتمي بايد نقش اصلي را در مساله هستهاي ايران بازي كند و شوراي امنيت در پس زمينه اين موضوع باقي بماند.

در كنار نشستهاي شوراي امنيت كه با شروع سال جديد شمسي به طور جدي در دستور كار آمريكا و متحدان غربياش قرار گرفته بود، نشستهاي تقريبا منظمي نيز از سوي گروه " " ۵+ ۱به صورت گردشي در پايتختهاي اين كشورها برگزار ميشد.

با تشديد اختلافات درباره چگونگي برخورد با ايران از گذرگاه قطعنامه شوراي امنيت سازمان ملل متحد، نشست ديگر نمايندگان پنج عضو دايمي شوراي امنيت به اضافه آلمان روز سه شنبه ( ۱۲ارديبهشت) در پاريس دائر شد كه پس از چند ساعت رايزنيهاي فشرده بدون دستيابي به نتيجه ملموسي به پايان رسيد.

ديپلماتهاي ارشد آمريكا، فرانسه ، انگليس و آلمان كه در پي تصويب پيش نويس قطعنامهاي شديداللحن عليه ايران و گنجاندن بندي براساس فصل ((۷ منشور ملل متحد در آن بودند، علي رغم بحثهاي طولاني ، نتوانستند نظر مثبت نمايندگان چين و روسيه را براي تهديد آميز اعلام كردن فعاليتهاي صلح آميز هستهاي ايران جلب كرده تا زمينههاي صدور قطعنامههاي الزام آور عليه ايران درنشست نهم ماه "مي" ( ۱۹ارديبهشت) شوراي امنيت را فراهم سازند.

به فاصله چهار روز پس از نشست پاريس، اجلاس مهم اعضاي دائمي شوراي امنيت سازمان ملل روز ۱۶ارديبهشت در مقر اين سازمان برگزار شد،اما نتايج ملموسي در پي نداشت. اين نشست قرار شد ۱۹ماه مي( ۲۹ارديبهشت) دنبال شود كه آن جلسه نيز بدون نتيجه مشخصي پايان يافت.

با ناكامي باشگاه قدرتمندان هستهاي مخالف ايران در نشست پاريس و متعاقب آن در جلسههاي شوراي امنيت، نشست ديگر ۵+۱در لندن (سوم خردادماه) برگزار شد.

سخنگوي وزارت خارجه آمريكا گفت: در نشست ۵+۱در لندن درباره ايران توافق نهايي صورت نگرفت و احتمالا نشستهاي بيشتري برگزار خواهدشد .

به گزارش رويترز، مك كورمك مدعي شد در نشست لندن پيشرفتي درباره بسته مشوقها و بازدارندهها به منظور حل مسئله هستهاي ايران حاصل شده است .

همزمان بانشست لندن، روزنامه واشنگتن پست مدعي شد: ايران از طريق ميانجي خواستار مذاكره مستقيم با واشنگتن در زمينه برنامههاي هسته اي خود شده است.

در تحولي بسيار حساس و مهم، هنگامي كه نشستهاي پياپي آمريكا و متحدانش با مخالفتهاي مكرر چين و روسيه نتوانسته بود راهي براي اعمال مجازاتهاي "سنگين" عليه ايران بيابد، ناگهان كاندوليزا رايس وزير امورخارجه آمريكا در دهم خردادماه طي كنفرانسي خبري در واشنگتن آمادگي كشورش را براي مشاركت با اروپاييها جهت مذاكره با ايران اعلام كرد.

رايس با انتشار بيانيهاي رسمي گفت: آمريكا به شرط تعليق غنيسازي به مذاكرات اروپا با ايران ميپيوندد.

اين اظهارات رايس به قدري براي تحليلگران سياسي "غيرمنتظره" بود كه آنها در برخورد اوليه، آنرا "مانوري ديپلماتيك" و نه "تغيير رويكرد در قبال ايران" ارزيابي كردند.

به گفته ناظران آگاه، هدف اصلي آمريكا از اين تغيير در سياست خارجي دولت نومحافظه كار بوش در قبال ايران، گرفتن هرگونه بهانه از چين و روسيه در اجلاسهاي آتي شوراي امنيت و وارد كردن اين دو كشور دارنده حق وتو در شوراي امنيت سازمان ملل به دايره اجماع كشورهاي "صد در صد" مخالف ايران عنوان شد.

دراين ميان، چين نيز در واكنش به تصميم جديد آمريكا براي پيوستن به مذاكره با تهران تاكيد كرد: آمريكا نبايد براي شركت در اين مذاكرات پيش شرط تعيين كند.

از اين مقطع به بعد، سياست جديد دولت بوش براي ورود به ميز مذاكره اروپا باايران بود. در نشستهاي بعدي گروه ۵+ ۱به جاي تلاش براي كسب اجماع عليه ايران، اين موضوع مبناي بحث قرار گرفت. از اين رو، در نشست ۱۲خردادماه اين گروه كه در وين برگزار شد، پنج كشور عضو دائم شوراي امنيت به همراه آلمان بر سر بستهاي از مشوقها در صورت تعليق برنامه غني سازي ايران به توافق رسيدند،اما همچنين تهديد كردند كه اگر ايران با آن مخالفت كند ، جرايمي را براي آن در نظر خواهند گرفت.

بعد از نشست وين و به فاصله چند روز پس از اعلام مذاكره مشروط آمريكا با ايران، هماهنگكننده سياست خارجي اتحاديه اروپا ۱۶خردادماه وارد تهران شد تا مشوقهايي را به منظور حل و فصل برنامه هستهاي ايران ارائه دهد كه يكي از پيشنهادها اجازه به ايران براي نوسازي ناوگان هواپيمايي و خريد قطعات هواپيما از شركت آمريكايي بوئينگ است.

چند روز بعد، چين و روسيه در مانوري ديپلماتيك پيش از چانه زني در آژانس بينالمللي انرژي اتمي از پيوستن به غرب در صدور بيانيهاي مشترك كه از ايران ميخواهد غنيسازي اورانيوم را متوقف كند، خودداري كردند.

همچنين "محمد البرادعي" مدير كل آژانس بينالمللي انرژي اتمي درپايان نشست شوراي حكام ( ۲۳خردادماه) گفت به تلاشهاي خود براي ترغيب ايران به ادامه همكاري با آژانس ادامه خواهد داد.

به گزارش خبرگزاري " رويترز، البرادعي همچنين گفت كه ايران هنوز در برابر تحقيقات در خصوص موضوع هستهاي خود مقاومت ميكند.

دراين بين، كشور مصر بر اهميت دستيابي به توافقي بين ايران و جامعه بينالمللي به نحوي كه پاسخگوي نيازهاي ايران بوده و همزمان هرگونه ترديدي درباره برنامه هستهاي اين كشور را از بين ميبرد، تاكيد كرد.

[donsaeid]

همزمان با نشست خردادماه شوراي حكام، مقامات آگاه اعلام كردند كه در بسته پيشنهادي غرب به ايران تهديدهاي احتمالي، حذف شده و خاوير سولانا به طور شفاهي اين تهديدها عليه برنامه هستهاي صلح آميز ايران را به تهران ارائه داده است.

در روزهاي واپسين خردادماه، خبرگزاري فرانسه، جزئياتياز بسته پيشنهادي گروه ۵+ ۱به ايران كه در سفر سولانا به تهران در اختيار مقامات ارشد جمهوري اسلامي قرار گرفت را فاش ساخت:
"ما پيشنهاد ميكنيم كه بار ديگر مذاكرات با ايران آغاز شود و با حمايت چين ، روسيه و آمريكا و ساير اعضاي جامعه بينالمللي توافق كاملي با اين كشور صورت پذيرد. چنين توافقي در آژانس بينالمللي انرژي اتمي مطرح خواهد شد و قطعنامه شوراي امنيت سازمان ملل نيز آن را تضمين خواهد كرد".

به منظور ايجاد شرايط مناسب براي مذاكرات گروه پنج بعلاوه يك :

* گروه پنج به علاوه يك بار ديگر بر حق ايران براي توسعه انرژي هسته اي صلح آميز بر اساس معاهده منع گسترش سلاحهاي هستهاي ، ان پي تي ، تاكيد خواهد كرد و به همين بهانه بار ديگر بر حمايت خود از توسعه يك برنامه هستهاي صلح آميز در ايران تاكيد خواهد كرد.


* گروه پنج بعلاوه يك متعهد خواهد شد به طور فعال از ساخت رآكتورهاي جديد در ايران از طريق طرحهاي بينالمللي مشترك حمايت كند.


* قدرتهاي بزرگ به هنگام از سرگيري مذاكرات خواهند پذيرفت كه گفتگو در خصوص برنامه هستهاي ايران در شوراي امنيت به حالت تعليق درآيد .

بر اساس اين پيشنهاد ايران نيز :

* متعهد خواهد شد از طريق همكاري با آژانس بينالمللي انرژي اتمي تمام نگرانيهاي حل و فصل نشده اين آژانس را برطرف كند.


* همه فعاليتهاي مرتبط با غنيسازي و فرآوري اورانيوم را به حالت تعليق در آورد.


* اجراي پروتكل الحاقي معاهده منع گسترش سلاحهاي هستهاي را به منظور بازرسيهاي گسترده آژانس بينالمللي انرژي اتمي از سرخواهد گرفت .


* زمينههاي همكاري كه براي انجام توافق بلند مدت به هنگام مذاكرات ارائه خواهند شد عبارتند از :

* جامعه بينالمللي متعهد ميشود براي اجراي توافقنامه همكاري يوراتم با ايران مذاكره كند.


* به طور فعالي از طريق طرحهاي بينالمللي مشترك از ساخت رآكتورهاي جديد آب سبك در ايران حمايت كند.


* بر اساس توافقنامههاي ويژه در زمينه مديريت سوخت هستهاي مصرف شده و ضايعات هستهاي با ايران همكاري كند.

در چندين سطح در زمينه سوخت هستهاي به ايران تضمينهاي قانوني بدهد كه اين تضمينها عبارتند از :

* مشاركت ايران به عنوان شريك در مركز بينالمللي غنيسازي اورانيوم در روسيه به منظور تامين مطمئن سوخت هستهاي مورد نياز رآكتورهاي ايران .


* تاسيس يك ذخيره امنيتي كه بتواند سوخت ارائه شده به ايران را تا مدت پنج سال با مشاركت و نظارت آژانس بينالمللي انرژي اتمي در يك مركز تجاري ذخيره كند .

توافق طولاني مدت در چهارچوب تلاشهاي مشترك شامل اطمينانسازي بين المللي خواهد شد كه اين خود شامل بندي براي بررسي توافق در همه زمينه ها خواهد بود ، به عبارتي :

* تائيد آژانس بينالمللي انرژي اتمي مبني بر اينكه همه مسائل و نگرانيهاي حل و فصل نشدهاي كه اين آژانس مطرح كرده است از جمله فعاليت هايي كه ممكن است بعد هستهاي نظامي داشته باشند حل و فصل شده اند.


* تائيد اينكه فعاليت و يا مواد هستهاي اعلام نشدهاي در ايران وجود ندارد و در خصوص ماهيت كاملا صلح آميز برنامه هستهاي ايران اعتماد بين المللي بوجود آمده است .

امتيازهاي سياسي و بينالمللي كه به ايران داده ميشود عبارتند از :

* حمايت از برگزاري يك كنفرانس بينالمللي براي ارتقاء گفتگو و همكاري در خصوص مسائل امنيتي منطقهاي .


* بهبود دسترسي ايران به اقتصاد ، بازار و سرمايههاي بينالمللي از طريق حمايت عملي از ورود اين كشور به ساختارهاي بينالمللي از جمله سازمان تجارت جهاني و بوجود آوردن چارچوبي به منظور افزايش سرمايهگذاري مستقيم در ايران و تجارت با اين كشور از جمله توافق همكاري بازرگاني و اقتصادي با اتحاديه اروپا .


* همكاري در زمينه هواپيمايي غير نظامي از جمله امكان برداشته شدن محدوديتهايي كه براي شركتهاي هواپيماسازي آمريكايي و اروپايي و نيز صادرات هواپيماهاي غير نظامي به ايران وجود دارد. اين مسئله نوسازي ناوگان فرسوده هواپيمايي غير نظامي ايران را تسهيل خواهد كرد.


* برقراري مشاركت طولاني مدت در زمينه انرژي بين ايران و اتحاديه اروپا و ساير شركايي كه به اين كار تمايل دارند.


* حمايت از مدرنيزه شدن زير ساختهاي ارتباطاتي ايران و ارائه ابزارهاي اينترنتي برتر به اين كشور از طريق امكان برداشته شدن محدوديتهاي صدوراين ابزارها از آمريكا و ساير كشورها به ايران .


* حمايت از توسعه بخش كشاورزي ايران از طريق امكان دسترسي به توليدات كشاورزي ، فن آوري و تجهيزات كشاورزي آمريكايي و اروپايي .

بعد از فاش شدن محتواي بسته پيشنهادي غرب به ايران، وزير امور خارجه ايران تعامل كلي (بسته مشوقهاي)غرب به منظور ترغيب ايران براي توقف برنامه هسته ايش را يك گام رو به جلو و بسيار مثبت ارزيابي كرد .

اعضاي جنبش عدم تعهد در شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز در اين ميان طي بيانيهاي حمايت خود را از برنامه هستهاي ايران اعلام كردند .

چند روز بعد در تاريخ ۳۰خردادماه، ولاديمير پوتين رئيس جمهوري روسيه پس از ديدار با رومانو پرودي همتاي ايتاليايي خود گفت: وظيفه ما استفاده از روند گفتگوها بين شش كشور و ايران براي بازگرداندن موضوع هسته اي ايران به چارچوب آژانس است.

عبدالله دوم شاه اردن نيز بر حمايت كشورش از اجراي گفتگو بين كشورهاي اروپايي و آمريكا و ايران تاكيد كرد.

[donsaeid]

در نخستين روزهاي تيرماه، مدير كل آژانس بينالمللي انرژي اتمي از ايران خواست تا ضمن تعليق برنامه غنيسازي اورانيوم از انرژي هستهاي جهت اهداف صلح آميز استفاده كند.

البرادعي همچنين همكاري تهران با جامعه بينالمللي و پذيرش پيشنهادات غرب را خواستار شد.

در اين روزها، عبدالله گل وزير امور خارجه تركيه براي انجام ديداري رسمي وارد ايران شد و در نشست خبري مشترك با منوچهر متكي در تهران گفت كه آنكارا براي حل مسالهي هستهاي ايران به صورت مسالمتآميز تلاش ميكند و در عين حال تصريح كرد: همهي طرفها با خونسردي با اين مساله برخورد ميكنند و ايران نيز در حال حاضر با خونسردي مشغول بسته پيشنهادي است.

با تعيين ضرب الاجل براي پاسخ ايران به بسته پيشنهادي غرب كه در لابلاي اظهارات مقامات اروپايي و آمريكايي مورد تاكيد قرار ميگرفت، منوچهر متكي وزير خارجه ايران با رد ضرب الاجل گروه "جي - "۸عليه تهران، گفت: پيش از ماه اوت به بسته پيشنهادي غرب پاسخ نميدهيم.

آغاز تابستان در ايران از سويي ديگر با گرم تر شدن روابط توكيو و واشنگتن و تندتر شدن مواضع ضد ايراني مقامات ژاپني همراه شد. نخست وزير ژاپن در ديدار با جورج بوش در واشنگتن برنامه هستهاي ايران را "عاملي نگرانكننده " توصيف كرد.

پس از اظهارات كووايزومي، خبرگزاري رسمي ژاپن - كيودو - نيز از تلاش توكيو براي مطرح شدن گزينه تحريم عليه ايران در نشست سران هشت كشور صنعتي در سن پترزبورگ خبر داد.

البته از طرف ديگر، فرانتس يوزف يونگ، وزير دفاع آلمان به عنوان يكي از متحدان نزديك آمريكا به گونهاي ديگر سخن گفت. او ضمن دفاع تلويحي از برنامه هستهاي صلح آميز ايران تاكيد كرد: ايران بايد مجاز باشد براي توليد برق به غنيسازي اورانيوم بپردازد، مشروط بر آن كه اين كار را تحت نظارت دقيق بازرسان آژانس بينالمللي انرژي اتمي انجام دهد.

در اين ميان، نخست وزير اردن از تلاشهاي پادشاه اين كشور براي تشكيل يك جبهه سياسي عربي خبر داد كه به مشكلات منطقهاي احتمالي ناشي از هر گونه رويارويي آمريكا با ايران، پس از پايان تلاشها براي حل ديپلماتيك مساله هستهاي تهران خواهد پرداخت.

روزنامه الحيات - چاپ لندن - به نقل از معروف البخيت، نخست وزير اردن نوشت كه دولتش سه طرح مكتوب و قابل انعطاف را براي برخورد با هر گونه سناريوي ممكن در صورتي كه اختلافات واشنگتن و تهران به سطح رويارويي ميان دو كشور برسد، آماده كرده است.

سه سناريوي احتمالي شامل حل مشاجره ميان ايران و آمريكا، تحريم بينالمللي ايران از سوي واشنگتن و سختترين گزينه اقدام عليه ايران است.

نشريه آلماني " ولتآم زونت" در گزارشي كه روز ۱۶تيرماه منتشر كرد، نوشت: مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي رييس تيم بازرسان هستهاي اين آژانس را كه در خصوص برنامهي هستهيي ايران تحقيق ميكرد، به درخواست تهران بركنار كرد.

در روزهاي مياني تيرماه، علي لاريجاني، مذاكرهكننده ارشد ايراني سفري دورهاي به چند كشور اروپايي را آغاز كرد. در يكي از اين
ماموريتهاي ديپلماتيك، لاريجاني وارد رم شد. وزير خارجه ايتاليا در ديدار با لاريجاني در رم گفت: آغاز مذاكرات ايران و اروپا ضروري است.

وي تاكيد كرد: نقش ايران در استقرار كامل صلح و ثبات در افغانستان و عراق بسيار تعيينكننده است.

از طرف ديگر، سخنگوي وزارت خارجه ايران با اشاره به ابهامات بسته پيشنهادي غرب خطاب به اروپاييان تاكيد كرد:اروپاييها زودترابهامات را برطرف كنند، تا ما نيز سريعتر پاسخ دهيم.

در اين ميان و پس از اينكه در برخي محافل مطرح شد كه تركيه از سوي ايران و آمريكا مامور ميانجي گري بر سر پرونده هستهاي تهران ميان دو كشور است، سخنگوي وزارت امور خارجه تركيه تصريح كرد: هدف ما ميانجيگري در مذاكرات هستهاي ايران نيست، بلكه تنها در پي تسهيل روند انجام مذاكرات تهران با گروه موسوم به ۵+۱هستيم.

در تاريخ ۲۱تيرماه نيز پنج عضو دايم شوراي امنيت به همراه آلمان گفتند، در صورتي كه تهران نتواند با سرعت كافي به مجموعه پيشنهادي گروه موسوم به ۵+۱پاسخ دهد، مساله هستهاي ايران را به شوراي امنيت ارجاع خواهند داد.

اين در حالي است كه ولاديمير پوتين، رييس جمهور روسيه ضمن هشدار درباره تحريم احتمالي ايران و تاكيد بر خويشتن داري غرب تصريح كرد: چه چيزي تغيير ميكند اگر سه هفته ديگر منتظر بمانيم؟
كوفي عنان دبيركل سازمان ملل نيز گفت:ايران در خصوص رد يا پذيرش مجموعهي ۵+۱نشانهاي ارسال كند.

علي لاريجاني، دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران در ادامه ماموريت ديپلماتيك خود در اروپا به بروكسل رفت و پس از ديدار با خاوير سولانا، رييس سياست خارجي اتحاديه اروپا و نمايندگان سه كشور اروپايي و روسيه در كنفرانسي خبري كه در محل سفارت ايران در بروكسل برگزار شد، گفت: ابهامات پيشنهاد اروپا بايد رفع شود.

وي گفت:ايران تا پيش از نشست سران گروه هشت كه ۲۱تيرماه در سن پترزبورگ برگزار خواهد شد، پاسخي براي پيشنهاد پنج عضو دايم شوراي امنيت و آلمان نخواهد داشت.

در همين حال، والتر اشتاين ماير وزير امور خارجهي آلمان گفت، غرب با وجود ارجاع دوباره ايران به شوراي امنيت سازمان ملل قصد اعمال تحريم نظامي عليه ايران را ندارد.

ژاك شيراك نيز گفت:پيشنهادي سخاوتمندانه را به تهران عرضه كرديم.

ايران دست گشودهي ما را براي صلح جهاني بپذيرد.

اندكي پيش از شروع اجلاس گروه ۸كشور صنعتي در روسيه، ولاديمير پوتين دستيابي به فنآوري هستهاي را حق ايران دانست.

وي تاكيد كرد: موثرترين مسير حل مساله ايران ايجاد وحدت در مواضع است.داشتن حق فنآوري هستهيي را نميشود به چند كشورمحدود كرد.

همچنين ولاديمير پوتين با حضور در كنفرانسي مطبوعاتي كه پس از پايان نشست گروه هشت در استرلنا - روسيه برگزار شده بود، تاكيد كرد: سخن گفتن درباره تحريم ايران زودهنگام است و گروه ۸خواهان حل ديپلماتيك مساله هستهاي ايران و كره شمالي است.

اما از سويي ديگر، آنگلا مركل مدعي شد كه سران گروه هشت درباره ايران با يكديگر توافق دارند. وي گفت: هيچ كس موفق به ايجاد شكاف در گروه هشت در حل مسايل خاورميانه نشده است. ما همچنان دربارهي مشكل ايران با يكديگر متحد هستيم.

مركل گفت: پوتين براي به اجماع رسيدن همهي طرفها تلاش بسياري انجام داد.

در پايان نشست گروه جي - ، ۸سران گروه هشت در بيانيهاي از ارجاع مجدد ايران به شوراي امنيت حمايت كرده و پاسخ مثبت ايران به مجموعهي پيشنهادي پنج عضو دايم شوراي امنيت و آلمان دربارهي برنامهي هستهاي تهران را خواستار شدند.

پس از نشست هشت كشور صنعتي در روسيه، در تاريخ ۲۸تيرماه شبكه خبري فاكس نيوز به نقل از يك ديپلمات شوراي امنيت گزارش داد كه قطعنامه پيشنهادي شورا درباره ايران فرصت كوتاهي را براي تعليق غنيسازي و كار بر روي راكتور آب سنگين در اختيار تهران قرار ميدهد.

در اين روز، وزيران خارجه اتحاديه اروپا طي نشستي در بروكسل با انتشار بيانيه اي، از آنچه خودداري تهران در پاسخگويي به مجموعه پيشنهادي غرب درباره برنامه هستهاي ايران خواندند، ابراز دلسردي و ادعا كردند در صورت بياعتنايي تهران به درخواستشان در جهت تحريمهاي سازمان ملل حركت خواهند كرد.

در اين بين، وزير امور خارجه روسيه گفت كه اگر ايران به درخواستهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي پاسخ ندهد، مسكو حاضر است دربارهي تحريمهاي اقتصادي عليه اين كشور در شوراي امنيت سازمان ملل مذاكره كند.

در آخرين روزهاي تيرماه، فرانسه پيشنويس بازنگري شده قطعنامهاي را در شوراي امنيت سازمان ملل به گردش درآورد كه به لحاظ حقوقي از ايران ميخواهد فعاليتهاي غنيسازي و بازفرآوري اورانيوم را به تعليق درآورد.

به گزارش خبرگزاري فرانسه، اين پيشنويس قطعنامه را فرانسه به نمايندگي از سه كشور اروپايي آغازگر مذاكرات با ايران (انگليس، فرانسه، آلمان) در مشاورات غيررسمي سازمان ملل به اعضا شوراي امنيت ارايه كرد.

همچنين اعضاي دائمي شوراي امنيت روز چهارشنبه ( ۲۸تيرماه) براي نخستين بار متن پيش نويس قطعنامه جدي عليه ايران را مورد بررسي قرار دادند.

اين پيش نويس قطعنامه از طرف آلمان، فرانسه و انگليس ارائه و در يك نشست غيرعلني اعضاي دائم شوراي امنيت براي بحث و بررسي در اختيار روسيه و چين نيز قرار گرفت.

روسيه و چين قرار است پاسخهاي پايتختهاي خود را روزهاي آتي در اختيار ساير اعضا قرار دهند.

بر پايه برخي گزارشها مقدمه اين پيش نويس محرمانه شامل هشت بند است كه به آنها در مورد تصميمگيري مربوط به فعاليتهاي هستهاي ايران استناد شده است .

بندهاي اوليه اين نسخه اتحاديه اروپا ضمن استناد به نامه رئيس شوراي امنيت در تاريخ ۲۹مارس ۲۰۰۶در مورد ايران ، بر حق تعهد شورا نسبت به اجراي پيمان عدم تكثير هستهاي و نگرانيهاي موجود در زمينه عدم اجابت پيمان از سوي ايران صحه گذاشته شده است .

شوراي امنيت امروز (دوشنبه) قطعنامهاي را با ۱۴راي مثبت تصويب كرد.

اين قطعنامه براساس فصل هفتم منشور سازمان ملل تنظيم شده اما اين فصل در اين مرحله محصور در ماده چهلم است كه عدم عمل به خواستههاي طرح شده در آن ، درنهايت راه را براي استناد زنجيروار به ديگر مواد اين فصل هموار ميسازد.

[Rasputin]

Iran has asserted its right to produce nuclear energy a day after the United Nations passed a resolution demanding it suspend uranium enrichment.
President Mahmoud Ahmadinejad said he would not bow to "the language of force and threats".

Speaking at a rally in the country's north, he said Iran had the right to use nuclear technology to produce fuel.

The UN Security Council has given Iran until 31 August to stop nuclear activities, or face possible sanctions.

"The Iranian people see taking advantage of technology to produce nuclear fuel for peaceful purposes as their right," Mr Ahmadinejad told a crowd in the town of Bojnurd.

"Those who think they can use the language of threats and force against Iran are mistaken."

"If they don't realise that now, one day they will learn it the hard way," he added.

Economic sanctions

The US and other nations have accused Iran of trying to develop nuclear weapons, but Iran says its motives are peaceful.

UN resolution 1696 was passed by 14 votes to one on Monday, with Qatar the lone dissenter.

It gives Iran until the end of August to suspend uranium enrichment and open its nuclear programme to international inspections.

If it does not comply, the council would consider adopting "appropriate measures" under Article 41 of Chapter 7 of the UN Charter, which relates to economic sanctions.

Russia and China argued against the specific mention of sanctions, and said the Council would have to hold further discussions on what steps to take should Iran fail to meet the deadline.

Iran's ambassador to the UN, Javad Zarif, rejected the move, saying the country's nuclear programme "poses no threat to international peace and security".

[Rasputin]

Iran's hard-line president rejected a U.N. Security Council deadline for it to suspend uranium enrichment, saying Tuesday Tehran would not be pressured into stopping its nuclear program.



Mahmoud Ahmadinejad told a crowd in northeastern Iran his country would not give in to United Nations' threats.

"If some think they can still speak with threatening language to the Iranian nation, they must know that they are badly mistaken," he said in a speech broadcast carried live on state-run television.

"Throughout Iran, there is one slogan: 'The Iranian nation considers the peaceful use of nuclear fuel production technology its right,'" Ahmadinejad said.

The Security Council passed a resolution Monday calling for Iran to suspend uranium enrichment by Aug. 31 or face the threat of economic and diplomatic sanctions.

The United States has accused Iran of seeking nuclear weapons though Tehran maintains its program is peaceful and aimed at generating electricity.

Iranian Foreign Ministry spokesman Hamid Reza Asefi said the U.N. resolution had no legal foundation.

"It only pursues the political objectives of some countries," Asefi said in a statement. "It has been designed to exert pressure on Iran and block the path of dialogue through a destructive and inappropriate resolution."

Iran's ambassador to the United Nations on Monday also rejected the resolution, saying it would make negotiations more difficult on a Western incentives package offered to Iran in June in exchange for suspending enrichment.

Earlier Tuesday, Japan and Russia both urged Iran to comply with the resolution.

"We call on Iran to listen to the opinion of world society," a Russian Foreign Ministry statement said Tuesday.

Because of Russian and Chinese demands, the text of the Security Council resolution was watered down from earlier drafts that would have made the threat of sanctions immediate. The resolution now requires the council to hold more discussions before it considers sanctions.

It was passed by a vote of 14-1, with the tiny Persian Gulf nation of Qatar casting the lone dissenting vote.

Iran had said it would formally respond on Aug. 22 to the incentives package. But a top Iranian lawmaker said Tuesday the resolution has effectively made that offer "null and void."

President Bush on Monday praised the resolution, saying it sends a message to Iran that "the world is intent on working together to make sure that they do not end up with a nuclear weapon or the know-how to build a nuclear weapon."

The resolution would call on the U.N nuclear agency, the Vienna, Austria-based International Atomic Energy Agency, to report back by Aug. 31 on Iran's compliance with the resolution's demands.

[Rasputin]

Iran reacted angrily to a UN Security Council resolution ordering the Islamic to freeze sensitive nuclear work by the end of the month.



UN Resolution 1696, which dangles the threat of sanctions unless Iran halts uranium enrichment and other work that could help build a nuclear bomb, was welcomed by the United States and its allies but decried as "destructive and totally unwarranted" by Iran's UN ambassador.

"I would suggest to you that this approach will not lead to any productive outcome. It can only exacerbate the situation," Javad Zarif told the Security Council.

"The Americans must be sure that Iran will not take part in a game which it will lose," Kazem Jalali, spokesman for the Iranian parliament's foreign affairs commission, was also quoted as saying by the ISNA news agency.

"If there were to be a loser, it would be those who have shifted the Iranian nuclear issue away from dialogue," he warned.

The Security Council gave Tehran an August 31 deadline to comply, and said that International Atomic Energy Agency (IAEA) chief Mohammed ElBaradei should then report back on what Iran has done to fall into line.

But the text of the resolution held off from an immediate threat of sanctions, which have been opposed by Russia and China, and said any punitive action would have to be the subject of further discussions.

A state radio commentator said the resolution was merely fresh proof that "Western countries want to prevent Iran from having an independent nuclear energy programme."

"A powerful Iran which masters the latest technology is against their interests," the commentator said, adding that "history has shown that when the people have a goal and the government supports them, nothing can hold them back."

Iran insists it only wants to enrich uranium to make reactor fuel and that this is a right enshrined by the nuclear Non-Proliferation Treaty. Demands for a suspension stem from widespread suspicions the country wants the capacity to make weapons-grade uranium.

An editorial in the ultra-hardline Siasat Rouz newspaper called on the government to quit the nuclear Non-Proliferation Treaty (NPT) -- something officials have already threatened to do if the pressure mounts.

"In preparing the final battle, we should at first attack US bases in neighbouring countries and then clear the region of this infected microbe," the paper said, while also calling on Iran to rally "friendly governments and Muslim people ready to carry out suicide attacks".

The hardline Jomhuri Eslami paper said the resolution was "unacceptable", complaining that the United States was meanwhile "preventing any move to bring a ceasefire" between Israel and Iran's Lebanese allies Hezbollah.

"It shows the Security Council has sadly become an instrument in the hands of the Americans," the paper fumed. "Iran will undoubtably respond by suspending its adhesion to the NPT."

The hardline Kayhan newspaper, whose firebrand editor is appointed by supreme leader Ayatollah Ali Khamenei, played down the importance of the resolution.

"Experts believe that this resolution does not carry the necessary weight and that the objective... is to threaten Iran rather than take action," the paper said.

Senior government officials are expected to speak on the issue later Tuesday.

On Monday, US State Department spokesman Sean McCormack told reporters that Iran would head "down the road of further isolation" if it failed to heed the Security Council call.

"The international community has offered them a pathway... so that we can have negotiations," said McCormack.

"They don't have anywhere to hide. They don't have any protectors," he said. "It is in their interest, it is in the interest of the international community for them to comply."

[Rasputin]

The UN Security Council has passed a resolution giving Iran a month to suspend uranium enrichment or face possible sanctions.
The resolution was passed by 14 votes to one, with Qatar the lone dissenter.

The resolution says "appropriate measures" will be taken if Iran does not comply, but does not threaten the immediate imposition of sanctions.

Iran's ambassador to the UN, Javad Zarif, angrily rejected the move.

The US and other nations accuse Iran of trying to develop nuclear weapons, but Iran says its motives are peaceful.

"Iran's peaceful nuclear programme poses no threat to international peace and security and therefore dealing with this issue in the Security Council is unwarranted and void of any legal basis or practical utility," Mr Zarif said, according to Reuters news agency.

Differing positions

The draft resolution was negotiated over the past two weeks by the five permanent Council members - the US, UK, China, France, Russia - as well as Germany.

It follows a 12 July agreement to refer Iran to the UN Security Council for failing to respond to a package of energy, commercial and technological incentives to suspend enrichment. Iran has said it will respond to this package by 22 August.

Resolution 1696 gives Iran until 31 August to suspend uranium enrichment and open its nuclear programme to international inspections.

SECURITY COUNCIL MEMBERS
Permanent: China, France, Russia, UK, US
Temporary: Argentina, Republic of Congo, Denmark, Ghana, Greece, Japan, Peru, Qatar, Slovakia, Tanzania

If it does not comply, the council would consider adopting "appropriate measures" under Article 41 of Chapter 7 of the UN Charter, which relates to economic sanctions.

Russia and China argued against the specific mention of sanctions, and say the Council will have to hold further discussions on what steps to take should Iran fail to meet the deadline.

But both want Iran to accept what is on offer and prove to the world that its nuclear programme is aimed at generating electricity, not building bombs, says the BBC's Daniel Lak at the United Nations.

'Timing wrong'

The US says it does not believe Tehran's assertions and has pushed for tough international action, says our correspondent, and the US ambassador to the UN John Bolton welcomed the vote.

"This is the first Security Council resolution on Iran in response to its nuclear weapons programme, reflecting the gravity of this situation and the determination of the council," he said.

"We hope this resolution will demonstrate to Iran that the best way to end its international isolation is to simply give up the pursuit of nuclear weapons."

The UN ambassador for Qatar - the only Arab nation with a seat on the Security Council - said the Council's demands were legitimate but the timing was wrong.

"We do not agree with the resolution at a time when our region is in flames," Nassir Abdulaziz Al-Nasser said.

Iran is a signatory to the Nuclear Non-Proliferation Treaty (NPT), but points out it is entitled to pursue nuclear power generation within the terms of the treaty.

[Rasputin]

[donsaeid]

ايران در 10روز آينده بسته متقابل خود را به گروه 1+5 ارائه دهد

يك كارشناس مسائل هستهاي با بيان اينكه امكان تغيير مطلوب در قطعنامه 1696 شوراي امنيت به يك مسير معقول وجود دارد، تصريح كرد:اين به شرطي است كه ايران ظرف 10روز آينده بتواند بسته متقابل خود را به همراه جواب بسته پيشنهادي ارائه دهد.


عليرضا اكبري درخصوص صدور قطعنامه 1696 عليه فعاليتهاي هستهاي ايران خاطرنشان كرد: آنچه امروز در صحنه خاورميانه رخ ميدهد، ربط مستقيمي با مسايل حوزه خليج فارس دارد و هر دوي اينها با وضعيت حاكم بر كل منطقه از جمله مسئله هستهاي ايران مرتبط است.
وي افزود: تا قبل از وقايع اخير شرايط به گونهاي بود كه ايران در صحنه سياسي و ديپلماتيك توفيقات قابل ملاحظهاي را به ويژه از ژانويه 2006 تا الان نصيب خودش كرد. در همين حال دولت فلسطين توسط حماس تشكيل شد و در عين حال حزبالله سلطه معنوي خود را در همه لبنان به برتري امنيتي و سياسي تبديل كرد و هر سه مسئله به ضرر رژيم صهيونيستي بود.
معاون سابق وزير دفاع با بيان اينكه اين رژيم، تخريب محيط سياسي - ديپلماتيك ايران را با تمام قوا شروع كرد، اظهار داشت: مسير مذاكرات ايران با شش كشور، تا قبل از اجلاس G8كاملاً به نفع ايران بود اما 5 روز قبل از اجلاس G8 فشارهاي سهمگيني به بعضي طرفهاي 1+5 وارد شد.
به گفته وي، مذاكرات 11 آگوست لاريجاني -سولانا در بلژيك مذاكرات معقول و مناسبي بود اما آن چه كه در مصاحبه پاياني مذاكره توسط سولانا بيان شد، كمترين تناسبي با محتواي مذاكرات نداشت.
وي با بيان اينكه جلسه 12 ژولاي در پاريس كليد تغيير اين روند را زد، افزود: همزمان با اين جلسه يا يك روز قبل از آن، رژيم صهيونيستي حمله به لبنان را آغاز كرد. در واقع همزمان با پرواز اولين هواپيماهاي اسراييلي بر فراز بيروت و گلولهباران شهرهاي جنوب لبنان، در روز سهشنبه 20 تير 11ژولاي و مصاحبه سولانا بر خلاف محتواي مذاكرات، روند ديگري را آغاز شد و با بمباران بيروت در 12 ژولاي، بيانيه آقاي دوست بلازي هم صادر شد و اين روند بنبست مذاكرات تكميل گرديد.
اكبري با بيان اينكه اين همزماني اتفاقي نيست، تصريح كرد: بيانيه دوستبلازي مينگذاري مسير سياسي- ديپلماتيك ايران با غرب بود و به روشني ايران در اين مسير برتري داشت. بمباران لبنان نيز تلافي پيروزيهاي مقاومت اسلامي در فلسطين، لبنان و كل خاورميانه بود.
اين كارشناس مسائل استراتژيك يادآور شد: تقريباً دو هفته بعد از جلسه مذاكره بوش با پوتين در سنپترزبورگ، قطعنامه 1696 صادر شد.اين قطعنامه و زمانبندي مندرج در آن، مسير پيروزيهاي ديپلماتيك سياسي و فني ايران را هدف قرار داد، همانطور كه بمبارانها و حمله زميني اسراييل دقيقاً همزمان با صدور قطعنامه، مسير موفقيتهاي مقاومت اسلامي را هدف قرار داده بود.
به گفته اكبري، قطعنامه 1696 ميخواست مسير پيروزيهاي ديپلماتيك،حقوقي،فني و سياسي ايران را مهار كند. البته در قطعنامه، ماده 40 كه بيانگر ترتيبات موقتي است، تهديد نموده كه چنانچه ظرف يك ماه مديركل تاييد نكند كه ايران خواستههاي قطعنامه را انجام داده، به ماده 41 استناد خواهد كرد.
وي در عين حال يادآور شد: اين امر مشهود است كه يك نظر يكدست و يكنواخت بين 5 كشور دايم شوراي امنيت به اضافه آلمان، راجع به محتواي همين متن وجود نداشته و ندارد، اما به هر حال آنها شرايطي به وجود آوردند كه اين متن نهايي و صادر شود.اگرچه، براي مراحل بعد تفاوت نگرشها و اختلاف منافع و اختلاف رويكردها در بين اين 6 كشور بيشتر خواهد شد و اين تمايز تنها بين چين و روسيه با ديگران نيست بلكه بين ديگران هم تمايز نگرشي افزايش خواهد يافت اما به هر تقدير شرايط فعلي شرايط رضايت بخشي نيست.
اكبري در پاسخ به اين سوال كه راهكارهاي مقابله با تهديدات شوراي امنيت و حفظ چرخه سوخت در صحنه داخلي و بينالمللي چيست، اظهار داشت:در صحنه داخلي هر قدر يكپارچگي و وحدت و انسجام و توافق ملي را افزايش دهيم به همان ميزان افقهاي موفقيت بيشتري پيدا ميشود. اما در عين حال تنظيم و طراحي ديپلماسي دقيق و كارآمد جزء شروط ضروري موفقيتهاي ماست. جمهوري اسلامي ايران بايستي به فوريت طرحهاي ديپلماتيك توازنساز را به اجرا بگذارد و صرفنظر از فرآيند قطعنامه 1696و محتواي آن، بايستي به طراحي حركات بعدي مبادرت كنيم.
وي با اشاره به برخي جزييات اين حركات تصريح كرد: از آنجا كه جمهوري اسلامي ايران به مسير ديپلماتيك و گفتوگو اعتقاد دارد و در بسته پيشنهادي غرب رگههاي مثبتي هم ديده و از آن جا كه ما ميدانيم قطعنامه 1696 به شدت تحت تاثير جنايتهاي رژيم صهيونيستي و يك جريان آمريكايي بوده و در اين جريان انگليس را نيز به طرف خودشان جذب كردهاند، به همين دليل قرار گرفتن ايران در مسير ديپلماتيك طبيعتاً مطلوب رژيم صهيونيستي نخواهد بود.
اين كارشناس مسائل استراتژيك تصريح كرد:رژيم صهيونيستي تمايل دارد كه ايران در مذاكرات هستهاي با بنبست مواجه شود. بنابراين تصور ميكنم ما تا پايان ماه جاري يك فرصت يك ماهه را در اختيار داريم و جمهوري اسلامي ايران به نظر من بايد نقطه نظرات خود را در پاسخ به بسته پيشنهادي غرب زودتر از موعد مقرر ارائه دهد تا مديريت زمان در دست ايران قرار گيرد. اگر پاسخ ايران به موقع و مثلاً ظرف 10 روز آتي بيان شود، طرف مقابل ناچار به عكسالعمل ميشود.
وي يادآور شد:با توجه به اينكه ايران ميتواند بسته متقابلي را به طرف مقابل خود ارايه دهد، اگر به فاصلهاي حداقل 10 روز تا پايان ماه اوت تا قبل از پايان مرداد، اين كار را انجام دهد، فكر ميكنم امكان تغيير مطلوب قطعنامه 1696 به يك مسير معقول فراهم شود.
مشاور وزير سابق دفاع در عين حال يادآور شد:البته ظرف دو هفته آينده، آنچه در صحنه جنگ اسراييل عليه ملت لبنان و امت عربي- اسلامي به وقوع ميپيوندد در وضعيت مناسبات متقابل و مسئله هستهاي ايران نيز به طور جدي موثر است.

[Rasputin]

The US state department has imposed sanctions on arms firms from Russia, North Korea, India and Cuba for allegedly supplying equipment to Iran.
It said they had broken US laws banning the sale to Tehran of equipment capable of helping the development of weapons of mass destruction.

The sanctions stop US firms working with affected companies - which include Russian aircraft manufacturer Sukhoi.

Russia's foreign ministry condemned the decision as "clearly illegitimate".

Moscow last year signed a deal worth $700m (£380m) to supply surface-to-air missiles to Iran.

Sukhoi has denied having any contracts with Tehran and company chairman Alexander Klementev told Russian radio station Moscow Echo that it had delivered nothing to Iran for at least six years.

'Credible information'

The US sanctions were ordered under the 2000 Iran Non-proliferation Act.

A state department official, speaking on condition of anonymity, said the sanctions were imposed after the US obtained "credible information" that the companies had transferred equipment or materials to Iran since 1 January 1999.

"The sanctions apply to the specific entities and their successors, sub-units or subsidiaries and not to their respective countries or governments," the official told Reuters news agency.

Russia's foreign ministry responded by saying that the sanctions were "a clearly illegitimate attempt to make foreign companies work by internal American rules".

In May, Russian Defence Minister Sergei Ivanov confirmed that the deal to supply up to 30 Tor-M1 surface-to-air missile systems to Iran still stands.

Along with Sukhoi, Russian state arms exporter Rosoboronexport has been put under the US sanctions.

The two Indian companies are Balaji Amines Ltd and Prachi Poly Products Ltd, both chemical manufacturers.

The North Korean companies are Korean Mining and Industrial Development Corporation and Korea Pugang Trading Corporation, and the Cuban company is the Centre for Genetic Engineering and Biotechnology.

[donsaeid]

قطعنامه 1696 و بازي در وقت اضافه


پيش نويس قطعنامه كشورهاي فرانسه، آلمان و انگلستان در 12 جولاي، موسوم به "طرح كشورهاي سهگانه"، نهايتاً باپشتيباني امريكا منجر به تصويب "قطعنامه 1696" با ماهيتي ضد ايراني در شوراي امنيت سازمان ملل شد . به لحاظ بازه زماني صدور قطعنامه 1696، در شرايطي كه ايران اعلام كرده است نهايتاً تا اواخر مرداد جاري موضع جامع خود را نسبت به بسته پيشنهادي 5+1 مشخص مي كند.


همانطوري كه پيش بيني مي شد، پيش نويس قطعنامه كشورهاي فرانسه، آلمان و انگلستان در 12 جولاي ؛ موسوم به "طرح كشورهاي سهگانه" ، نهايتاً با پشتيباني امريكا منجر به تصويب " قطعنامه 1696 " با ماهيتي ضد ايراني در شوراي امنيت سازمان ملل شد .
شوراي امنيت با صدور اين قطعنامه ضعيف (به لحاظ محتوا) كه البته پيش زمينه قطعنامه بعدي و باقدرت بيشتر است ، از جمهوري اسلامي ايران خواست با پاسخ صريح و مثبت به بسته پيشنهادي ، فعاليتهاي غني سازي هستهاي خود را حداكثر تا 31 اوت (9شهريور) " كاملاً به حال تعليق درآورد " .

نكته قابل توجه آن است كه پس از گذشت حدود 3 سال از كشمكش هسته اي ايران ، اين اولين قطعنامه اي درباره ايران است كه به طور " حقوقي " درخواستهاي " الزام آوري " را مطرح مي كند و لذا به لحاظ " بازه زماني " و " چگونگي تصويب " حائز اهميت بسياري است و هدف اصلي اين نوشتار نيز تبيين آن است .

به لحاظ " بازه زماني " صدور قطعنامه 1696، در شرايطي كه ايران اعلام كرده است نهايتاً تا اواخر مرداد جاري موضع جامع خود را نسبت به بسته پيشنهادي 5+1 مشخص مي كند ، طرفين مسئله هسته اي ايران عملاً وارد " دو نيمه وقت اضافه " براي كسب نتيجه شده اند .
- در نيمه اول كه نهايتاً تا اواخر مرداد ماه (22 اوت) و پاسخ ايران به بسته پيشنهادي بطول مي انجامد ، ايران تلاش مي كند تا با ارائه پاسخي با ماهيتي " دوپهلو " ابتكار عمل را حفظ كند و با پرداختن به كليات مفاد بسته ، بررسي جزئيات و ابهامات را به مذاكرات ديپلماتيك موكول نمايد و " با ايجاد شكاف در ميان اعضاي 5+1 " از صدور قطعنامه بعدي كه شديدتر و قطعاً ماهيتي اجرايي خواهد داشت جلوگيري كند .
- در نيمه دوم كه با پاسخ ايران به بسته مشوقهاي 5+1 ، آغاز و حداكثر تا 9 شهريور (31 اوت ) بطول مي انجامد ، طرف اروپايي و مشخصاً امريكا در پي آن برخواهندآمد تا با فشار برايران در قالب قطعنامه حقوقي شوراي امنيت ، مقامات ايراني را وادار به پذيرش شرايط غرب و " تعليق كامل غني سازي " ايران را وادار به تسليم كنند .

آنچه مبرهن است ، طرفين تلاش خواهند كرد تا در فرصتي كه در اختيار دارند ، طرف ديگر را وادار به پذيريش شرايط خود كنند ، چراكه در صورت پايان بازه زماني فوق الذكر ، پيش بيني اوضاع و اتفاقات آتي براي هريك از طرفين كار مشكلي است و چندان تحت كنترل نخواهد بود .

بطور كلي ، اگرچه ايران مي توانست با " پاسخگويي مرحله اي " به بسته پيشنهادي و استفاده از شكاف موجود ميان كشورهاي 5+1 ، از اجماع نظر اين 6 كشور در شوراي امنيت جلوگيري نمايد ، اما تصويب قطعنامه ضد ايراني 1696 در شرايط كنوني ، ماهيت پاسخ ايران را تحت تأثير قرارخواهد داد .
از طرفي ايالات متحده به عنوان بازيگر اصلي ، همزمان در دو ميدان حضوري فعال دارد .
امريكا پس از آنكه با تلاش بسيار توانست نظرات كشورهاي 5+1 را براي اعمال فشار بين المللي به ايران از مجراي شوراي امنيت بهم نزديك كند ، در ميدان ديگر ؛ با اداره مستقيم تهاجم اسرائيل به جنوب لبنان ، درپي آن است تا قبل از پاسخ رسمي ايران ، حزب الله را براي هميشه از صحنه استراتژيك لبنان و تهديدي بالفعل براي اسرائيل خارج كند و همزمان ايران را مجبور به پذيرش شرايط نمايد . و درصورت مقاومت ايران ، امريكا تلاش خواهد كرد پيش از آنكه اوضاع و فضاي افكار عمومي ايجاد شده پيرامون مسئله لبنان تغيير كند ، در قطعنامه بعدي ذيل بندهاي ششم و نهم فصل هفت منشور سازمان ملل متحد، تحريمهايي را عليه ايران اعمال كند .

اما " چگونگي تصويب " قطعنامه 1696 ، ويژگي بسيار مهم ديگر آن است كه خصوصاً براي ايران قابل تأمل به نظر مي رسد ، چراكه قطعنامه فوق با راي موافق 14 كشور از 15عضو شوراي امنيت تصويب شد .
كشورهاي : آرژانتين ، كنگو ، دانمارك ، غنا ، يونان ، ژاپن ، پرو ، اسلواكي و تانزانيا ، از ميان اعضاي غير دائم ، بهمراه پنج عضو دائم و داراي حق وتوي شوراي امنيت به آن رآي موافق دادند و تنها " قطر " به آن رأي نداد .
با نگاه اجمالي به تركيب كنوني شوراي امنيت سازمان ملل بخوبي پيداست كه دستگاه ديپلماسي ايران ، از تمام ظرفيتهاي تأثيرگذار خود حتي در ميان اعضاي غير دائم نيز استفاده نكرده است .
در اين راستا ، اگرچه پس از اجلاس سران كشورهاي صنعتي جهان موسوم به(G در روسيه و دريافت برخي امتيازات ، همراهي دو مخالف بكارگيري تحريم عليه ايران ، يعني " روسيه " و " چين " با امريكا بسيار محتمل بود ، اما رأي موافق كشورهاي غيردائم در سه حوزه افزيقا ، اروپا و امريكاي جنوبي ، اين سئوال را در ذهن متبادر مي نمايد كه چرا عليرغم كمكها و حمايتهاي بسيار ايران و همچنين تبادلات اقتصادي قابل توجه ، اين كشورها بر عليه ايران موضع گرفتند ؟ و آيا زمان آن فرا نرسيده كه دستگاه ديپلماسي ايران در " معادلات ديپلماتيك " از ظرفيتهاي " اقتصادي و محيطي " بيشتر بهره بجويد ؟
از طرفي رأي قطر ، عليرغم در نظر گرفتن منافع ملي اين كشور حاشيه خليج فارس ، حاكي از موفقيت رايزنيهاي ديپلماتك ايران ، خصوصاً پس از سفر امير قطر به ايران است كه بايد بطور ويژه مورد توجه واقع شود .

اما ، مطلب ديگري كه ذكر آن ضروري مي نمايد ؛ " اتخاذ جهت گيري واحد " مقامات ايران در واكنش به صدور قطعنامه 1696 ، در شرايط كنوني است . چراكه در آستانه صدور قطعنامه فوق ، ايران به صراحت تهديد به كنار گذاشتن كامل بسته پيشنهادي 5+1 كرد، و در عين حال پس از تصويب قطعنامه " ظريف " نماينده و سفير ايران در سازمان ملل طي مصاحبه اي اعلام كرد : ايران علاقمند به گفتگو با اتحاديه اروپا در چارچوب زماني مورد توافق است .
در صورت عدم اتخاذ واكنشي واحد ، " تصميم گيري در فضاي تشتت آرا و صرف تهديد طرف ديگر " ، ابتكار عمل را از ايران خواهد گرفت و راه را براي تصويب قطعنامه آتي خواهد گشود? .
شايان ذكر است ، طرفين قديمي مذاكرات هسته اي ايران ( انگليس ، فرانسه و آلمان ) با همراهي امريكا ، در اكتبر 2005 (مهر 84) راه را براي تحريم اقتصادي ايران بر اساس فصل هفت منشور سازمان ملل باز كرده اند . شوراي حكام آژانس بين المللي انرژي اتمي در آن زمان ، طي قطعنامه اي ايران را به دليل نقض تعهدات، " تهديدكننده صلح و امنيت جهاني " قلمداد نمود كه لازمه اعمال تحريم بر عليه ايران ذيل ماده هفت منشور سازمان ملل متحد مي باشد .

آنچه مبرهن است در فضاي بين المللي كنوني ، ايران با مقاوت در برابر فشار غرب با اتخاذ "راهكارهاي مؤثر ديپلماتيك" و "تهييج افكار عمومي در عرصه بين الملل" مي تواند به منافع خود دست يابد .