Book & Persian Literature

[abadani69]

هنر روز، در بخش کتاب روز مي کوشد کتاب ها و نشرياتي را که در حوزه انديشه و هنر مباحث نظري را منعکس مي کنند يا در مسائل اجتماعي و سياسي مسائلي درخور دارند را به خوانندگان خود معرفي کند. ارجحيت با کتاب هاي روز خواهد بود و اين به معناي غفلت از آثارمنتشر شده در گذشته دور يا نزديک نيست. کتاب هاي منتشره از پديدآورندگان ايراني به زبان هاي ديگر يا ترجمه شده به اين زيان ها هم در کتاب روزجاي ويژه اي خواهند داشت. ناشران و پديد آورندگان آثار مي توانند براي معرفي يک نسخه کتاب به نشاني زير بفرستند.
po box 94000 creteil cedex
France10014

مسکوب رفت و ماند
سالي ديگر از خاموشي چراغ هميشه روشن ادبيات و مهر ايران در پاريس مي گذرد. دوسال پيش در فروردين بود که صداي زميني مسکوب خاموش شد و ياران از ديدار مردي که در پستوي آن عکاسي فرهنگ ايران را باجان پاس مي دا شت؛ محروم شدند.
درسالي که او نبود کتاب ارمغان مورش در ايران از چاپ درآمد و انتشارات "اکته سود" در پاريس سه اثر او را در يک مجلد منتشر کرد: رفتن – ماندن- بازگشتن. سه گا نه اي که مي توان انديشه شاهرخ مسکوب را درآن بازيافت.
انتشارات "اکته سود" يکي از بزرگترين انتشارات فرانسه است که بخش هاي متعددي براي انتشار آثاري دارد که در فرهنگ هاي ديگر خلق شده و به زبان فرانسه برگردانده شده اند.
بخش فارسي اين انتشارات که توسط سرور کسمائي نويسنده و مترجم ايراني مقيم پاريس اداره مي شود، در ادامه گلچين هاي خود که با رنج فراوان به زبان فرانسه در مي آيد وروانه بازاري مي شود که وسعت آن در برابر بازار کتاب اير ان به غولي در برابر موري مي ماند، اکنون انديشه شاهرخ مسکوب را به خانه هاي کتابخوانان فرانسوي زبان فرستاده است.
کتاب که مثل بقيه کارهاي ايراني "اکته سود" نفيس و زيبا ست، بر جلد خود نام هاي سرورکسمائي- ميشل پارفونوف وامير مغاني رابعنوان مترجم دارد.
سرور کسمائي مقدمه مشروحي بر سه گانه صد ونود و شش صفحه اي شاهرخ مسکوب نوشته که "روز" اميدوار است بزودي ترجمه فارسي آن را منتشر کند

روشنفكران ايراني در عصر مشروطيت
نويسنده: لطف الله آجداني
200ص، تهران: نشر اختران، 1385، چاپ اول
در اين كتاب، نويسنده كوشيده است تا با تكيه بر بررسي انتقادي اسناد، مدارك، منابع و متون اصلي تاريخي و ديدگاه هاي متعدد، متفاوت و متعارض مورخان و پژوهشگران، دريچه اي بر شناخت ماهيت و مباني فكري و نقش سياسي روشنفكران ايران در عصر مشروطيت بگشايد. در حقيقت اين كتاب تلاشي است براي يافتن پاسخ هاي نو، مستند و مستدل و روشنگرانه به پرسش هايي چون: ريشه ها، زمينه ها، علل و عوامل اصلي پيدايش روشنفكران ايران در عصر قاجاريه و مشروطيت چه بوده است؟ آنان درباره سنت، تجدد، اصلاحات، ترقي، غرب، دين، روحانيان، دموكراسي، آزادي، حكومت، جامعه مدني و حقوق شهروندي چگونه مي انديشيده اند؟ علل و عوامل پيشبرنده و موانع بازدارنده و نتايج و پي آمدهاي افكار و نقش روشنفكران عصر مشروطيت ايران، با همه توانايي ها و ضعف ها و دستاوردها و ناكامي هاي آنان، در تاريخ و فرهنگ و جامعه ايران چه بوده است؟

ناصر و فردين
گفت و گوي رضا كيانيان با ناصر ملك مطيعي و محمد علي فردين
64ص، تهران: نشر مشكي، 1385، چاپ اول
اين كتاب گفت و گوي «رضا كيانيان» با دو بازيگر خوب و مردمي سينماي ايران در سال هاي گذشته، يعني «ناصر ملك مطيعي» و «محمد علي فردين» است. اين دو بازيگر كه در ميان مردم ايران شهرت و محبوبيت بزرگي داشته و دارند، در اين گفت و گو ها از زندگي خود، راه يابي به سينما و حوادث تلخ و شيرين دوران بازيگري خود سخن مي گويند. گفتني است كه مصاحبه با «فردين» هنگامي منتشر مي شود كه چند سالي است اين بازيگر به يادماندني سينماي ايران، روي در نقاب خاك كشيده است.

يادداشت هاي روزانه اعتماد السلطنه
اعتماد السلطنه، محمد حسن بن علي
به كوشش: دكتر سيف الله وحيدنيا
210ص، تهران: نشر آبي، 1385، چاپ اول
اين كتاب، بخشي از يادداشت هاي روزانه «محمد حسن خان اعتماد السلطنه»، مربوط به سال هاي 1300 و 1301 ه. ق است. نويسنده اين يادداشت ها، از رجال و شخصيت هاي برجسته عصر ناصري و وزير انطباعات در آن دوره بوده است. او كه با «ناصرالدين شاه» قرابت و همنشيني مستمر داشت و مورد اعتماد شاه بود، با نگارش اين يادداشت ها، گزارش ارزشمندي از روحيات «ناصرالدين شاه» و اوضاع و احوال اجتماعي عصر او براي پژوهشگران تاريخ به يادگار گذاشته است. كتاب حاضر بر اساس نسخه اي از يادداشت هاي «اعتماد السلطنه» كه مربوط به سال هاي 1300 و 1301 ه. ق است و در كتابخانه مجلس نگهداري مي شود، تصحيح و منتشر شده است. اهميت اين يادداشت ها به حدي است كه هيچ مورخ و محققي در بررسي و پرداختن به حوادث و اتفاقات عصر ناصري، بي نياز از مراجعه و مطالعه آنها نيست.

انقلاب ايران و بلشويك هاي ماوراي قفقاز
نويسنده: ك. س. آرتونيان
ترجمه: محمد نايپ پور
175ص، تهران: موسسه تحقيقات و توسعه علوم انساني، 1385، چاپ اول
در اين اثر، نويسنده به بررسي تاثير انقلاب 1905-1907 روسيه بر انقلاب 1906-1911 ايران (انقلاب مشروطيت) مي پردازد. او همراه با نشان دادن ارتباط دو جانبه و قانونمند اين دو انقلاب، پيدايش سازمان هاي مردم سالاري (انجمن هايي) را كه در نتيجه خلاقيت انقلابي مردم ستمديده ايران و تحت نفوذ جنبش انقلابي روسيه پا گرفتند، بررسي مي كند و نقش بلشويك هاي ماوراء قفقاز در حوادث و جريان هاي انقلاب مشروطه ايران را نشان مي دهد.
نويسنده ضمن آن كه بازتاب ثمربخش انقلاب اول روسيه بر ايران را موضوع اصلي خويش قرار مي دهد، تلاش مي كند تا از افسانه «آزادي خواهي» سرمايه داران انگليسي در روند انقلاب 1911-1905 ايران كه در ادبيات خارجي و روسي شكل گرفته است پرده بردارد و آن را افشا كند. اين پژوهش، در كنار بررسي سياست استعمار گرانه و ضد انقلابي انگلستان در ايران، نقش ارتجاعي روسيه تزاري در انقلاب مشروطه را نيز آشكار مي كند. در نگارش اين كتاب، از آثار موجود در بايگاني ها، مطبوعات پيش از انقلاب، روزنامه هاي بلشويكي، اعلاميه ها، شب نامه ها و خاطرات كمونيست هاي قديمي كه در انقلاب 1911-1905 ايران حضور داشتند، استفاده شده است.

نسيم طرب
(رساله موسيقي از مؤلفي ناشناخته در قرن دهم هجري)
مقدمه و تصحيح: اميرحسين پورجوادي
156ص، تهران: فرهنگستان هنر، 1385، چاپ اول
از ابتداي دوره صفويه يعني زمان حكومت شاه اسماعيل اول و شاه طهماسب، رساله اي كه در پايتخت نوشته شده و بازتاب سنت موسيقايي دربار صفوي باشد تاكنون به دست ما نرسيده است. اما در همين دوره دربارهايي محلي وجود داشته اند كه گاه در آنها آثار و مطالبي جسته گريخته، ناظر به سنت موسيقايي آن دربار يا محل نوشته شده است. يكي از مهم ترين اين آثار، رساله اي است تحت عنوان «نسيم طرب»، به قلم نويسنده اي ناشناخته به نام «نسيمي». اين رساله كه در نيمه اول قرن دهم هجري در رشت تاليف شده، به«امير دباج» حاكم محلي گيلان تقديم گرديده است. «نسيمي» رساله خود را به نظم و در بحر شاهنامه سروده است. «نسيم طرب» رساله اي ارزشمند براي تحقيق درباره موسيقي ايراني و ويژگي هاي آن در آغاز دوران صفويه است.

زن ايراني در نشريات مشروطه
نويسنده: غلامرضا وطن دوست
با همكاري: مريم شيپري، آفرين توكلي
112ص، تهران: موسسه تحقيقات و توسعه علوم انساني، 1385، چاپ اول
در اين كتاب، 17 مقاله از تعداد 8 نشريه در طي شش سال اول انقلاب مشروطه، يعني از صدور فرمان مشروطه تا اندكي پس از انحلال مجلس دوم، مورد بررسي قرار گرفته است. اين مقالات كه در نشريه هاي «مجلس»، «تمدن»، «صور اسرافيل»، «حبل المتين»، «بهار»، «ايران نو»، «دانش» و «شكوفه» به چاپ رسيده، منعكس كننده گوشه هايي از زندگي اجتماعي و مشكلات و مباحث مربوط به زنان ايران در آن روزگار است. مطبوعات طرفدار مشروطيت براي اولين بار حقوق زنان را مورد توجه ويژه خود قرار دادند و در نهايت با پيروزي مشروطيت موضوع زنان با وسعت هر چه بيشتر بوسيله مطبوعات اصلاح طلب و مشروطه خواه دنبال شد. مقاله هاي بررسي شده در اين مجموعه، بيانگر تلاش اصلاح طلبان ايراني براي دفاع از حقوق اساسي زنان در برابر محافظه كاران و درباريان است.

گفت آمدهايي در شعر معاصر ايران
(زمينه هاي اجتماعي و سياسي)
نويسنده: فريبرز رئيس دانا
168ص، تهران: نشر ديگر، 1385، چاپ اول
در اين كتاب، نخست سه بررسي نظري آمده است تا زمينه و باورمندي ها و ابزارهاي تحليل را به دست دهند. پس از آن در پنج مقاله ديگر، آثاري از «محمد مختاري»، «احمد شاملو»، «فروغ فرخزاد»، «سيد علي صالحي» و*«سيمين بهبهاني» واكاوي شده است. شايد مهم ترين ويژگي اين بررسي، معرفي روش شناسي آن و سپس دريافت هم كنشي اجتماعي شعر با تضادهاي اجتماعي در آثار اين شاعران باشد.

[abadani69]

گزارش ده جلدی تحقيق و تفحص از وزارت ارشد دولت سابق، تهيه شده توسط یک گروه از جناح راست نشان دهنده کم اطلاعی شگفت انگيز تهيه کنندگان گزارش و نحوه استدلال آنان هنگام سانسور توليدات فرهنگی در دولت فعلی است. پخش اين گزارش به گفته ولی الله شجاع پوریان در محافل فرهنگی و سياسی واکنش های تعجب و تاسف آوری در پی داشته است.

در آخرين روزهاي رياست جمهوري سيد محمد خاتمي يك گروه دوازده نفري به سفارش نهادهاي محافظه کار تهيه و انتشار گزارشي را در نقد سياست هاي فرهنگي دولت او آغاز كردند كه چند سال بعد و در دوره مجلس هفتم دستمايه طرح تحقيق و تفحص مجلس جديد از وزارت ارشاد دولت قديم شد.

شجاع پوريان درباره ماهيت اين گزارش به عنوان ناطق پيش از دستور مجلس و در يك سخنراني 15 دقيقه*اي به موضوع بسيار مهمي اشاره مي*كند. او به گزارشي اشاره مي*كند كه گزارش نهايي مجلس را به بيراهه، كژي و نادرستي سوق داد و مي*گويد اسناد اين گزارش را براي استفاده و نگهداري در اختيار فرهنگستان زبان و ادب فارسي، كتابخانه ملي و اتحاديه ناشران و كتابفروشان قرار مي*دهم. براساس اظهارات شجاع پوريان مهمترين بخش*هاي ضميمه گزارش هيات تحقيق و تفحص بر گرفته از گزارشي با عنوان "آسيب*شناسي وضعيت نشر ادبيات داستاني در ايران" و "گزارش تفصيلي بررسي 659 كتاب از سال 78 تا تابستان 81" است.

شجاع پوريان مي*گويد: پيشتر به خاطر حضور در كميسيون فرهنگي مجلس در دوره ششم با اين گزارش*ها آشنا شده*ام و آن را در اختيار دارم. بر مبناي اين گزارش*ها انواع تهمت*ها به وزارت ارشاد و شخص وزير وارد شد. ايراداتي كه براي رد كتاب*ها در آن گزارش تفصيلي به كار رفته است، عينا در متن گزارش تحقيق و تفحص مجلس نيز آمده است. از جمله اشاعه ابتذال، عادي سازي روابط محرم و نامحرم، عادي ساختن و از ميان بردن قبح گناه، ترويج و رفتارهاي غيراخلاقي، تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي، هنجارشكني دختران جوان، بي*توجهي به احكام شريعت و اشاعه تفكرات سكولاريستي در هر دو گزارش ادعاي بررسي 659 عنوان كتاب منتشر شده در مقطع زماني 1378تا 1381 به كار رفته است و مطالب هر دو گزارش يكي است.

نكته مهمي كه "جواد آرين*منش" رئيس هيات تحقيق و تفحص مجلس هفتم از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي نيز آن را تصديق مي*كند. آرين منش كه پيش از اين كه براي نخستين بار نماينده مجلس شود در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي فعال بوده و در زمان وزارت سيد محمد خاتمي مدير كل ارشاد خراسان نيز بوده است درباره اين كه آيا همه تحقيق*ها از وزارت ارشاد توسط نمايندگان مجلس انجام شده پاسخ منفي داده و ابراز داشته است، گروه*هايي بودند كه پيش از اين آثار را بررسي كرده بودند. اين گروه*ها نهادهايي بودند كه از سال*ها قبل دغدغه فرهنگي داشتند و منتقد عملكرد نهادهاي فرهنگي دولت گذشته بوده*اند، اين نهادها، اصولگراياني بودند كه در نهادهاي فرهنگي غيردولتي فعاليت مي*كردند. ما به سراغ*شان رفتيم. چون در طول سال*ها از فعاليت اين افراد خبر داشتيم.

آرين منش كه نام او براي نخستين بار با مازاد سهميه*بندي حج بر سر زبان*ها افتاد در پاسخ به منتقدان خود كه نحوه استفاده او از سهميه حج در دولت قبلي باعث راي دادن عده زيادي به او در انتخابات مجلس هفتم شده است تنها به يك جمله اكتفا كرده است "نه، چنين اتفاقي نيفتاده است. من از سهميه مجاز خود استفاده كرده*ام." هر چند يك مقام بلندپايه در وزارت ارشاد مي گويد كه سهميه حج بيشتر در جايي توزيع شده است كه مدير كل سابق به راي آنجا نياز داشته است و نه كل استان خراسان. "يك وانت مدرك از تخلفات ارشاد داريم" از جمله هاي معروف آرين منش است كه به گفته يکي از صاحبنظران اين مسئله را در ذهن تداعي مي كند كه واحد فعاليت هاي فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي وانت است!

اما نكته ديگر درباره همساني گزارش مجلس و گزارش*هايي است كه پيش از آن تهيه شده است و عاملي براي رفت*وآمدهاي مكرر مجيد صيادي مديركل اسبق مراكز و روابط فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به دادگاه بود. دادگاه*هايي كه سرانجام با تبرئه صيادي به پايان رسيد.

خبرنگاري از آرين*منش پرسيده است كه بسياري از مواردي كه در گزارش هيات تحقيق و تفحص آمده مربوط به فعاليت*هاي آقاي صيادي است. اين مسائل يك بار در دادگاه مطرح شد و او نيز تبرئه شد. پاسخ رئيس هيات تحقيق و تفحص مجلس اين بود: خب اگر در دادگاه مطرح شده و صيادي هم تبرئه شده است باز هم تبرئه مي*شود. آن را كه حساب پاك است از محاسبه چه باك است؟

اما مجيد صيادي درباره گزارش تحقيق و تفحص مجلس و اين كه آيا اين اقدام يك حركت مستقل است مي*گويد: "من نمي*خواهم بدبين باشم. اما شواهد نشان مي*دهد كه تحقيق و تفحص از وزارت ارشاد يك حركت مستقل نيست كه از ابتدا توسط خود نمايندگان آغاز و به پايان رسيده باشد. يكي از اعضاي هيات تحقيق و تفحص هم به اين موضوع اشاره كرده كه اطلاعات از ديگر سازمان*هايي كه تحقيق مي*كردند گرفته شده است. براي مجلس شوراي اسلامي خوب نيست كه مبناي تحقيق و تفحص را روي كارهايي بگذارد كه ديگران قبلا انجام داده*اند. ظاهرا مجلس از گزارش*هايي استفاده كرده است كه قبلا به انجام رسيده است. سازمان بازرسي كل كشور براساس وظيفه*اش در دوره*هايي، بررسي*هايي انجام داده است. در بسياري از مواقع هم قانع شده*اند و موضوع تمام شده است. در جلسه*اي كه با سازمان بازرسي داشتيم در نهايت به اين نتيجه رسيديم كه قانون جامع نيست، به ويژه در بخش كتاب. بنابراين اگر مشكلي هست قانون بايد عوض شود."

گزارشي دور از امانتداري

در سال 1381 مجموعه*اي 10 جلدي به صورت گزارش منتشر شد. جلد نخست اين مجموعه "گزارش مبسوط و كامل آسيب*شناسي وضعيت نشر ادبيات داستاني در ايران از تابستان 78 تا تابستان 81" نام داشت و عنوان 9 جلد ديگر "گزارش تفصيلي بررسي 659 عنوان كتاب" بود. در اين 10 جلد تعدادي از كتاب*هاي منتشر شده در سال هاي 78 تا 81 بررسي شد و بر مبناي آن بعضي از ناشران و مسوولان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي متهم به اشاعه فحشا و منكرات شدند.

بر مبناي همين گزارش يك مقام عالي رتبه اظهاراتي را مبني بر مروج فساد و فحشا بودن 500 كتاب بيان كرد: "آدم خجالت مي*كشد برخي از مسائل را از اين تريبون بيان كند. 600 جلد كتاب با اجاره وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي منتشر مي*شود كه فقط 40 عنوان آن كم و بيش بي*اشكال است و بقيه آنها مروج فساد و فحشاء است. برخي از متدينين كه اين كتاب*ها را مطالعه مي*كنند تا به مردم بگويند آيا اشكال دارد يا نه مي*گويند نگران هستيم كه اين كتاب*ها ما را نيز خراب كند."

در پي انتشار اين گزارش در ميان برخي مسئولان، يك نمايشگاه خصوصي هم برگزار شد كه در آن يك*هزار صفحه از كل رمان*هاي كه در دوره سه*ساله وزارت احمد مسجدجامعي مجوز انتشار گرفته بود به نمايش گذاشته شد.

البته انتشار بولتن در باره مسايل فرهنگي كشور سال ها است كه رواج دارد و ايرادي هم در اين باره نمي توان گرفت. اما ايراد آن جا وارد مي شود كه چنين بولتن هايي براي تهيه گزارش هاي رسمي و به عنوان يك سند رسمي استفاده مي شوند.

نكته مهم ديگر در باره نحوه راي آوردن گزارش تحقيق از مجلس است چرا كه گزارش تحقيق و تفحص مجلس از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي يك بار راي نياورده بود. بر اساس قانون اگر طرحي يك بار راي نياورد تا شش ماه نمي توان آن را به راي گذاشت، اما در تهايت قانون تغيير کرد و اين مسئله به اكثريت مجلس تحميل شد و در نهايت علي رغم مخالفت بسياري از نمايندگان، تحقيق از ارشاد پس از يك بار راي نياوردن، تصويب گرديد. البته بولتن هاي ديگري هم در حوزه هاي سينما و تئاتر و... منتشر مي شده كه براي تهيه گزارش هاي رسمي مورد استفاده قرار نگرفته است.

جلد اول گزارش 10 جلدي نتيجه*گيري و گزارش كلي آن چيزي است كه در 9 جلد ديگر آمده است. نام نويسنده و نويسندگان نيز در گزارش ذكر شده است.

در مقدمه جلد اول مجريان پژوهش 12 نفر معرفي شده*اند كه تحت سرپرستي و نظارت فردي مسلط به ادبيات معاصر و جريان*هاي ادبي كشور به بررسي كتاب*ها پرداخته*اند.

در پايان مقدمه هم نتيجه *گيري*هاي عملي از پژوهش را تحت*عنوان راهكارهاي اصلاح روند نشر به اين نحو ارائه مي*كند.
الف – بركناري سريع كليه كساني كه درحال*حاضر بخش نظارت بر چاپ كتاب را اداره مي*كنند.
ب – بركناري فوري و عاجل معاونت فرهنگي وزارت ارشاد به علت بي*توجهي به ارزش*ها و اعتقادات ديني
ج – عدم اجازه چاپ بدون بررسي به ناشراني كه پروانه دائم دارند.
د – تمركز بررسي كتاب در اداره كتاب تهران و پرهيز از پراكندگي در مراكز استان*ها
هـ - به*كارگيري عواملي كه درد دين دارند و در جريان*هاي ادبي موجود جامعه استحاله نشده*اند.
و – لغو پرانه*هاي نشر و تعطيلي محل كار و جمع*آوري تعداد باقي*مانده كتاب*هاي منفي ارزيابي*شده و امحاء و نابودي فيلم و زينگ اين كتاب*ها و ارجاع ناشران به دادگاه صالحه.
تبصره: ناشراني كه تنها يك كتاب يا دو كتاب منفي ارزيابي*شده دارند فقط كتاب*شان جمع*آوري و به آنها اخطار شود.
ح – جمع*آوري كليه اين كتاب*ها از كتابخانه*هاي عمومي كشور
ط – تاسيس مركزي تخصصي ويژه ادبيات براي نويسندگان و متخصصان كه در آن مركز كتاب*هاي شاخص ادبيات غرب (محتوايي نه جغرافيايي) ترجمه و در شمارگان محدود 50 نسخه تكثير و دراختيار قرار گيرد تا از جريان روز ادبيات جهان عقب نمانيم.

[abadani69]

بي*طرفانه يا جانبدارانه

اما در رابطه با اين گزارش و نيز گزارش تحقيق و تفحص مجلس از وزارت ارشاد يك پرسش مهم مطرح است. پرسشي كه دكتر رجب زاده در گزارشي 600 صفحه اي ضمن بررسي محتواي گزارش تحقيق و تفحص مجلس در حوزه كتاب، به آن پاسخ گفته است. اين*كه آيا اين بررسي*ها بي*طرفانه و تخصصي بوده توسط افرادي آشنا به ادبيات و نيز مذهبي بررسي شده است و در آن قصد و نظر خاصي جز كشف حقيقت دنبال نمي*شده است؟

براساس شواهد و مداركي كه ارائه*شده آيا مي*توان از «اشاعه فحشاء و منكرات» و «بي*توجهي به ارزش*ها و اعتقادات ديني و هنجارهاي اخلاقي» سخن گفت يا آن*چه ارائه شده ساختن چنين چيزي است. به عبارت ديگر آيا چيزي به عنوان اشاعه فحشاء و منكرات را مي*توان اثبات كرد يا آن*چه تحت اين عنوان ارائه شده، سازه*هايي است كه نويسندگان ساخته*اند يا مي*خواسته*اند بسازند؟

آيا چنان*كه ادعا شده، اين گزارش نتيجه بررسي «دقيق و منطبق بر موازين صحيح و علمي» است كه با «بي*طرفي كامل» و توسط افرادي «مسلط بر ادبيات معاصر» انجام شده است يا بيشتر تدويني است كه قصدي خاص آن هم قصدي سياسي را دنبال مي*كند؟

يكي از ويژگي*هايي كه در هر كار علمي اهميت دارد و رعايت*نكردن آن كل رفتار محقق را زيرسوال مي*برد امانتداري است. چون كسي كه در رعايت چنين امر ساده*اي سهل*انگار باشد ديگر نمي*توان به تحقيق و پژوهش وي اعتماد داشت. اگر كسي مطلبي را از منبع يا فردي نقل كند بي*آن*كه مرجع آن را ذكر كند از اين عمل به عنوان «سرقت ادبي» ياد مي*شود. امري كه به نوبه خود پيامدهاي حقوقي نيز دربر دارد.

در گزارش مورد بررسي موارد متعددي از نقل مطالب ديده مي*شود كه بررس به عنوان «خلاصه» يا «بررسي تحليل» ارائه كرده است. به نحوي كه خواننده چنين استنباط مي*كند كه اين مطلب، گزارش يا تحليل بررسي يا تحقيق است. اما بررسي و تطبيق آن با كتاب نشان مي*دهد كه عينا يا به صورت خلاصه شده از پيشگفتار يا مقدمه مترجم و..... گرفته شده است. بي*آن*كه هيچ اشاره*اي به منبع آن شده باشد. حتي گاه مطالب منقول با مطالب بررسان به نحوي آميخته شده است كه تفكيك آن بايد به صورت خط به خط انجام شود.

همچنين مطالب نقل*شده در كتاب*ها، سطحي كاملا متفاوت با اظهارنظرهاي محققان دارد. به نحوي كه بعد از تطبيق چند كتاب مي*توان حتي بدون رجوع به منبع اصلي متوجه شد كه كدام بخش مطلب از آن محقق و كدام بخش متعلق به ديگران است. درحالي كه محقق آن را به نحوي طرح كرده است كه گويا تحليل و نقد خود اوست. به*عنوان نمونه در رمان بيراه 5 صفحه به نقل از مقدمه كتاب كه به قلم مترجم *است ذيل عنوان بررسي و تحليل آمده است و در پايان آن*چه از خود محقق (بررس) آمده اين دو خط است كه به لحاظ وزن از زمين تا آسمان با مطالب نقل شده فاصله دارد. "رمان بيراه به دلايل زير كتابي منحط و غيرقابل انتشاري است الف – ترويج منكرات و كاستن از ارزش*هاي معنوي ب – ترويج و اشاعه آموزه*هاي غيرديني".

در اين گزارش درمورد حدود 50 كتاب با حجم تقريبي 250 صفحه A4 به همين نحو عمل شده است. اين درحالي است كه محققان براي ديگران بيش از اندازه به نقل مطالب حساسيت داشته*اند. چنان*كه درمورد كتاب «بيست سال با كليدر» كه در آن مقاله*اي با ذكر منبع از «علي صفايي حائري» نقل شده، بياني معترضانه دارند: «تاريخ در جغرافيايي كليدر مرحوم آيت*الله حاج*شيخ علي صفايي حائري (ره) (گردآورنده بدون كسب اجازه از خاندان آن محروم و به صورتي تحريف شده آن را از كتاب آن مرحوم تحت عنوان ذهنيت و زاويه ديد نقل كرده است.» اين در حالي است كه بررسان خود مطالب را به*صورتي كه خواسته*اند (يعني همان چيزي از آن به*عنوان تحريف ياد كرده*اند) بدون ارجاع و در شكل و شمايلي كه گويا نوشته آنها است ارائه كرده*اند.

[abadani69]

شاهكارهاي عاشقانه!

اما شاهكار بررسان و محققان به بخش عاشقانه*ها اختصاص دارد. آنجا كه در ارزيابي 659 عنوان كتاب در دوره احمد مسجدجامعي آثار شاعران و نويسندگاني چون مهدي سهيلي، نزار قباني، مفتون اميني، آذر، فريدون مشيري، فرخ تميمي، سهراب سپهري، نعمت ميرزازاده، الفو نسينا ايستورني، رضا ثابتي، نادر نادرپور، طاهره صفارزاده، علي طلوع، سلمان ساوجي، عماد خراساني، ويكتور هوگو، احمد شاملو، محمد حسين مدرسي، نياز كرماني، شكسپير، حافظ، نيما يوشيج، حسن هنرمندي، حسام*الدين دولت*آبادي، رهي معيري، مارسلين دبروالمور، سيمين بهبهاني، ابوالحسن ورزي، خوانا ديبابور، كيومرث منشي*زاده، يدالله رويايي، سياوش كسراني، فروغ فرخزاد، اميرحسين دهلوي، عراقي همداني، سعدي، مولانا، عبيد زاكاني، مهرداد اوستا، هوشنگ ابتهاج، لويسا وربينا، نزاري قهستاني، منصوره اتابك، علي اشتري، مجدالدين بغدادي، حسين چتر نور، ميمنت ميرصادقي، ايوانويچ تيوچف، لناو، آلفونسوريس، زرگر اصفهاني، شهريار، امير همايون اسفرايني، آلفرد و موسه، هوشنگ حيدري، محمد زهري، سپانلو، سيدعلي رضوي قمي و عباس صبوحي را مورد بررسي قرار داده*اند.

نتيجه اين كه ارزيابان آثار شاعران و نويسندگان نامي و توانايي چون حافظ، سهراب سپهري، نيما يوشيج، فريدون مشيري، احمد شاملو، مهرداد اوستا و... را مصداق ابتذال تشخيص داده*اند و از ميان معاني عميق و گاه عرفاني اشعار اين شاعران نامدار مقولاتي چون تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي را بيرون كشيده*اند.

همچنين چشم*چراني مرحوم فريدون مشيري نيز از چشم تيزبين ارزياب بيرون نمانده است و شعر معروف او گفته بودي كه چرا محو تماشاي مني؟ و آن چنان مات كه يك دم مژه بر هم نزني؟ مصداق اشاعه آداب و رسوم غيراخلاقي از سوي شاعر تشخيص داده شده است. چرا كه ظاهرا يك نفر مات يك نامحرم شده است!

اما اتهام مرحوم مشيري سنگين*تر هم مي*شود. چرا كه از نگاه ارزياب به اشاعه روابط نامشروع زنان شوهردار با غير همسران شان محكوم شده است. آنجا كه گفته است گفتي كه چو خورشيد، زنم سوي توپر - چون ماه، شبي مي*كشم از پنجره سر- اندوه كه خورشيد شدي تنگ غروب- افسوس كه مهتاب شدي وقت سحر.

ظاهرا محقق نكته سنج كلمه زنم را در عبارت زنم سوي تو پر به معناي همسرم گرفته است و در نتيجه اين كار قطعا خلاف شرع است.

شعر معروف تو را من چشم در راهم، تو را من چشم در راهم شب هنگام، از مرحوم نيما يوشيج هم مصداق عادي*سازي روابط محرم و نامحرم شده است. چون شب هنگام انتظار آمدن نامحرم را مي*كشد.

آهو ز تو آموخت به هنگام دويدن
رم كردن و برگشتن و واپس نگريدن
پروانه ز من، شمع ز من، گل ز من آموخت
افروختن و سوختن و جامه دريدن

توضيح آن که چرا اين شعر مصداق اشاعه ابتذال است، از اين قرار مي باشد که افروختن كار شمع است و سوختن كار پروانه و جامعه دريدن هم كار گل، چون تدوين*كننده نام گلي را نامي براي دختران يافته*اند طبعا جامه دريدن عملي است در جهت ترويج اخلاق خلاف جنسي البته اين داوري*ها دامن بزرگي چون نظامي گنجوي را هم گرفته است و منظومه خسرو و شيرين او مصداقي براي ابتذال و ترويج روابط نامشروع و تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي ذكر شده است و مورد استشهاد آن بخشي از شعري است كه چنين آغاز مي*شود.

شب افروزي چو مهتاب جواني
سيه*چشمي چو آب زندگاني
دو گيسو چون تحقيق آب داده
دو گيسو چون كمندي تاب داده
شب افروزي چو مهتاب جواني
سيه چشمي چو آب زندگاني
دو گييسو چون عقيق آب داده
دو گيسو چون کمندي تاب داده

همچنين شعر زير از هوشنگ ابتهاج مصداق تشريح صحنه هاي خلاف اخلاق جنسي، عادل سازي روابط محرم و نامحرم، اشاعه آداب و رسوم غيراخلاقي و چالش عشق با آداب و رسوم معرفي شده است.

نشود فاش کسي، آنچه ميان من و تست
تا اشارات نظر، نامه رسان من و تست
روزگاري شد و کس مرد ره عشق نديد
حاليا چشم جهاني نگران من و تست
گر چه در خلوت راز دل ما کس نرسد
همه جا زمزمه عشق نهان من و تست
نقش ما گو ننگارند به ديباچه عقل
هرکجا نامه عشق است، نشان من و تست
«سايه» ز آتشکده ماست فروغ مه و مهر
وه از اين آتش روشن که به جان من و تست

در نگاه بررسان اين شعر سياوش کسرايي نيز چون شعر بسياري از شاعران نام آشنا و مطرح مصداق ترويج منکرات و کاستن از ارزش ها شناخته شده است.

بر دست من بايست/ بر دوش من بمان/ همبسته با شکسته دل پر نياز شو/ در گردنم بپيچ/ بر پيکرم بتاب/ بالا بگير و بر شعر و در بام نيمروز/ پرکن به جام سبز من از خون آفتاب/ باشد به روزگاري از عهد ما نه دور/ بينم به سايبان تو خورشيد باده را/ بينم به پايکوبي مستانه و سرود/انبوه خستگان غم از دل نهاده را

ظاهرا کليد واژه هايي چون پيچيدن در گردن و تابيدن بر پيکر و پايکوبي مستانه باعث شده است که ارزيابان اين شعر را ترويج دهنده منکرات بدانند. يکي ديگر از اشعار بررسي شده در ميان کتاب هاي شعر و ادبيات، قطعه زيباي زير است؛

صورتگر نقاشم هر لحظه بتي سازم
وانگه همه بت ها را در پيش تو بگدازم
صد نقش برانگيزم با جانش درآميزم
چون نقش تو را بينم در آتش اندازم

چطور ممکن است اين شعر که مفاهيم بلند عرفاني آن اظهر من الشمس است مصداق ترويج منکرات و کاستن از ارزش هاي معنوي ارزيابي شود؟

از سوي ديگر، آناكارنيناي تولستوي مصداق ترويج منكرات و كاستن از ارزش*هاي معنوي، عادي*سازي روابط محرم و نامحرم، از ميان بردن قبح گناه، اشاعه ابتذال، اشاعه آداب و رسوم غيراخلاقي، ارزش تلقي كردن خصلت*هاي اشرافي*گري و... دانسته شده و در قضاوت نهايي انتشار اين كتاب منفي اعلام شده است. چند كتاب از هاينريش بل نيز در آتش قضاوت*هايي مشابه قرار گرفته است.

مارسل پورست نيز با كتاب 10 جلدي خود با عنوان در جست*وجوي زمان از دست رفته به اشاعه ابتذال، ترويج منكرات و كاستن و از ميان بردن قبح گناه، تلاش در خدشه*دار كردن و ناموفق نشان دادن خواستگاري*ها و ازدواج*هاي سنتي، ترويج روابط قبل از ازدواج و... متهم شده است. از اين دست مثال در گزارش مورد بررسي و نيز گزارش هيات تحقيق و تفحص مجلس بسيار است.

براساس چنين داوري*هايي از ميان 300 اثر بررسي شده در اين گزارش 237 اثر منفي ارزيابي شده است. همچنين از ميان 350 اثر ترجمه شده نيز 268 مورد آن مسئله*دار معرفي شده است. ارزيابان پس از بررسي آثار 450 نويسنده بيش از 350 نفر از آنها را نويسندگاني با آثاري منفي معرفي كرده*اند و جملگي آثار منتشر شده توسط180 ناشر نيز منفي گزارش شده است.

مقولات كشدار

اما يك نكته مهم در گزارش*هايي كه به بررسي كتاب*هاي دوره قبل وزارت ارشاد پرداخته است استفاده مقولاتي است كه داراي ابهام مفهومي است و به اصطلاح كشدار هستند. يعني نمي*توان مصداق*هاي معيني را ذيل آنها قرار داد. به همين خاطر دست ارزياب و داور باز گذاشته مي*شود تا به اقتضاي درك و تصور خود و نيز سليقه*اي كه دارد به داوري بنشيند نه براساس يك معيار عيني.

بنابراين ويژگي كلي يك مقوله صحيح، روشني و تمايز آن است. چون مقوله*بندي معتبر است كه براي هر مقوله تعريفي ارائه كند و مرز آن را از ساير مقولات مشخص كند تا داوران بتوانند به راحتي مصداق*هاي آن را بيابند.

همچنين مقوله*بندي درست بايد داراي عدم تداخل و تقاطع مفاهيم با يكديگر باشد. اگر مقوله*بندي در سطوح مختلف انجام مي*شود بايد بخش*هاي فرعي هر مقوله كلي در كنار هم قرار گيرند و تداخل نداشته باشند و اگر گريزي از تداخل نيست مشخص شود كه تداخل آنها از چه جهتي است. در اين گزارش مقولات ارزيابي به چند بخش تقسيم شده*اند كه هر بخش يك عنوان كلي دارد و عناويني فرعي كه بر مبناي آنها يك اثر مثبت يا منفي ارزيابي شده است.

ترويج منكرات و كاستن از ارزش*هاي معنوي، انتخاب عنوان نامناسب و خلاف ارزش*هاي اعتقادي اصيل، تنزل سطح ذائقه ادبي جامعه، ترويج و اشاعه آموزه*هاي غيرديني، تعارض با انقلاب و دفاع مقدس از جمله مقولات كلي است.

به عنوان نمونه در مقوله كلي اول كه ترويج منكرات و كاستن از ارزش*هاي معنوي است. در اين مقوله دو موضوع متفاوت ذيل يك مقوله آمده است. الف: ترويج منكرات و ب: كاستن از ارزش*هاي معنوي.

چنان كه از اصطلاح فهميده مي*شود ترويج منكرات به رواج منكر (عمل) در جامعه اشاره دارد. در حالي كه كاستن از ارزش*هاي معنوي امري است مربوط به اعتقاد و باورها.

با توجه به تفاوت اين دو مقوله ارزيابي و اندازه*گيري اين دو نيز متفاوت خواهد بود. بنابراين اولين ابهام به وجود دو مقوله در يك مقوله برمي*گردد كه مصداق*يابي آن را مشكل مي*كند. بعد از ارزيابي هم نمي*توان مشخص كرد كه متن بررسي شده مصداق كدام يك از اين دو بوده است. به ويژه اينكه ارزش ديني، اخلاقي و حقوقي اين دو هم يكسان نيست. زيرا اگر كسي ترويج منكر كند حكمي متفاوت دارد با كسي كه تلاش مي*كند از ارزش*هاي معنوي بكاهد.

نكته دوم به معناي اين مقوله برمي*گردد. منظور از ارزش*هاي معنوي، منكر و ترويج منكر چيست؟ در حالي كه منكر تعريف مشخصي در دين دارد، معنا و مفهوم ارزش*هاي معنوي مبهم است. مفهوم ارزش عمدتا در علوم انساني تعريف و طبقه*بندي مي*شود. اما طراحان كدام معناي ارزش را مدنظر داشته*اند؟ وصف معنوي را در برابر كدام وصف قرار مي*دهند؟ آيا در برابر مادي قرار مي*گيرد؟ اگر در برابر مادي تعريف شده بايد مشخص شود ارزش مادي و معنوي با چه چيزي از هم متمايز مي*شوند؟ علاوه بر اين اگر چه منكر، تعريف مشخصي در دين دارد اما ترويج منكر موضوع ديگري است كه بايد مصداق*هاي آن مشخص شود. چه رفتاري مصداق ترويج منكرات؟

در ذيل اين مقوله كلي 18 مقوله ديگر آمده است. از جمله مقوله ساير موارد كه ارزياب بايد بر مبناي دركي كه از اين مقوله دارد مقولات ديگري را مشخص كند.

تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي، در اين مقوله مفهوم «اخلاق جنسي» آمده است كه حاكي از اين است كه بررسي*ها مجموعه*اي از معيارهاي اخلاقي در روابط جنسي را مبناي ارزيابي قرار داده*اند. اگر داستان صحنه*هايي را برخلاف اين معيارها تشريح كند مروج منكرات و كاهنده از ارزش*هاي معنوي شناخته مي*شود.
اما اين معيارها كدامند؟ حدود اين معيارها كدام است؟ قيد «جنسي» در اين اصطلاح به چه محدوده*اي از رفتارهاي زن و مرد مربوط مي*شود؟ آيا معيارهاي اخلاق جنسي در جامعه خود ما مبناي ارزيابي است؟ يا اخلاق جنسي در جوامعي كه زمان در فضاي آن نوشته شده است؟

با فرض اين كه مبنا را جامعه خودمان قرار دهيم سوال ديگر اين است كه اخلاق جنسي شامل قواعد فقهي مربوط به رابطه هم مي*شود يا اينكه عرصه غير از آن را شامل مي*شود؟ آيا منظور رعايت موادي است كه در بيان ديني از آن به عنوان آداب ياد مي*شود و در كتب اخلاقي مي*آيد يا آنچه در كتب فقهي آمده است؟

يکي از کارشناسان حوزه نشر مي گويد: " با فرض اينكه معيارها و محدوده اخلاق جنسي هم مشخص باشد باز اين سوال مطرح مي*شود كه منظور از تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي چيست؟ اگر كسي در متن رمان روايت كند كه مردي زني را بوسيد آيا اين تشريح صحنه*هاي خلاف اخلاق جنسي است؟"

وي مي افزايد: "مثال ديگر را مي*توان درباره ابتذال مطرح كرد. ابتذال نه مفهومي ديني است و نه اخلاقي، بلكه مفهومي است كه بيش از هر چيز به رابطه طبقات و گروه*ها و فرهنگ* نخبگان و عامه و اقشار پايين جامعه مربوط مي*شود. زماني كه از منظر نخبه*گرايان به رفتار مردم عادي نگاه شود شايد رفتارها آنها مي*تواند مبتذل باشد. زماني كه از منظر اديبان و اهل ادب و هنر به ترانه*هاي كوچه و بازاري و هنر مردم عادي نگريسته مي*شود از ترانه*هاي سطحي و مبتذل ياد مي*شود. چنان كه از منظر افراد آداب *دان به رفتار و آداب عامه نگاه شود از مفهوم زندگي پست و مبتذل ياد مي*شود. اكنون اين سوال مطرح است كه معيارهاي كدام قشر و گروه اجتماعي مبناي تشخيص ابتذال قرار مي*گيرد؟ در مورد زمان*هايي كه وقايع آن در فضاهاي اجتماعي متفاوتي از ايران شكل مي*گيرد مبناي تشخيص ابتذال است."

[abadani69]

تصويرهايي سياه و سفيد

مجموعه 10 جلدي بررسي كتاب*هاي منتشر شده بين سال*هاي 78 تا 81 تهيه شد و در گزارش تحقيق و تفحص مجلس هفتم از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي نيز مورد استفاده قرار گرفت. داوري*هايي كه در اين گزارش آمده است معمولا با كلماتي چون «بي*ارزش»، «بي*محتوا»، «عدم تناسب»، «عدم انطباق با هنجارها و رفتارهاي جامعه»، «مغايرت با فرهنگ جامعه»، «ناهمخواني با ارزش*هاي جامعه»، «نامناسب براي قشر جوان» و مانند آن بيان شده است. در مواردي هم كه استشهادي ذكر شده است از موارد نقل شده نمي*توان فهميد كه چرا كتاب* بي*ارزش تلقي شده يا برچسب ديگري خورده است.

بخشي از ايرادهاي محققان درخصوص آثار بررسي شده مطالبي است كه به افراد، اجتماعات و گروه*ها و اقشار مربوط مي*شود. محققان صف*بندي مشخصي را در ذهن داشته*اند و بر مبناي آن افراد، گروه*ها و اقشار را در دو اردوي متفاوت قرار داده*اند. اردوي افراد و گروه*هايي كه خودي محسوب مي*شوند و آنهايي كه غير خودي هستند. در مورد خودي*ها بايد از سوي نويسندگان دو قاعده رعايت شود. نخست در مورد آنها نبايد مطلبي كه به زعم محققان منفي است بيان شود. دوم اين كه داوري در مورد آنها بايد مثبت باشد. به همين جهت اگر مطلبي گفته شود كه به زعم* آنان، وجه مثبت نداشته باشد اثر به خاطر آن منفي ارزيابي مي*شود.

در مورد «غيرخودي*ها» عكس اين قاعده بايد رعايت شود. درباره آنها نبايد مطلب مثبتي اظهار شود. بلكه بايد مطالب وجه منفي داشته باشد، آن هم در حدي كه رضايت محققان حاصل شود. در واقع محققان خواهان تصوير كاملا سياه و سفيد درباره افراد، گروه*ها و تيپ*هاي اجتماعي هستند و هرگونه تصوير خاكستري و مطلبي كه در آن افراد و تيپ*ها داراي عملكرد مثبت و منفي هستند نامطلوب است.

[abadani69]

برخي از کتاب هاي نمايشگاه بين المللي کتاب تهران از جمله کتاب هاي شعر فروغ فرخ زاد جمع آوري و دستور جمع آوري تعدادي ديگر نيز صادر شد.

در چهارمين روز بيستمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران تذكرهايي به برخي از ناشران براي جمع آوري برخي از كتاب ها از جمله كتاب هاي مربوط به بودا، فروغ فرخزاد، "خانمها به پيش" نوشته كيم دورن و چارلي جونز و برگردان حميد خادمي داده شد. براي جمع آوري كتابهاي فروغ فرخزاد به انتشارات ژرف و مرواريد و براي جمع آوري كتابهاي بودا به انتشارات مرواريد كه كتابهايي بسياري در اين زمينه منتشر كرده تذکر داده شد.

خبرگزاري ايلنا در گزارشي در اين زمينه نوشته است: "فهرست كتابهايي بسياري از ناشران كه در سالهاي اخير اقدام به انتشار كتابهاي موسيقي كرده بودند بررسي شد؛ اين در حالي است كه اين كتابها از سوي وزارتخانه فرهنگ و ارشاد اسلامي مجوز انتشار و توزيع گرفته است".

مدير انتشارات مس، ناشر کتب موسيقي و ناشر كتاب "خانمها به پيش" هم در گفت و گو با اين خبرگزاري با انتقاد از شيوه جمع آوري اين كتاب توسط مسوولان نمايشگاه كتاب اظهار داشت: "از همان روزهاي اول نمايشگاه، مسوولان بررسي كتاب به عناوين مختلف به غرفه ما سر مي زدند و از ما پيوسته اين سئوال را مي كردند كه آيا شما در غرفه*تان دفترچه يادداشت مي فروشيد و پاسخ ما منفي بود... در نهايت شب گذشته پس از چند بار رفت و آمد و تكرار پرسشهاي پيشين اجازه فروش كتاب خانمها به پيش از سري كتابهاي دفتري روزانه براي رسيدن به آنچه كه مي خواهيد به آن برسيد را از ما سلب كردند. اين در حالي است كه كتاب خانمها به پيش، دفتر يادداشت نيست و شناسنامه و مجوز انتشار دارد".

ديلمقانيان در عين حال گفت: "روز گذشته همچنين از ما تعهدنامه كتبي گرفتند كه كتابهاي موسيقي را كه در سالهاي گذشته منتشر كرده بوديم در غرفه انتشارات به فروش نرسانيم؛ اين در حالي است كه ما حتي اسم اين كتابها را در ليست كتابهايي كه به نمايشگاه كتاب آورده ايم ثبت نكرده ايم. "

جمع آوري کتاب ادامه دارد

دامنه جمع آوري کتاب در روز پنجم نمايشگاه گسترش يافت. خبرگزاري ايسنا در اين مورد چنين گزارش داده است: "چهار كتاب از نشر قطره توقيف شده*اند: شرح زندگي، عشق و تنهايي، فراسوي خشونت و هفت كانون معنويت نوشته كريشنا مورتي. به*گفته* ناشر، گفته شده است تا اعلام مسؤولان نمايشگاه، حق فروش اين كتاب*ها را ندارند".

آثار فروغ فرخزاد و صادق هدايت هم از جمله كتاب*هايي هستند كه در مورد عرضه و فروش آنها تذكر داده شده است.

مدير نشر روزگار در اين موردبه ايسنا گفت: "گفته شده كتاب*هاي صادق هدايت نبايد روي پيشخوان قرار گيرند. همچنين روي عكس*هاي هدايت را با كاغذ پوشانده*اند". همان اتفاقي که در ارتباط با نشر ژرف و انتشارات سايه*گستر روي داده: "كه به آن*ها تذكر داده شده است كتاب*هاي فروغ فرخزاد را روي پيشخوان قرار ندهند". به نوشته اين خبر گزاري از مدير نشر فراگاه نيز تعهد گرفته*اند که پوستر چه*گوارا را روي ديواره* غرفه نصب نكند.

مجوز کتاب با مجوز نمايشگاه فرق دارد

مجيد حميدزاده يکي مديران وزارت ارشاد اسلامي، و معاون بخش داخلي بيستمين نمايشگاه بين*المللي كتاب تهران درباره* جمع*آوري برخي آثار و تذكر به بعضي از ناشران در نمايشگاه امسال گفته است: "بر آثاري كه عرضه مي*شوند، كنترل و ارزيابي صورت مي*گيرد؛ اين موضوع هم طبق ضوابطي از پيش تعيين*شده است".

وي با اين توضيح که "ما در نمايشگاه توقيف آثار نداريم؛ بلكه روي آثاري كه عرضه مي*شوند، كنترل داريم" در خصوص كتاب*هايي كه مجوز انتشار دارند اما از نمايشگاه جمع مي*شوند، گفت: "مجوز نشر يك مطلب است و فعاليت در نمايشگاه بحث ديگري است".

حميدزاده افزود: "كتاب*هايي هستند كه از قبل از سال 80 مجوز دارند، نمي*توانند در نمايشگاه شركت كنند. اگر ناشري اين موضوع را رعايت نكند، كتابش توقيف مي*شود. چراكه نمايشگاه جاي تازه*هاي نشر است و كتاب*هاي قديمي نمي*توانند حضور داشته باشند".

رئيس اداره کتاب ارشاد اسلامي در ارتباط با جمع آوري آثار صادق هدايت هم مدعي شد: "سال گذشته جهانگير هدايت، برادرزاده* صادق هدايت كه ناشر آثار صادق هدايت است، در نامه*اي به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي خواستار آن شد كه كتاب*هاي ناشراني كه كتاب*هاي هدايت را بدون اجازه* ورثه منتشر مي*كنند، در نمايشگاه جمع*آوري شوند. ما بر همين اساس، امسال كتاب*هاي نشراني را كه بدون اجازه ـ مجوز ـ آثار صادق هدايت را منتشر كرده*اند جمع*آوري مي*كنيم". وي البته توضيح نداد که چرا به ناشران دستور داده اند تصوير هدايت را با کاغذ بپوشانند.

حميد زاده اما در مورد جمع آوري چون كتاب*هاي كريشنا مورتي و آيين بودا، نيز چواب هاي جالبي دارد: "چون اين کتاب ها عرفان وارداتي هستند، از نمايشگاه جمع*آوري مي*شوند".

وي از دادن تذكر درباره* آثار فروغ فرخزاد ابراز بي*اطلاعي كرد و درباره* پوستر هم گفت نمايشگاه يك مكان فرهنگي است و جاي چسباندن پوستر نيست.

رئيس اداره کتاب وزارت ارشاد اسلامي يکي ديگر از دلايل جمع آوري کتاب برخي از نويسندگان در نمايشگاه کتاب را به تغيير ضوابط مربوط دانست و گفت: "ضوابط تغيير مي*كند. زماني*كه كتاب*ها مجوز مي*گيرند، يك ضوابطي وجود دارد و الآن آن ضوابط تغيير كرده*اند. چيزهايي هم مثل قيمت بنزين يا سن خدمت سربازي تغيير مي*كنند، و ما نمي*توانيم بگوييم چرا. اين ضوابط براي امروز است. درباره* كتاب*ها هم در زمان صدور مجوز ضوابط فرق مي*كرده است".

اظهارات اين مدير وزارت ارشاد اسلامي در حالي بيان مي شود که در طول دو سال گذشته قانون جديدي در خصوص کتاب در ايران به تصويب نرسيده است.

توزيع کاتالوگ ممنوع

همزمان معاون امور بين*الملل بيستمين نمايشگاه بين*المللي كتاب تهران از برخورد با توزيع کنندگان کاتالوگ در بخش بين الملل نمايشگاه کتاب خبر داد و گفت: "در اين دوره برخي از ناشران خارجي كه در بخش ارزي كتاب هاي لاتين هستند تخلفاتي را انجام داده*اند كه در اين روزها فقط مي*توان آنها را جريمه نقدي كرد".

به گزارش خبرگزاري کتاب ايران وابسته به وزارت ارشاد اسلامي، محمد رضا وصفي، در خصوص علت چنين برخوردي گفت: "برخي از اين ناشران كاتالوگ*هايي را كه به همراه آورده*اند كدگذاري كرده و به جاي كتاب مي*فروشند. اين افراد شناسايي شده و با آنها برخورد مي*شود". وصفي تعطيلي غرفه اين ناشران خارجي را رد کرد و اظهار داشت: "با توجه به نياز دانشجويان به ساير كتاب*هاي اين ناشران نمي*توانيم غرفه آنها را تعطيل كنيم فقط بعد از پايان نمايشگاه و در زمان تسويه حساب آنها را جريمه خواهيم كرد".

تکرار ممنوعيت هاي سال قبل

در نمايشگاه سال قبل نيز جمع آوري و ممنوعيت فروش برخي کتابهاي حوزه ادبيات و موسيقي و تاريخ معاصر از غرفه هاي نمايشگاه بازتاب زيادي داشت. در آن نمايشگاه نيزکتابهاي برخي از نويسندگان همانند صادق هدايت، فروغ فرخ زاد، امير حسين چهلتن و تعدادي ديگر از غرفه ها جمع آوري و غرفه بعضي از ناشران نيز از سوي حراست نمايشگاه تعطيل شد. دو کتاب "موقعيت تجار و صاحبان صنايع در ايران دوره پهلوي" و "ياد ايام جواني" نيز از کتاب هاي تاريخي بودند که فروش و عرضه آنها با وجود طي مراحل قانوني براي انتشار ممنوع شد. پس از آن نيز به ناشران اعلام شد اجازه عرضه کتب انتشار يافته قبل از سال 82 را ندارند که اين دستور با اعتراض ناشران مواجه شد.

مبارزه با بدحجابي در نمايشگاه کتاب

ماموران مبارزه با بدحجابي نيز در نمايشگاه کتاب حضور دارند. در همين ارتباط روز دوشنبه مامورين نيروي انتظامي با ورود به غرفه فرانسه در بازار جهاني كتاب، نماينده سفارت فرانسه را به دليل آنكه مقنعه بر سر نداشت از غرفه اخراج كردند.

خبرگزاري ميراث خبردر همين ارتباط گزارش داد: "نيروي انتظامي كه مشخص نيست در نمايشگاه كتاب تهران چه ماموريتي دارد، به اين دليل كه اين خانم بايد مقنعه به سر مي داشت نه روسري، جلوي ديدگان بازديدكنندگان از نمايشگاه؛زن فرانسوي را از غرفه بيرون و همراه خود به محوطه نمايشگاه منتقل كرد".

يكي از متصديان وزارت ارشاد كه به طور اتفاقي در صحنه حضور داشت، در اين مورد به ميراث خبرگفت: " نمايشگاه داراي نيروهاي حراستي است و معلوم نيست نيروي انتظامي در نمايشگاه چه كار مي كند". وي که نخواست نامش فاش شود تاکيد کرد: "برخورد با يك زن فرانسوي با مليت متفاوت، نشان از ناتواني ما در برخورد مناسب با توريست ها و بازديدكنندگان خارجي نمايشگاه دارد. "

توصيف سايت رهبر از نمايشگاه کتاب

روز شنبه سايت رسمي رهبر جمهوري اسلامي به دنبال بازديد وي از نمايشگاه کتاب، در گزارشي با عنوان"120 دقيقه در نمايشگاه کتاب" توصيفي از نمايشگاه کتاب ارائه کرد که بيانگرنارضائي وي بود.

در بخشي از اين گزارش آمده: "ساعت 9 و 7 دقيقه است و هنوز درِ غرفه*هاي نمايشگاه [داخلي و خارجي] باز نشده است. با اينكه امروز سومين روز برگزاري نمايشگاه است، جمعيت زيادي توي نمايشگاه به چشم نمي*خورد. آن عده هم كه آمدند، اغلب پشت درغرفه*هاي عرب*زبان و لاتين منتظرند. سرتاسر نمايشگاه هم غير از برخي پوسترهاي نمايشگاه و بيلبوردهاي روابط عمومي، تبليغات آنچناني براي كتاب ديده نمي*شود. گرچه شهرداري منطقه... يك پلاكارد نصب كرده بود با اين جملات تكان دهنده!: امروز بشر بايد يا كتاب*خوان باشد و يا نگارنده كتاب، راستي شما از كدام دسته*ايد؟"

اين گزارش در بخش ديگري با اشاره به تعيين سالن دي براي بازديد، توضيح داد: "شبستان اصلي مصلاي تهران محل استقرار برخي از ناشران داخلي، محلي است كه رهبري قرار است از آن بازديد كنند. علاوه بر اينكه غرفه*ها اكثراً بدون متصدي است، نور کم سالن و البته غرفه**ها نشان*دهنده نا*آمادگي نمايشگاه است. محل ورود رهبر انقلاب، پر است از مصالح ساختماني، برخي ابزار برق*رساني و سيم*ها و كابل*ها كه بچه*هاي بيت*! و چند نفر از متوليان نمايشگاه! در حال جمع*آوري آن*ها هستند. به لطف سرعت عمل دوستان، تنها كابل*هاي ضخيم برق روي زمين و جلوي در ورودي ماند".

[Rasputin]

NON FICTION



Pierre Briant: Cyrus, Darius I & III, Alexander and the Aechemenid Studies



Pierre Briant is a French Iranologist, Professor of History and Civilisation of the Achaemenid World and the Empire of Alexander the Great at the Collège de France (1999 onwards), Doctor Honoris Causa at the University of Chicago, and founder of the website Achemenet.com. He studied History at the University of Poitiers (1960-1965), and reached his doctorat d'État in 1972.

His works deal mainly with the Achaemenid Empire, and related matters as Alexander the Great or the Hellenistic Era. He is the author of several biographies of Persian Aechemenid Kings such as Cyrus the Great and Darius the Great and an anthology on the Aechemenid Empire. One of his latest remarkable achievements is a first biography of the doomed last Persian Aechemenid King Darius III defeated by Alexander the Great.



He is also the founder of the Aechemenid Studies.



SHAHNAMEH: The Book of Kings (New Edition)



Wherever Persian influence has spread, the stories of the Shahnameh become deeply embedded in the culture, as their appearance in such novels as The Kite Runner or its indirect influence on Tolkien’s Lord of the Rings trilogy amply attest. Among the greatest works of world literature, this prodigious narrative, composed by the poet Ferdowsi in the late tenth century, tells the story of pre-Islamic Iran, beginning in the mythic time of creation and continuing forward to the Arab invasion in the seventh century. The sweep and psychological depth of the Shahnameh is nothing less than magnificent. Azar Nafisi, author of the bestseller Reading Lolita in Tehran, contributes a Foreword. Critically acclaimed, Davis's new translation of the Shahnameh was chosen as one of the Ten Best Books of the Year 2006 by the Washington Post Book World.



“I shall not die, these seeds I've sown will save




My name and reputation from the grave,

And men of sense and wisdom will proclaim,

When I have gone, my praises and my fame.”

[Rasputin]

بیستمین نمایشگاه بین المللی کتاب تهران عصرشنبه ۲۲ اردیبهشت، ۱۲ مه با معرفی ناشران برگزیده سال در محل مصلی تهران به کار خود پایان داد.
در این مراسم که با سخنرانی غلامعلی حداد عادل، رئیس مجلس شورای اسلامی برگزارشد، ازتهران، انتشارات "امیرکبیر" به عنوان ناشر نمونه بزرگسال دولتی و انتشارات "سخن" به عنوان ناشر نمونه بزرگسال بخش خصوصی معرفی شدند و دربخش کشوری نیز انتشارات "دلیل ما" و "عروج اندیشه" به عنوان ناشران نمونه بزرگسال شهرستانی معرفی شدند.

انتشارات "مدرسه" ناشر نمونه دولتی در بخش کودکان شد و در مقابل در بخش خصوصی ناشری معرفی نشد ولی از دو انتشاراتی "افق" و "قدیانی" در این بخش تقدیر به عمل آمد.

دراین مراسم همچنین از انتشارات "بوستان کتاب" قم در بخش ناشران دولتی تقدیر به عمل آمد.

اززمان روی کار آمدن دولت محمود احمدی نژاد، معرفی ناشران سال به مراسم اختتامیه موکول شده است، *درحالیکه در دوره های گذشته ناشران برگزیده در مراسم افتتاحیه معرفی و جوایز خود را از دست رئیس جمهور می گرفتند و در مراسم اختتامیه هم ناشران فعال نمایشگاه انتخاب و جوایز خود را ازدست رئیس مجلس دریافت می کردند.

امسال هم به مانند سال گذشته ناشران فعال درنمایشگاه بیستم معرفی نشدند، ضمن آنکه وعده رئیس نمایشگاه کتاب درباره معرفی داستان نویسان برتر سال که ۵ تن از آنان در نمایشگاه قبلی معرفی شده بودند، امسال صورت واقعیت به خود نگرفت و درمراسم افتتاحیه کسی معرفی نشد.

ارزیابی های متفاوت

نمایشگاه بین المللی کتاب پس از پشت سر گذاشتن چالش های دوماهه میان گروهی از ناشران ونیز دست اندر کاران وزارت ارشاد و توافق طرفین برسر برگزاری نمایشگاه در مصلی تهران، در حالی آغاز شد که بیش از ۱۸۰۰ ناشر در بخش داخلی و ۷۰۰ ناشر دربخش خارجی در این نمایشگاه حضور یافتند.

پیش بینی ها این بود که این نمایشگاه با شکست سختی مواجه شود ،اما استقبال نسبتا خوب مردم سبب شد تا ناشران معترض هم تا حدودی قانع شوند که مکان کنونی، به خصوص در بخش ناشران داخلی و خارجی که در شبستان نمایشگاه مستقر شده بودند، از امکانات مناسبی برخوردار است.

البته اکثر ناشران به نحوه مدیریت نمایشگاه، نوع تقسیم بندی غرفه ها، اطلاع رسانی ضعیف و نقشه غیر دقیق نمایشگاه، نبود پشتیبانی هایی چون برق در روزهای آغازین و حتی چینش الفبایی ناشران انتقادات جدی داشتند.

ممانعت از فروش برخی کتابها

نمایشگاه بین المللی کتاب تهران اتفاقات دیگری راهم شاهد بود که مهمترین آن، جلوگیری از فروش برخی از کتابها بود. خروس از ابراهیم گلستان، کتاب های صادق هدایت و صادق چوبک، برخی از کتابهای مربوط به آیین بودایی و نیز برخی از آثار کریشنا مورتی از جمله آثاری بودند که با تذکر دست اندرکاران ارشاد از فروش آنها جلو گیری به عمل آمد.

حمید قبادی ،مدیر اجرایی نمایشگاه کتاب تهران در گفت و گویی با ایسنا خاطرنشان کرد که مسئولان نمایشگاه موظفند ضوابط و دستور العمل های شورای سیاستگذاری را به طور دقیق اجراکنند تا نمایشگاه دچار آسیب نشود.

این نظر درحالی اعلام می شود که عمده این کتابها از وزارت ارشاد مجوز انتشار دریافت کرده بودند ،اگرچه دست اندرکاران اداره کتاب وزارت ارشاد معتقد بودند به دلیل آنکه برخی از این کتابها دردوره پیشین مجوز گرفتند لذا برای حضور در نمایشگاه نیازمند بررسی اند.

حذف یارانه از بخش عربی ، برگزاری نشست هایی در سرای اهل قلم، برگزاری برخی مراسم خاص همانند معرفی الگوی لباس برای بانوان در فضای روباز مصلی با حضور برخی از بانوانی که این لباس هارا به تن داشتند و نیز اجرای برخی نمایش های متناسب با موضوع کتاب ازبرنامه های جنبی نمایشگاه امسال به شمار می رفت.

[abadani69]

هنر روز، در بخش کتاب روز مي کوشد کتاب ها و نشرياتي را که در حوزه انديشه و هنر مباحث نظري را منعکس مي کنند يا در مسائل اجتماعي و سياسي مسائلي درخور دارند را به خوانندگان خود معرفي کند. ارجحيت با کتاب هاي روز خواهد بود و اين به معناي غفلت از آثارمنتشر شده در گذشته دور يا نزديک نيست. کتاب هاي منتشره از پديدآورندگان ايراني به زبان هاي ديگر يا ترجمه شده به اين زيان ها هم در کتاب روزجاي ويژه اي خواهند داشت. ناشران و پديد آورندگان آثار مي توانند براي معرفي يک نسخه کتاب به نشاني زير بفرستند.
po box 94000 creteil cedex
France10014

قانون*گذاري درباره* حقوق زن
مهرانگيز کار
نشر باران، سوئد - چاپ اول 2007
قانون*گذاري درباره*ي حقوق زن نوشته*ي مهرانگيز کار توسط نشر باران - سوئد - منتشر شد.
درحکومت اسلامي ايران، از بدو تاسيس تاکنون، قانون*گذاري درباره*ي حقوق زن محل بحث و چالش بوده است. اين بحث*ها از آن*رو ادامه دارد که در قانون اساسي، فقط احکام شرع در جاي تنها منبع قانون*گذاري به رسميت شناخته شده است و شانس و فرصتي براي قانون*گذاري با هدف برابري حقوقي زن و مرد اساساً قابل تصور نيست. مهرانگيز کار در آغاز کتاب با تاکيد بر نکات فوق نوشته است: «از طرفي تحولات اجتماعي چنان بوده و هست که نيازها و مطالبات زنان امروز ايران نمي*تواند در قانون*گذاري بر پايه*ي شريعت انعکاس داشته باشد. ناهم*خواني نيازهاي زنان ايراني با قوانين جاري اوضاع را بحراني کرده و جمعي از فعالان حقوق زن با قبول درجات بالايي از خطر به برپايي اجتماعات مسالمت*آميز اقدام مي*کنند و اعتراض خود را نسبت به قوانين تبعيض*آميز با صداي بلند اعلام مي*دارند.»
کتاب قانون*گذاري درباره*ي حقوق زن، در برگيرنده*ي تعاريف و مثال*هايي است که نشان مي*دهد ديدگاه*هاي ديني در مجالس شوراي اسلامي، شوراي نگهبان و مجمع تشخيص مصلحت نظام چگونه با حقوق زنان برخورد کرده*اند. نويسنده نوشته است: «مقصود از ديدگاه*هاي موثر در قانون*گذاري، ديدگاه افراطيون اسلامي و ديدگاه ميانه*رو اسلامي است. هريک از اين ديدگاه*ها از آغاز انقلاب 1357 در صحنه*ي قانون*گذاري حاضر بوده و در بيش*تر موارد ديدگاه تندرو راه را بر ديدگاه ميانه*رو بسته است. ميانه*روها زير سلطه*ي تندروها که در تمام حوزه*هاي زمامداري نقش اول را ايفا مي*کنند جرئت نکرده يا نتوانسته*اند در حدود نظريه*هاي فقهي خود که تعديل و بهبود حقوق زن در پناه آن ميسر است به بازنگري قوانين بپردازند.»
در اين کتاب پژوهشي نويسنده ضمن ارائه تعاريف دو ديدگاه ديني موثر در قانون*گذاري، تاکيد کرده است که در نظام حکومت اسلامي ايران، هرگز نظريه*ي برابري حقوق زن و مرد که مبتني بر ضوابط جهاني حقوق بشر است نمايندگاني در نهادهاي قانون*گذاري نداشته است. وي نوشته است: «صاحبان نظريه*ي برابري يا غير فعال بوده و در اکثريت خاموش زيسته*اند، يا در حوزه*ي حقوق زن فعال شده*اند که همواره زير فشارهاي امنيتي به*سر برده*اند. اين برخوردها که به*تدريج به بحران منجر مي*شود تا زماني که قانون اساسي تغيير نکند و دين و حکومت از يکديگر جدا نشوند ادامه خواهد داشت.»
مهرانگيز کار با توضيح اين که جوامع مسلمان جهان دير يا زود زير سلطه*ي رشد و سرعت نيروهاي ارتباطي خاستگاه جنبش زنان خواهد شد، نوشته است: «بسياري از صاحب*نظران طيف مجتهدين و كارشناسان امور ديني اطمينان مي*دهند كه قانون*گذاري بر مبناي ضوابط جهاني حقوق بشر با روح اسلام در تضاد نيست و مي*تواند بحران حقوق زن مسلمان را در جهان امروز مهار كند. هنوز صدق ادعاي اينان ثابت نشده، ولي در هر حال بر پايه*ي نيازهاي روز در سراسر جهان رو به گسترش است.
سخنگوياني که اين*گونه تفاسير اسلامي را نمايندگي مي*کنند هنوز در وضعيت حقوقي زنان مسلمان تاثير*گذار نبوده*اند.»
به گفته*ي نويسنده، «کتاب قانون*گذاري درباره*ي حقوق زن در سال 1382 تدوين شده است. دو ناشر در داخل ايران، مدت دو سال کوشش کردند براي چاپ و نشر کتاب مجوز اخذ کنند. متاسفانه وزارت ارشاد از صدور مجوز خودداري کرد. بدين*ترتيب وزارت ارشاد دولت آقاي محمد خاتمي و وزارت ارشاد دولت آقاي محمود احمدي*نژاد هر دو در برابر چاپ اين کتاب که مي*تواند مانند کتاب مرجع مورد استفاده قرار گيرد مانع ايجاد کردند. لذا کتاب در سوئد منتشر شد تا پژوهشگراني که حقوق زنان ايراني را براي تحقيق انتخاب کرده*اند بتوانند به روند تحولات قانون*گذاري که در آن شرح داده شده است استناد جويند.»
کتاب در سه فصل به تحولات قوانين مربوط به زنان در نيم قرن اخير مي*پردازد. از جمله به نکاتي چون: «قانون خدمات اجتماعي زنان»، «مراكز رفاه خانواده»، «قانون حمايت خانواده»، «حق قضاوت»، «سن ازدواج»، «نكاح دختران بالغ و رشيد»، «ثبت عقد نكاح يا طلاق يا رجوع در دفاتر رسمي، «تابعيت زنان»، «استخدام زنان در نيروهاي مسلح»، «حضانت مادران»، «تصويب قوانين خشونت*آميز عليه زنان»، «سن ورود به مسئوليت جزايي»، «روابط جنسي»، «ديه*ي زن»، «بي*اعتنايي به عواطف و حقوق مادر»، «تصويب قوانين و مقررات سودمند به حال زنان»، «شرحي بر عملكرد ساير نهادهاي مؤثر قانون*گذاري* درباره*ي حقوق زن»*، «نمونه*هايي از نظرات فقهاي شوراي نگهبان»، «نقدي بر عملكرد شوراي نگهبان»، «نقدي بر عملكرد مجمع تشخيص مصلحت نظام»، «نمونه*هايي از مصوبات مجمع تشخيص مصلحت نظام»، «مصوبات شوراي عالي انقلاب فرهنگي» و...
مهرانگيز کار متولد اهواز است و فارغ*التحصيل رشته*ي حقوق و علوم سياسي و اقتصادي از دانشگاه تهران. از او پيش از انتشار کتاب «شورش» (سوئد. نشر باران، ۲۰۰6)، کتاب*هاي فرشته عدالت و پارههاي دوزخ (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۰)، پژوهشي در هويت تاريخي زنان ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۱. تاليف مشترک با شهلا لاهيجي)، زنان در بازار کار ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۳)، بچه*هاي اعتياد (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۵ چاپ دوم)، حقوق سياسي زنان در ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۸)، رفع تبعيض از زنان: مطالعه تطبيقي کنوانسيون رفع همه اشکال تبعيض آميزعليه زنان با قوانين داخلي ايران (تهران: نشر قطره، ۱۳۷۹)، ساختار حقوقي نظام خانواده در ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷۸)، خشونت عليه زنان در ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۸۰)، موانع حقوقي توسعه سياسي در ايران (تهران، نشر قطره، ۱۳۷۹)، مشارکت سياسي زنان ايران (تهران: انتشارات روشنگران، ۱۳۷9) و گردنبند مقدس(سوئد. نشر باران، ۲۰۰۲) منتشر شده است.

آذربايجان ومشروطيت
انجمن ايالتي آذربايجان در دوره مشروطيت
نويسنده: محمد عزيزي
336ص، تبريز: انتشارات اختر، 1385، چاپ اول
انجمن ايالتي آذربايجان از مهم ترين و تاثير گذارترين انجمن ها در دوره مشروطيت بود. ارتباطات گسترده و تعيين كننده اين انجمن با نهادها و مراجع تاثير گذار، از جمله سوسيال دمكرات هاي قفقاز به رهبري «حزب همت» و مراجع ديني در نجف، آن را به صورت نهادي در آورد كه به جهت يافتن راه حل هايي در برابر مسايل و پيچيدگي هاي موجود در جامعه آن روز ايران، نقش و اهميت ويژه اي يافت. در پژوهش حاضر، پس از مروري كوتاه بر علل و عوامل مشروطيت، پيدايش انجمن ها در دوره قبل از مشروطه و عملكرد آنها در رويدادهاي دارالخلافه تهران، پيدايش انجمن ايالتي آذربايجان، فعاليت هاي آن و سرانجام انحلال اين انجمن با جزييات بسيار، مورد بررسي قرار گرفته است.

هفت + يك
گفت و گو با اسدالله امرايي، شهرام رحيميان، يوسف عليخاني و...
به كوشش: كوروش ضيابري
111ص، رشت: انتشارات فرهنگ ايليا، 1385، چاپ اول
كوروش ضيابري روزنامه نگار 17 ساله ايراني است كه مقالات او اغلب در حوزه رسانه، ارتباطات و فناوري اطلاعات منتشر شده. «هفت به علاوه يك»، مجموعه گفت و گوهايي است كه اين روزنامه نگار جوان در طي سال هاي 1381 تا 1385 با تني چند از نويسندگان، روزنامه نگاران و دست اندركاران ادبيات ايران انجام داده است. اين افراد عبارتنداز: اسدالله امرايي، شهرام رحيميان، يوسف عليخاني، ناصر غياثي، عليرضا قانع، مديا كاشيگر و جواد مجابي.

مردم شناسي ايلات و عشاير ايران
نويسنده: يعقوب شربتيان
180ص، تهران: انتشارات نداي آريانا، 1385، چاپ اول
اين كتاب از دو بخش و مجموعا چهارده فصل تشكيل شده است. در بخش اول، كلياتي درباره ايلات و عشاير، شامل مفاهيم و روش هاي مردم شناسي، جستاري در ايلات و عشاير و زندگي كوچ نشيني در ايران، ساختارهاي اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و ساختار خانواده و نظام خويشاوندي ايلات مد نظر است. در بخش دوم، در مورد ايلات و عشاير مختلف ايراني يعني كردها، بختياري ها، تركمن ها، قشقايي ها، بچاقچي ها، شاهسون ها* و عرب ها، اطلاعاتي ارائه مي شود.

[abadani69]

واژه نامه لري
(دستور زبان و ريشه شناسي)
نويسنده: اكبر ياوريان
792ص، خرم آباد: انتشارات افلاك، 1385، چاپ اول
گويش و يا زبان لري، يكي از بكرترين شاخه هاي زبان ايراني است كه ياد گذشته را بيشتر در خاطره خود دارد. كتاب «واژه نامه لري»، پژوهشي است ارزشمند در حوزه ريشه شناسي فرهنگ لري، به همراه مقايسه با برخي گويش ها مانند كردي، بختياري، گيلكي و ديلمي، سگزي، كرماني و دشتستاني. پس از بازگو كردن مهم ترين نكات دستور، بخش عمده كتاب كه واژه نامه لري – فارسي است مي آيد. واژه هاي اين مجموعه با آوانويسي لاتين ارائه شده است تا تلفظ آنها آسان تر شود.

خودآموز تركي آذربايجاني به زبان ساده
به كوشش: بهروز ايماني
128ص، تبريز: نشر اختر، 1386، چاپ اول
اين كتاب، خودآموز مختصر و مفيد زبان تركي آذربايجاني است كه به زباني ساده نوشته شده و با همكاري گروهي از دانشجويان زبان و ادبيات تركي «آموزشكده فني تبريز» تدوين گرديده است.

بختياري نامه
(پژوهشي در تاريخ و فرهنگ قوم بختياري)
نويسنده: غفار پوربختيار
184ص، تهران: انتشارات آنزان، 1385، چاپ اول
اين پژوهش در هفت فصل، به برخي از گوشه ها و حوزه هاي تاريخ، فرهنگ و زندگي اجتماعي و سياسي قوم بختياري مي پردازد. عناوين فصل هاي هفتگانه كتاب عبارتنداز: «اسرار قتل حسينقلي خان ايلخاني بختياري»، «بختياري ها و مذهب»، «سه خان بختياري»، «چهار بانوي انگليسي در سرزمين بختياري»، «چهار بي بي بختياري»، «پژمان بختياري: فرزند قلم يا شمسير» و «اروپايي ها و آمريكايي ها در ميان بختياري ها».

موانع درون ساختاري NGO ها در ايران
نويسنده: پروين بختيار نژاد
132ص، تهران: انتشارات صمديه، 1385، چاپ اول
در اين كتاب، موانع درون ساختاري NGO ها در ايران بررسي مي شود؛ موانعي كه باعث كند شدن گسترش اين نهادها، و محدود شدن دايره تاثير گذاري آنها مي گردد. مطالب كتاب، مشتمل است بر پژوهش هاي نظري كه مقايسه اي است بين مديريت سنتي و مديريت مدرن و مشاركت جو. نويسنده ضمن نقد سيستم هيئتي و سنتي موجود در NGO هاي ايران، به ارائه راه حل هايي براي خارج شدن از اين وضع و فعاليت در قالب سازماني مدرن و كار مي پردازد.

شريعتي؛ نقاد سنت، قدرت و مدرنيته
نويسنده: تقي رحماني
193ص، تهران: انتشارات صمديه، 1385، چاپ اول
از نظر نويسنده اين كتاب، آثار «شريعتي» به عنوان يك متن در دست ماست و بخشي از آنها توان آن را دارند كه حتي بعد از قرن ها در رديف منابع فرهنگي – ادبي ما قرار بگيرند. به اعتقاد او، برخي از آثار اجتماعي- مذهبي «شريعتي»، مي توانند بعد از ساليان سال در رديف مجموعه آثار كلاسيك تاريخ انديشه اجتماعي ما باشد. كتاب حاضر نگاهي است به بعضي از مفاهيم بنيادي در آثار «شريعتي» كه به عنوان مطالب و مسائلي كه مبتلابه جامعه كنوني ما نيز مي باشد، مطرح مي شود. محور كتاب، بررسي و نقد سه مقوله سنت، قدرت و مدرنيته در آثار «شريعتي» است.

[Rasputin]

BOOK REVIEW: ROSTAM - RETURN OF THE KING BY SHABNAM REZAEI

For fans of Hyperwerk’s Rostam comic books, the two year wait is finally over. With the release of “Rostam – Return of the King”, the team behind this creative project has gone to great lengths to ensure that Rostam and the tales from the Shahnahmeh live on through the classic style of the comic book for generations to come.


In “Rostam – Return of the King”, we are introduced to some new shady and some not so shady characters. These include Turaj, the assassin, The King of Hamavaran, Soodabeh, princess of Hamavaran and the future wife of the King of Iran Kai-Kavous and finally my all–time favorite Ferdowsi villain, the Devee-e Sefeed.


Traveling back in time, to before the birth of Sohrab and the first comic book, the story begins with a young, bored Kai-Kavous who is sitting on the throne of Iran, looking for some excitement. Manipulated by the evil Afrasiab, the king agrees to go on a trip around his empire, giving Afrasiab time to plot against the young ruler. On his journey Kai-Kavous meets the lovely Soodabeh and forcefully arranges a royal wedding. Soodabeh’s father meanwhile is upset at the king’s forced marriage to his daughter and invites them back to Hamavaran, where he drugs and imprisons the young king. Back in the capital, Zal and Rostam, the father and son team who protect the vast lands of Iran decide to split up, with Rostam heading to Hamavaran for the king, and Zal going back to defend the capital against Afrasiab. Will Rostam be able to save the king and defend Iran? Will Zal have the power to stand up to the evil Afrasiab? I will leave the rest of the story there for you to find out on your own.



Much like the first comic book, this rendition of Ferdowsi’s epic Shahnahmeh is brilliantly illustrated by Karl Altstaetter. I found the colors and imagery of the second book a bit dark, perhaps to reflect the mood of the story and circumstances. While there is certainly a lot packed into this little book, I still wished for more, as I really enjoy the visual medium of the comic book for this type of “ghesseh”. Perhaps one day, there will be a 50 volume set that I can purchase. A big thank you to the team behind this project, including Bruce Bahmani, Jamie Douraghy, Cameron Douraghy, Kit Loose, Rober Napton, Jason Levin, Mike Garcia, and Karl Altstaetter.


I encourage all of you to get your Rostam copies today, and if you don’t have the first one, then buy them both.


For more information or to purchase the Rostam comic books, please visit their website: www.theshahnameh.com/characters.htm.

[abadani69]

هنر روز، در بخش کتاب روز مي کوشد کتاب ها و نشرياتي را که در حوزه انديشه و هنر مباحث نظري را منعکس مي کنند يا در مسائل اجتماعي و سياسي مسائلي درخور دارند را به خوانندگان خود معرفي کند. ارجحيت با کتاب هاي روز خواهد بود و اين به معناي غفلت از آثارمنتشر شده در گذشته دور يا نزديک نيست. کتاب هاي منتشره از پديدآورندگان ايراني به زبان هاي ديگر يا ترجمه شده به اين زيان ها هم در کتاب روزجاي ويژه اي خواهند داشت. ناشران و پديد آورندگان آثار مي توانند براي معرفي يک نسخه کتاب به نشاني زير بفرستند.
po box 94000 creteil cedex
France10014

تاريخ و تحول ادبيات جديد ايران
نويسنده: بزرگ علوي
برگردان: امير حسين شالچي
389ص، تهران: انتشارات نگاه، 1386، چاپ اول
اين كتاب سرگذشت دگرگوني و پيشرفت ادبيات نوين ايران از زبان يكي از آفرينندگان آن است. «بزرگ علوي» در اين كتاب داستان نويسي است كه به بررسي پهنه كار خود مي پردازد و ژرفاي چهره هاي داستاني و شخصيت نويسندگان را واكاوي مي كند؛ پژوهشگري است كه روش و سنجه هاي امروزي دانش و تحقيق را به كار مي بندد؛ نوگرايي است كه پيوسته بر هر آنچه رنگ و بويي نو دارد نورافكن مي اندازد.«علوي» آفرينش گري است كه آفرينش هاي گوناگون ادبي را مي شناسد و مي سنجد؛ او سياست داني است كه روزگار خود را به خوبي تصوير مي كند.

عكس هاي تاريخي بابل
گردآورندگان: يوسف الهي، محمد شكري فومشي، شهرام قلي پور گودرزي
192ص، تهران: نشر رسانش، 1385، چاپ اول
اين كتاب، مجموعه اي از عكس هاي تاريخي شهر بابل در استان مازندران است. قديمي ترين عكس هاي تاريخي اين مجموعه، به دوران «ناصرالدين شاه قاجار» باز مي گردد. چند قطعه عكسي كه در سفر او به بابل يا بار فروش برداشته شده، نشان دهنده حال و هواي آن روزگاران بخشي از اين شهر است. اين عكس ها را عكاس مخصوص شاه، «عبدالله قاجار»، گرفته است.
عكس هاي گردآوري شده در اين كتاب، از ميان كتاب هاي تاريخي و پژوهشي و همچنين از آلبوم هاي شخصي برگزيده شده اند. بخشي از اين عكس ها نيز با كوشش و پيگيري بسيار، از ميان مجموعه هاي موجود در كاخ گلستان، كتابخانه مركزي و مركز اسناد دانشگاه تهران و سازمان اسناد و كتابخانه ملي ايران گردآوري شده اند. «عكس هاي تاريخي بابل» تصويرگر گوشه هايي از زندگي اجتماعي و فرهنگي و ابنيه و ساختمان هاي شهر بابل در صد و بيست سال اخير است.

فرهنگ درست نويسي سخن
پديدآورندگان: دكتر حسن انوري، دكتر يوسف عالي عباس آباد
528ص، تهران: انتشارات سخن، 1385، چاپ اول
اين فرهنگ، يازدهمين عنوان از «مجموعه فرهنگ هاي سخن» است. هر يك از فرهنگ هاي ياد شده، با توجه به طيف ها و لايه هاي خاصي از مخاطبان، با رده هايي متفاوت از دانش و آگاهي علمي و فرهنگي و تنوع اشتغالات ذهني و تحصيلي، تدوين شده است. در نگارش اين فرهنگ، مبناي كار، استفراء در آثار نويسندگان معاصر چون محمد علي فروغي، علامه محمد قزويني، عباس اقبال آشتياني، مجتبي مينوي، سعيد نفيسي، علي اكبر دهخدا، محمود اعتماد زاده، محمد قاضي، نجف دريابندري، پرويز ناتل خانلري، عبدالحسين زرين كوب، محمد علي اسلامي ندوشن و... بوده است. از اين رو، پديدآورندگان اين فرهنگ، واقعيت زباني و تحول زبان را در نظر گرفته، و مانند اديبان سخت گير فقط آثار نويسندگان و شاعران كلاسيك را مبناي درست و نادرست قرار نداده اند. همين نكته سبب شده است كه «فرهنگ درست نويسي سخن» از آثار مشابه متمايز گردد؛ به گونه اي كه مي توان آن را منبعي معتبر و به روز، براي نگارش درست فارسي امروز به شمار آورد.

نخستين زنان صوفي
نويسنده: ابو عبدالرحمن سلمي
مترجم: مريم حسيني
522ص، تهران: نشر علم، 1385، چاپ اول
اين كتاب، شامل ترجمه «ذكر النسوه المتعبدات الصوفيات»، اثر «ابو عبدالرحمن سلمي» و مجموعه اي از اطلاعات و دانستني ها درباره هشتاد زن صوفي است كه در آن كتاب معرفي شده اند. «ابو عبدالرحمن سلمي» از برجسته ترين صوفيان و متخصصان تصوف و آشنا به معارف اسلامي در قرن هاي چهارم و پنجم هجري است. كتاب او، اثري ارزشمند در معرفي زنان صوفي در سرزمين هاي مختلف اسلامي، به ويژه ايران است. اين كتاب در سال 1999 ميلادي به وسيله خانم «اركيا كرنل»، استاد دانشگاه دوك آمريكا تصحيح و به انگليسي ترجمه شده است. كتاب «نخستين زنان صوفي» شامل ترجمه كتاب «سلمي» و مقدمه و حواشي مهم خانم «كرنل» و اطلاعات ديگري است كه مترجم جهت تكميل اين اثر ارزشمند از منابع مختلف گردآوري كرده است.

تاريخ تيم آبي
كلوپ دوچرخه سواران تا استقلال (تاريخ 62 سال فوتبال باشگاه استقلال)
نويسنده: مصطفي غالب
278ص، رشت: انتشارات گپ، 1386، چاپ اول
اين كتاب، تاريخ يكي از پرطرفدارترين و قديمي ترين باشگاه فوتبال ايران يعني باشگاه «تاج» است كه نام آن پس از انقلاب به «استقلال» تغيير يافت. اين باشگاه فوتبال در سال 1324 خورشيدي با نام اوليه «دوچرخه سواران» تاسيس شد و از سال 1325 به رقابتي فشرده با تيم هاي «شاهين»، «سرباز» و «دارايي» پرداخت. هنوز چهار سال از تشكيل تيم فوتبال «دوچرخه سواران»، نگذشته بود كه «پرويز خسرواني» در سال 1328 امتياز آن را به نام خود به ثبت رساند و اين تيم به «تاج» تغيير نام پيدا كرد. تيم «تاج» - بعدها استقلال – پرافتخارترين باشگاه فوتبال ايران و آسياست. در كتاب حاضر، چگونگي پيدايش اين باشگاه و تاريخ آن بازگو شده و موفقيت هاي اين تيم محبوب فوتبال ايران همراه با بازيكنان بزرگش معرفي گرديده است.

خوشنويسان ايران
نويسنده: علي راهجيري
512ص، تهران: انتشارات فرهنگ مكتوب، 1385، چاپ اول
در اين كتاب، يكصد و ده نفر از خوشنويسان برجسته و نامدار ايران در دوره معاصر، همراه با نمونه اي از آثارشان معرفي شده است. آنچه در اين مجموعه آمده است، همه از ارزش خوشنويسي يكساني برخوردار نيست، اما داراي ارزش حداقل خوشنويسي است؛ به گونه اي كه كتاب «خوشنويسان ايران» را مي توان ماخذي معتبر براي مقايسه حداقل و حداكثر از توانايي هاي خوشنويسان زمانه ما شمرد.

آيين ها و باورهاي مذهبي مردم لرستان
نويسنده: عليداد برزويي
128ص، خرم آباد: انتشارات افلاك، 1384، چاپ اول
سرزمين لرستان با ويژگي هاي طبيعي و جغرافيايي منحصر به فرد خود، از قديمي ترين زيستگاه هاي در فلات ايران است. مردم اين منطقه آداب، رسوم، باورها و اعتقادات مذهبي ديرينه اي دارند كه در آثار برنزي و مفرعي نياكان آنها تجلي مي كند. كتاب حاضر، گزارشي است مختصر و مفيد از آيين ها و باورهاي مذهبي مردم لرستان از روزگار باستان تا عصر حاضر. پس از سيري كوتاه در اعتقادات مذهبي و باورهاي مردم اين منطقه در دوران پيش از اسلام، پذيرش و گسترش اسلام در لرستان و پيدايش مذاهب و فرقه هاي گوناگوني هم چون «اهل حق» مورد بررسي قرار مي گيرد. در پايان نيز آيين ها و مراسمي كه ريشه در اسلام دارد و به وسيله مردم لرستان برگزار مي شود معرفي مي گردد.

افسانه هاي كردي
گردآوري و ترجمه: منصور ياقوتي
192ص، تهران: نشر نگيما، 1385، چاپ اول
اين كتاب، مجموعه چهل و هشت افسانه كردي است كه از ميان بيش از هزار افسانه گردآوري، ويرايش و ترجمه شده. برخي از اين افسانه ها تاكنون در هيچ كتابي منتشر نشده و براي نخستين بار است كه در ايران منتشر مي شود. «گلخندان و گل»، «نازي نازمرجان»، «نمدينه»، «شاه و خروس»، «عروس شاه پريان»، «بنفشه شوريده بخت»، «افسانه ببر و كلاغ»، «ميمون و سه خواهر»، «حكايت مار و بازرگان» و «سبزه قبا»، از جمله افسانه هاي اين مجموعه است.
نشريات

گيله وا: نشريه گيلان شناسي (ضميمه شماره 92/فروردين 1386)
گيله وا ماهنامه اي است که به طور عمده به حوزه هاي فرهنگ، هنر و ادبيات و همچنين تاريخ وتمدن گيلان مي پردازد. ضميمه شماره 92 اين نشريه که در فروردين ماه امسال منتشر شده شامل اين مطالب است:
• گشتي در جهان داستاني به آذين/بهزاد موسايي
• برخورد اول/جعفر کوش آبادي
• سکته در طنز ايران: يادبود عمران صلاحي/عليرضا پنجه اي
• لکنت زانو: نقد و بررسي مجموعه داستان «به زانو در نيا»، نوشته محمد رضا گودرزي/عنايت سميعي
• خانه اي در خورد پيل: شرحي کوتاه درسلوک و هنر نمايشنامه نويسي اکبر رادي/مجيد روانجو
• حس نقاش باشي: گفتگو با فريده لاشايي/بهزاد موسايي
• آيريليق: ترانه هجران/گفتگو با فرهاد ابراهيمي
• گزارشي کوتاه از جلسات گروه شعر خانه فرهنگ گيلان
• تازه هاي کتاب گيلان

[Rasputin]

BOOK REVIEW: MORTEZA BAHARLOO'S QUINCE SEED POTION

The Quince Seed Potion starts with the birth of the main character, Sarveali Jokar followed by death of his parents, getting sold to a wealthy family of rural landowners and ends with him in search of the truth, which according to his master, Teymour Khan, lies at the bottom of the well.



It is about loyalty and unconventional love: love of a servant to his master.



The 241-paged novel is referred to as a page-turner. It has 31 chapters, all easy to follow, yet deep and sometimes shocking. The author has a unique style, and genuinely covers three aspects of history, sociology and politics of Iran between the years of 1921 and 1981.



Baharloo’s narration is metaphoric. He has craftily chosen the title as a metaphor for the protagonist’s psychological quest for peace within himself, a potion perhaps all of us are in search of.



The other strength of the book lies in the author's knowledge of Iranian history and culture. He includes many small but important details between the lines taking the readers to the core of this multi-tribal country going through socio-political transitions namely from a feudalistic society into a struggling nation of modern times while tactfully unfolding the influences of bazaar merchants and clergies as well.

In this book, Baharloo openly and frankly deals with taboos as had never dealt with in any Persian fiction in the English language. He realistically narrates ardent graphic eroticism with no prejudice, simply taking the reader through ignored life values and realities of relationships. Some dramatic incidents are captivating and at times humorous.

[Rasputin]

Shadows in the Desert: Ancient Persia at War (General Military) (Hardcover)
by Kaveh Farrokh (Author)

Dr. Kaveh Farrokh, author of the new "Shadows in the Desert: Ancient Persia at War," (Osprey Publishing). It is the definitive work in its field, and is replete with wonderful maps and pictures.

Dr. Kaveh Farrokh of the University of British Columbia was recently on Mark Dankof's America on the Republic Broadcasting Network. Dr. Farrokh has a new release coming out with Osprey Publishing in April of 2007, entitled "Shadows in the Desert: Ancient Persia At War." Those who think war with Iran will be a Kenneth "Cakewalk" Edelman affair should read it.

Dr. Kaveh Farrokh is also a member of Stanford University's WAIS (World Association of International Studies); a member of the Iran Linguistics Society; and a consultant to the History Channel.

[Rasputin]

When in 546 BC Cyrus the Great defeated an unholy alliance of Babylon, Egypt, and Sparta summoned by the legendry king of Lydia Croesus (Harun, or Ghaaron), it shook the ancient world at its core. No power dared to stand-up to these armies whose cruelties at times, to this day, rattles the pages of history. Sparta had demolished and terrorised Asia Minor; Egypt was well known for its inhumane treatment of its slaves, and the Babylonian army was well-known for "up-rooting" their conquered subjects and separating them from their homelands, selling hundreds of thousands into slavery, while the unfortunate ones stayed in Mesopotamia itself, labouring for emperror Nabonidus under the scorching Babylonian sun.

Not only their defeat was shocking, but with it now came a revolution in human thought: The young Cyrus had achieved the impossible, and the result of his daring attacks were that for the first time in the history of humankind, the idea of Human Rights and equality for all mankind were implemented by a 'world power', but above all they were promptly carried-out, accordingly. Slavery was abolished, the Jews were freed from captivity in Babylon, and the Persian forces escorted the new freed Judeo tribes back to Israel, rebuilding (and in effect securing the future of) what would become the State of Israel.

These events and much more are highlighted in detail by Dr. Kaveh Farrokh in his new book, Shadows in the Desert: Ancient Persia at War. For the first time in the field of Iranian studies, a complete narration of events covering the entire span of Persia's existence from the Achaemenids to the Sassanians, right before ancient Iran fell to invading armies, starting with the Arabs and ending with Russia, has been compiled and presented in one book.

There are comprehensive analysis not found within most books relating to the empires of Persia, and the reader will be introduced to many facets of ancient Persian customs, tactical warfare, as well as ancient Iranian ideologies. Packed with sumptuous details, many readers for the first will learn how Darius (the Great to be), part of 'the three horsemen', met at dawn to choose Persia's future king, in what the author describes as a "ceremonial" gesture.

In an honest narration, Dr. Farrokh (born in Athens, Greece) gives it to both sides equally; he mentions the cruel treatment of captured Arab War Lords by some of the Sassanian kings, while praising Greece for her magnificent accomplishments. And amid countless books giving us the same-old-same-old narrations on Greece and Rome, and warped conceptions of ancient Persia seen recently in fantasy motion pictures such as "300", this book is a refreshing change that aims to balance things a bit.

But above all, there are NEW discoveries unraveled by Farrokh himself, such as new aspects of the impact that Persian architecture had on Gothic Europe, as well much more.

From the bases for Christianity ala Zoroastrianism, the Iranian knighthood rituals and the Sassanian influence on Medieval knights, to the foundation of Human Rights, the thrilling achievements of Persia is right up there with the aesthetically pleasing art and the well-known cultures of Greece and Rome, and this book points them out.

Unlike the "triumphant" Greeks however, the saga of the Persians seem to be that of a tragedy. Perhaps, Dr. David Khupenia of the University of the Republic of Georgia was right, "Persia has given so much to the world and is appreciated so little".